ضرورت به‌روزرسانی نظام حقوق و دستمزد

حقوق و دستمزد کارکنان دولت یکی از موضوعاتی است که همیشه محل بحث و بررسی است. کار زیاد در ازای دریافتی کم، باعث اعتراضات زیادی در میان این قشر شده است. در همین زمینه احمد نجاتیان، رییس کل سازمان نظام پرستاری در یادداشتی نوشته است: سال ۱۴۰۵، سال بسیار عجیبی در حوزه حقوق و دستمزد کارکنان دولت و بخش خصوصی است. با رشد بالای نرخ تورم که حاصل شرایط جنگی کشور و عوامل قبل از آن است، مشاهدات روزمره نشان‌دهنده فشار بی‌رویه بر معیشت و زندگی همه کارکنان در همه بخش‌ها است. شاید تورم ناشی از جنگ یک امر بیرونی و خارج از مدیریت بخش اداری کشور باشد؛ ولی حتما ایجاد «عدالت» و رعایت اصل «اگر نیست برای همه نباشد» یک امر کاملا مدیریتی درون کشور و وابسته به تصمیمات حکمرانی است.

اجرای سلیقه‌ای و غیر هماهنگ قوانین در طول سال‌های گذشته نه تنها باعث تفاوت‌های فاحش بین دستگاهی بلکه در درون یک دستگاه نیز موجب تبعیض‌های غیرقابل توجیه و نگران‌کننده شده است. متاسفانه همزمان با جنگ رمضان برخی تصمیمات جزیره‌ای، صنفی و غیر مرتبط با یکدیگر باعث ایجاد وضعیتی بغرنج در نظام‌های اداری به‌خصوص نظام سلامت شده است.

تنوع رابطه‌های استخدامی‌، تنوع سیستم‌های حقوق و مزایا در بخش دولتی، قانون کار و هیئت‌ علمی، عدم افزایش یکسان و متناسب با تورم برای همه گروه‌ها و عدم اعمال مالیات پلکانی به‌ عنوان مکانیسم ایجاد عدالت اجتماعی برای همه گروه‌ها باعث ایجاد شرایطی شده که مثال‌های آن بیشتر دردآور است تا خنده‌دار.

مدیری که با مسئولیت بیشتر و مدرک تحصیلی بالاتر، حقوق کمتری نسبت به نیروهای تحت مدیریتی‌اش دارد یا چند برابر از هم رده خودش در بخش دیگری از همان سیستم کمتر دریافتی دارد، یا کارکنانی که با ۳۰ سال سابقه خدمت برابر هم‌رده خود با ۲۵ سال سابقه حقوق دریافت می‌کنند، این روزها به‌ وفور در نظام سلامت مشاهده می‌شود. بگذرد از تفاوت چند برابری دریافتی کارکنان هم رده در دستگاه‌های دولتی و عمومی.

این شرایط در وزارت علوم و وزارت بهداشت باعث ایجاد اعتراضات و نامه‌نگاری یک وزیر و بیش از ۳۰ رئیس دانشگاه شده و یقینا در صورت عدم رسیدگی مناسب باعث ایجاد مشکلات مهمی در ارائه خدمات خواهد شد.

تصمیم خوب دولت برای افزایش حقوق اعضای هیئت‌ علمی مطابق میزان افزایش تورم یا افزایش حقوق بخش کارگری نزدیک به نرخ تورم یک عمل قانونی (و البته نا کافی) است؛ ولی عدم تسری این افزایش قانونی به بخش کارمندی باعث ایجاد این شرایط شده است. این وضع مخصوص نظام سلامت نیست بلکه کل کارکنان دولت از این تبعیض ناراحتند.

اینکه اصلاحات را برای شش ماه یا یک سال آینده پیش‌بینی کنیم، اصلا مورد قبول نیست چرا که این تبعیض‌های ناروا و فشار تورمی، زندگی روزمره همه کارکنان را تحت فشار قرار داده و دولت و مجلس باید با نگاهی جامع و عدالت محور یکبار دیگر نظام هماهنگ حقوق و دستمزد را به‌روزرسانی و این نظام کاملا ناهماهنگ را اصلاح کنند.