جست‌وجوی نام «کرمانشاه» در صفحه پلتفرم مستقل جمع‌آوری امضا(کارزار) نشان می‌دهد که این شهر این روزها بیش از پیش با مسائل تاریخی و اجتماعی‌اش گره خورده؛ درخواست‌هایی که بیشترشان به طاق‌بستان باستانی می‌رسد و بی‌توجهی‌هایی که میراثی‌ها و مدیریت شهری دو وجه مهم این شرایط را ایجاد کرده‌اند.
مجوزهای مدیریت شهری هر روز زخم عمیق‌تری بر پیکر محوطه باستانی طاق بستان کرمانشاه می‌زنند؛ محوطه‌ای که تا پیش از این در معرض خطراتی مثل تله‌کابین بخش خصوصی و حذف تدریجی پهنه زرد بود. حالا فعالان میراث فرهنگی از احداث «سکوی زیپ لاین» در بالای سرطاق‌بستان، رها شدن محوطه تاریخی «سنگر» و «سرخه‌لیزه» بعد از جنگ و تصرف‌های متعدد در حریم این محوطه باستانی خبر می‌دهند.
اردیبهشت امسال و مدتی بعد از آغاز عملیات اجرایی طرح زیپ‌لاین در این محوطه تاریخی، فعالان رسانه‌ای و میراثی استان با راه‌اندازی کارزاری که تا امروز حدود هزار نفر آن را امضا کرده‌اند، از وزیر میراث فرهنگی و رییس پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری درخواست کرده‌اند تا برای توقف عملیات عمرانی و بررسی وضعیت حفاظتی محوطه‌های باستانی طاق‌بستان مداخله‌ای فوری انجام دهند.
فعالان میراثی در این نامه با استناد به گزارش‌ها و تصاویر منتشرشده، نگرانی خود را نسبت به احتمال تعرض عمرانی و وارد شدن آسیب به محوطه‌های باستانی اطراف طاق‌بستان، از جمله محوطه «سنگر» و آثار تاریخی «سرخه‌لیزه» اعلام کردند. طبق این نامه و آن‌چه که شاهدان عینی در این محوطه دیده‌‌اند در محوطه« سنگر» سکوی زیپ‌لاین احداث شده و احتمال می‌رود بخشی از دامنه این محوطه با استفاده از ماشین‌آلات سنگین دست‌کاری شده باشد. نکته مهم این است که «سنگر» در حدود ۴۰۰ متری شمال شرقی طاق‌بستان قرار دارد. آنها تاکید می‌کنند که با توجه به مشاهده و گزارش پراکندگی قطعات سفال، شیشه و استخوان در سطح زمین این محوطه، باید فورا بررسی‌ها و مستندنگاری‌های باستان‌شناختی انجام شود. با وجود این نگرانی‌ها میزان و ماهیت آسیب‌های احتمالی نیازمند بررسی میدانی و کارشناسی رسمی است.
نگرانی بعدی مربوط به آثار و نقوش باستانی «سرخه‌لیزه» در غرب طاق‌بستان و پشت بیمارستان امام رضا(ع) است؛ این محدوده در معرض پیامدهای ناشی از گسترش ساخت‌وساز، انباشت نخاله و آسیب‌های ناشی از اصابت موشک قرار گرفته‌اند. میزان، منشا و دامنه این آسیب‌ها هم نیازمند ارزیابی فوری کارشناسی، مستندنگاری و تعیین وضعیت حفاظتی است.
غلامرضا علانوری، خبرنگار محلی کرمانشاه که آخرین کارزار این شهر را به نام طاق‌بستان در این پلتفرم ثبت کرده، در گفت‌وگو با آتیه‌آنلاین می‌گوید: « در حالی که هنوز در بخش‌هایی از طاق بستان به کاوش و پژوهش‌های عالمانه و علمی نپرداخته‌اند، یک‌بار طرح تله‌کابین را برای این منطقه تصویب می‌کنند و بار دیگر قصد احداث سکوی زیپ‌لاین را در این منطقه دارند. انجام این دست از اقدامات در محوطه‌ای تاریخی که از قضا مدت‌هاست برای ثبت جهانی آن تلاش می‌شود، این فکر را به ذهن متبادر می‌کند که گویا عده‌ای قصدِ تصرفِ زمین‌های این منطقه را کرده‌اند.»
علانوری همچنین به حضور تیمی سه‌نفره از پژوهشگاه میراث‌فرهنگی و شهردار، فرماندار و معاون استاندار کرمانشاه در بازدید از نقطه‌ای که سکوی زیپ‌لاین احداث شده و همچنین پیگیری پژوهشگاه میراث فرهنگی اشاره می‌کند و می‌گوید: «چیزی که در بازدید دیدیم آثار پراکنده و خرد شده از سفال‌ها و برخی ظروف در سطح محوطه بود که برای مواد غذایی و حبوبات استفاده می‌شد. در سوی دیگر چاله‌ای عمیق و دو متری به صورت غیرمجاز حفاری شده که در بخشی از لایه‌های پایینی آن دیوارهایی از یک بنا دیده می‌شد.
به گفته این فعال میراث فرهنگی، دادستان کرمانشاه برای تعیین تکلیف این وضعیت به پژوهشگاه میراث فرهنگی دو هفته مهلت داد که بررسی‌های لازم انجام شود و طبق گزارشی که به این نهاد تحویل داده می‌شود، دستگاه قضایی هم وارد عمل شود.
علانوری حضور کنشگران مردمی و میراثی در جلسه‌ای با حضور مقامات کرمانشاه در این زمینه را اتفاقی جدید توصیف می‌کند که در صورت ادامه پیدا کردن آن، مانع از دست‌اندازی‌ها به میراث فرهنگی و هویتِ ملی یک کشور شود.
علانوری تاکید می‌کند هنوز مشخص نیست مجوز احداث سکوی زیپ‌لاین را کدام دستگاه دولتی صادر کرده است:« اگر قرار باشد اداره میراث فرهنگی در استانی که حدود 4600 اثر تاریخی، طبیعی و باستانی دارد این آثار را بررسی کند به سه سال زمان نیاز دارد؛ بنابراین باید یک سیستم مدیریتی قوی داشته باشد؛ روندی که متاسفانه کرمانشاه هیچ گاه اقبالی در آن نداشته است.»
این فعال رسانه‌ای با اشاره به این‌که کرمانشاه نیز مانند دیگر شهرها و کشورهای دیگر به زیپ‌لاین و مراکز تفریحی و بازی نیاز دارد، می‌گوید: مساله این است که چنین مکان‌هایی باید در جای خود احداث شوند. سود پروژه‌ای مانند زیپ‌لاین در کرمانشاه در طول یک قرن، به اندازه یک صدم خسارتی که به تاریخ، فرهنگ و هویت این منطقه وارد می‌شود، اصلا قابل قیاس نیست.»
اتفاقی که از چند ماه گذشته در سکوت در طاق‌بستان در حال وقوع است و مدیریت شهری و میراثی به تازگی پا به آن گذاشته‌اند، اتفاقات تلخ جیرفت را در 25 سال گذشته به یاد می‌آورد؛ روزهایی که خبر کشف تمدن جیرفت، همزمان با هجوم گسترده قاچاقچیان آثار تاریخی به این منطقه تاریخی منتشر شد و حتی تا قبل از ورود جدی میراثی‌ها به آن، بخش قابل توجهی از آثار نفیسش از کشور خارج شده و بخشی از آنها در چند دوره برگزاری دادگاه‌های مهم و جنجالی سرانجام به کشور بازگردادنده شدند. فرقی ندارد محوطه تاریخی باغ ابریشم باشد یا ضلع شمالی بالای سر طاق‌بستان یا حتی پای دیوار شکارگاه خسروپرویز؛ حفاران در حال حذف نشانه‌های تاریخ ایرانند.
