خشکیدگی درختان جنگل‌های تهران دیگر تنها به کمبود آب محدود نیست. درختان درگیر آفت شده‌اند، هزاران اصله قطع شده‌اند و برای قطع درختان آلوده باقی‌مانده نیز باید از چند دستگاه مجوز گرفت. حالا در شرایطی که مسئولان از ضرورت احیای بوستان‌های جنگلی سخن می‌گویند، اختلاف در وظایف و اختیارات شهرداری و سازمان منابع طبیعی به یکی از مسائل اصلی رسیدگی به این بوستان‌ها تبدیل شده است.
ناصر امانی، عضو کمیسیون برنامه و بودجه شورای شهر تهران در تازه‌ترین اظهارات خود تأکید کرده که مشکل خشکیدگی درختان چیتگر، سرخه‌حصار و لویزان دست‌کم از ۱۰ سال پیش وجود داشته است. به گفته او، کم‌آبی و گسترش آفت از عوامل اصلی آسیب به درختان بوده‌اند، اما تأخیر در اقدامات کارشناسی نیز باعث شده فرصت جلوگیری از بخشی از خسارت‌ها از دست برود.
امانی با انتقاد از عملکرد دوره‌های پنجم و ششم مدیریت شهری گفته است: «نمی‌توان گفت امکان جلوگیری از خشکیدگی همه درختان وجود داشت، اما با انجام اقدامات علمی و کارشناسی و مداخله به‌موقع در ابتدای این دوره‌ها، می‌شد از آسیب به بخش قابل توجهی از درختان جلوگیری کرد.»
او شمار درختان قطع‌شده در بوستان چیتگر را حدود ۲۷ هزار اصله اعلام کرده و هشدار داده است که تعدادی دیگر از درختان آلوده نیز باید قطع شوند تا آفت به درختان سالم سرایت نکند.
مسئولیت میان شهرداری و منابع طبیعی
بوستان‌های چیتگر و سرخه‌حصار در مالکیت سازمان منابع طبیعی قرار دارند، اما اداره آنها بر عهده شهرداری تهران است. همین تقسیم مسئولیت، به گفته عضو شورای شهر، روند مقابله با آفت را با تأخیر روبه‌رو کرده است.
امانی توضیح داده که شهرداری برای قطع درختان خشکیده و آلوده نیازمند مجوز منابع طبیعی بوده، اما پاسخ مکاتبات با تأخیر داده شده است. در نهایت نیز ورود دادستانی و دستگاه قضایی برای ایجاد هماهنگی میان دستگاه‌ها ضرورت پیدا کرده است.
او در عین حال سازمان منابع طبیعی را نیز در وضعیت فعلی مسئول دانسته و گفته است این سازمان باید زودتر از مدیریت شهری درباره گسترش خشکیدگی و آفت هشدار می‌داد.
این انتقادها در حالی مطرح شده که رضا افلاطونی، رئیس سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور، در بیست‌ویکمین جلسه شورای معاونان این سازمان، احیای بوستان‌های جنگلی آسیب‌دیده به‌ویژه در تهران را ضروری دانسته و بر هماهنگی جدی با شهرداری و دستگاه‌های مرتبط تأکید کرده است.
افلاطونی خواستار تعریف پروژه‌های مشخص برای تأمین آب، اصلاح و احیای عرصه‌های آسیب‌دیده و استقرار نظام نظارتی مؤثر شده است. او همچنین بر تهیه طرح‌های مدیریتی برای پارک‌های جنگلی و استفاده از ظرفیت سرمایه‌گذاری و مسئولیت اجتماعی برای تأمین زیرساخت‌ها، به‌ویژه منابع آب، تأکید کرده است.
در گزارش منتشرشده از این جلسه، جزئیاتی درباره میزان اعتبار مورد نیاز برای احیای بوستان‌های جنگلی تهران، زمان اجرای پروژه‌ها و سهم هر دستگاه در تأمین آب اعلام نشده است.
خشکیدگی فقط مشکل چیتگر نیست
امانی در بخش دیگری از اظهارات خود نسبت دادن خشکیدگی درختان چیتگر به ساخت‌وسازهای اطراف بوستان یا دریاچه شهدای خلیج فارس را بدون بررسی جامع، نوعی فرار از مسئولیت دانسته است.
او تأکید کرده که در سرخه‌حصار و لویزان نیز مشکلات مشابهی وجود دارد، در حالی که شرایط ساخت‌وساز و وجود دریاچه در این مناطق یکسان نیست. به اعتقاد او، برای شناسایی عوامل خشکیدگی باید تمام بوستان‌های آسیب‌دیده بررسی شوند و نمی‌توان یک عامل را مسئول وضعیت همه آنها دانست.
این عضو شورای شهر البته از بهبود آبرسانی به چیتگر در دوره فعلی مدیریت شهری خبر داده، اما معتقد است افزایش آب ورودی به‌تنهایی برای حل مشکل کافی نیست.
امانی دو اقدام فوری را ضروری دانسته است: تأمین به‌موقع آب مورد نیاز بوستان‌های جنگلی و خارج کردن درختان خشکیده و آلوده‌ای که قطع آنها به تأیید سازمان منابع طبیعی رسیده است.
او همچنین خواستار تشکیل هیئتی کارشناسی برای بررسی علل خشکیدگی درختان و معرفی مسئولان بروز این وضعیت به افکار عمومی شده است.
با وجود اعلام قطع حدود ۲۷ هزار درخت در چیتگر، هنوز در این اظهارات مشخص نشده چه تعداد درخت دیگر به آفت مبتلا هستند، چه سطحی از جنگل‌های سه بوستان نیازمند احیاست و برنامه مشترک شهرداری و سازمان منابع طبیعی برای جلوگیری از گسترش آسیب چه زمانی اجرا خواهد شد.
