به گزارش آتیه آنلاین، چهار سال پس از ممنوعیت کشت خشخاش در افغانستان از سوی طالبان، افزایش فقر و ناتوانی کشاورزان در تأمین هزینههای زندگی، شماری از آنان را دوباره به کشت این محصول سوق داده است. گزارش اختصاصی رویترز نشان میدهد سطح زیر کشت خشخاش در سال جاری میلادی نسبت به سال ۲۰۲۵ بیش از چهار برابر شده و بحران معیشتی خانوادههای کشاورز، اجرای این ممنوعیت را با چالش روبهرو کرده است.
به گزارش یورونیوز، دفتر مقابله با مواد مخدر و جرم سازمان ملل متحد اعلام کرده است که سطح زیر کشت خشخاش در افغانستان به حدود ۴۳ هزار و ۳۰۰ هکتار رسیده؛ هرچند این میزان همچنان بسیار کمتر از ۱۷۷ هزار هکتار زمین زیر کشت در سال ۲۰۲۱، پیش از ممنوعیت طالبان، است. به گفته نماینده این دفتر در افغانستان، برخی کشاورزان چارهای جز بازگشت به کشت خشخاش ندارند.
محمد داوود، کشاورز ۲۸ ساله در ولایت بلخ، میگوید درآمد حاصل از کشت محصولات جایگزین مانند گندم و پنبه حتی هزینههای اولیه زندگی خانوادهاش را تأمین نمیکند و فرزندانش دچار سوءتغذیه شدهاند. در همین حال، برخی کشاورزان برای دور ماندن از نظارت مأموران طالبان، خشخاش را میان مزارع غلات یا پشت دیوارهای گلی میکارند.
بر اساس گزارش سازمان ملل، فروش تریاک در افغانستان در سال جاری حدود ۵۲۵ میلیون دلار درآمد داشته که بالاترین رقم از سال ۲۰۱۸، بهاستثنای سال ۲۰۲۲، محسوب میشود. طالبان این آمار را رد کرده و میزان واقعی کشت را حدود نیمی از برآورد سازمان ملل میداند.
در کنار مشکلات اقتصادی، سوءتغذیه کودکان نیز افزایش یافته است. نهادهای سازمان ملل اعلام کردهاند که سوءتغذیه کودکان در ۱۰ ولایت افغانستان به سطح بحرانی رسیده و پیشبینی میشود این تعداد در سال ۲۰۲۷ به ۱۴ ولایت افزایش یابد. کاهش کمکهای خارجی، هزینههای بالای زندگی و پایین بودن قیمت محصولات کشاورزی از عوامل تشدید این وضعیت عنوان شدهاند.
کشاورزان میگویند خشکسالی، کمبود آب و شوری منابع زیرزمینی، تولید محصولات جایگزین را دشوار کرده است. همچنین قیمت پنبه به دلیل افزایش عرضه حدود دو سوم کاهش یافته و بسته شدن مرز پاکستان در اواخر سال گذشته، یکی از بازارهای مهم فروش محصولات افغانستان را از دسترس کشاورزان خارج کرده است.
محصولاتی مانند میوه و مغزها نیز به دلیل نیاز به سرمایهگذاری و زمان طولانی برای باردهی، نمیتوانند جایگزین فوری خشخاش شوند. نظرسنجی سازمان ملل در بلخ و دو ولایت همجوار نشان میدهد بیش از چهار خانوار از هر پنج خانوار نتوانستهاند تمام یا حتی بخشی از درآمد ازدسترفته خود را از طریق محصولات جایگزین جبران کنند.
کارشناسان هشدار میدهند افزایش دوباره کشت خشخاش میتواند بازار جهانی مواد مخدر و مسیر انتقال هروئین به اروپا را تحت تأثیر قرار دهد. سازمان ملل نیز اعلام کرده ذخایر تریاک باقیمانده از سالهای پیش ممکن است رو به پایان باشد و این موضوع انگیزه اقتصادی کشاورزان برای کشت دوباره را افزایش دهد. طالبان که ممنوعیت خشخاش را از دستاوردهای مهم خود میداند، اکنون با دشواری تأمین معیشت جایگزین برای کشاورزان روبهروست.