تحلیل رویترز نشان میدهد جنگ ایران دستکم ۲۵ میلیارد دلار به شرکتهای جهان خسارت زده است. افزایش قیمت انرژی، گسستگی زنجیره تامین و مختل شدن مسیرهای تجاری، سودآوری صنایع را تهدید میکند.
جنگ آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران تاکنون دستکم ۲۵ میلیارد دلار به شرکتهای سراسر جهان هزینه تحمیل کرده است و این رقم همچنان در حال افزایش است. تحلیل رویترز از صورتهای مالی شرکتهای آمریکایی، اروپایی و آسیایی از زمان آغاز درگیری، تصویری هشداردهنده از پیامدهای این بحران ارائه میدهد.
بر اساس این بررسی، دستکم ۲۷۹ شرکت از جنگ به عنوان عامل اصلی اقدامات مقابلهای (افزایش قیمت، کاهش تولید، تعلیق سود سهام، کاهش نیرو و درخواست کمک اضطراری دولتی) نام بردهاند. این آشفتگی، انتظارات را برای بقیه سال کاهش داده و هیچ نشانهای از توافق برای پایان مناقشه دیده نمیشود.
«مارک بیتزر»، مدیرعامل شرکت «ویپول» پس از نصف کردن پیشبینی سالانه و تعلیق سود سهام، به تحلیلگران گفت: «این سطح از کاهش صنعت مشابه آن چیزی است که در بحران مالی جهانی مشاهده کردیم و حتی بالاتر از دورههای رکودی دیگر است.» به گفته تحلیلگران، با کاهش رشد، قدرت قیمتگذاری تضعیف میشود و جذب هزینههای ثابت دشوارتر میگردد که حاشیه سود سهماهه دوم و پس از آن را تهدید میکند. افزایش پایدار قیمتها، تورم را شعلهور کرده و اعتماد شکننده مصرفکننده را تضعیف میکند.
شرکتهای بسیاری از جمله «پروکتر اند گمبل»، تولیدکننده لوازم پیشگیری مالزیایی «کارکس» و «تویوتا»، نسبت به تاثیر فزاینده این بحران هشدار دادهاند.
محاصره تنگه هرمز توسط ایران، قیمت نفت را به بالای ۱۰۰ دلار در هر بشکه رسانده است که بیش از ۵۰ درصد نسبت به قبل از جنگ افزایش دارد. این بسته شدن، هزینه حملونقل را بالا برده، عرضه مواد اولیه را کاهش داده و مسیرهای تجاری حیاتی را قطع کرده است. تامین کود، هلیوم، آلومینیوم، پلیاتیلن و سایر نهادههای کلیدی مختل شده است.
یکپنجم شرکتهای مورد بررسی (که محصولاتی در زمینه لوازم آرایشی گرفته تا تایر، مواد شوینده، خطوط کشتیرانی کروز و هواپیمایی تولید میکنند) از آسیب مالی ناشی از جنگ خبر دادهاند. اکثر این شرکتها در بریتانیا و اروپا مستقرند (جایی که هزینه انرژی از قبل بالا بود) و نزدیک به یکسوم این شرکتها در آسیا هستند که نشاندهنده وابستگی عمیق این مناطق به نفت و فرآوردههای خاورمیانه است.
برای درک بهتر این رقم، ذکر این نکته ضروری است که تا اکتبر سال گذشته، صدها شرکت بیش از ۳۵ میلیارد دلار هزینه ناشی از تعرفههای ۲۰۲۵ دونالد ترامپ را اعلام کرده بودند. خطوط هوایی با نزدیک به ۱۵ میلیارد دلار، بیشترین سهم از هزینههای قابل اندازهگیری جنگ را به خود اختصاص دادهاند و قیمت سوخت جت تقریبا دو برابر شده است.
«تویوتا» هشدار داده است که ۴.۳ میلیارد دلار از این بحران آسیب میبیند. «پروکتر اند گمبل» نیز کاهش یک میلیارد دلاری سود پس از مالیات را تخمین زده است. «مکدونالدز» هفته گذشته اعلام کرد که به دلیل اختلالات مداوم در زنجیره تامین، انتظار دارد هزینههای آن در بلندمدت بیش از پیش افزایش یابد.
«کریس کمپچینسکی»، مدیرعامل مکدونالدز میگوید: «قیمت بنزین بالا، هسته اصلی مشکلی است که اکنون میبینیم و بر تقاضای مصرفکنندگان کمدرآمد تاثیر میگذارد.» تقریبا ۴۰ شرکت در صنایع صنعتی، شیمیایی و مواد اولیه اعلام کردهاند که به دلیل دسترسی به مواد پتروشیمی خاورمیانه، قیمتها را افزایش خواهند داد.
مدیر مالی «نیوول برندز» هم گفت هر ۵ دلار افزایش قیمت در هر بشکه نفت، حدود ۵ میلیون دلار به هزینههای شرکت اضافه میکند. شرکت تایرسازی «کونتیننتال» هم آلمان انتظار دارد از سهماهه دوم حداقل ۱۰۰ میلیون یورو (۱۱۷ میلیون دلار) آسیب ببیند. یکی از مدیران این شرکت گفت تاثیر واقعی دیرهنگام در سهماهه دوم و سپس به طور کامل در نیمه دوم سال ظاهر خواهد شد.
سود شرکتها در سهماهه اول قوی بود، به همین دلیل شاخصهایی مانند اساندپی ۵۰۰ موفق به ثبت رکوردهای جدید شدهاند. اما تحلیلگران «گلدمن ساکس» هشدار میدهند که شرکتهای اروپایی از سهماهه دوم با فشار حاشیه سود مواجه خواهند شد. در ژاپن نیز تحلیلگران برآوردهای رشد سود سهماهه دوم را به ۱۱.۸ درصد کاهش دادهاند. مدیرعامل «کوردوبا ادوایزری پارتنرز» تاکید میکند: «ضربه واقعی به سودآوری هنوز در نتایج اکثر شرکتها ظاهر نشده است.»
