به گزارش آتیه آنلاین، سالها بود که کنکور به عنوان تنها دروازه ورود به دانشگاه شناخته میشد و سرنوشت داوطلبان در چند ساعت آزمون سراسری رقم میخورد. اما با تصویب مصوبه جدید شورای عالی انقلاب فرهنگی، معادلات تغییر کرد. سیاستگذاران آموزشی تصمیم گرفتند سهم بیشتری برای عملکرد تحصیلی دانشآموزان در طول دوران دبیرستان در نظر بگیرند؛ تصمیمی که قرار بود نقش مدرسه، معلم و آموزش رسمی را پررنگتر کند و از وابستگی نظام آموزشی به تستزنی بکاهد. با این حال، آنچه به عنوان یک اصلاح ساختاری آغاز شد، امروز به یکی از پرچالشترین موضوعات آموزشی کشور تبدیل شده است.
اکنون و در حالی که اعتراضات دانشآموزان به نحوه اعمال سوابق تحصیلی شدت گرفته، وزارت آموزش و پرورش نیز خواستار بازنگری در بخشی از این سیاست شده است. همین موضوع باعث شده پرونده تأثیر معدل بار دیگر در مرکز توجه قرار گیرد و هزاران داوطلب چشمانتظار تصمیمی باشند که احتمالاً در جلسه روز سهشنبه شورای عالی انقلاب فرهنگی درباره آن گرفته خواهد شد.
مسیر پر فراز و نشیب تأثیر معدل
مصوبه تأثیر سوابق تحصیلی از همان ابتدا با تغییرات متعددی همراه بود. در نخستین مراحل، قرار بود نمرات پایه دهم نیز در نتیجه نهایی کنکور اثرگذار باشد، اما این بخش از مصوبه بعداً کنار گذاشته شد و تمرکز بر پایههای یازدهم و دوازدهم قرار گرفت.
در ادامه، سهم سوابق تحصیلی به تدریج افزایش یافت تا جایی که اکنون ۶۰ درصد نتیجه نهایی پذیرش دانشجو بر اساس نمرات امتحانات نهایی تعیین میشود و سهم آزمون سراسری به ۴۰ درصد رسیده است. این تغییر باعث شد امتحانات نهایی از یک آزمون صرفاً مدرسهای خارج شوند و اهمیتی همسنگ کنکور پیدا کنند.
با وجود این، از همان زمان بحث اصلی بر سر نحوه اعمال نمرات پایه یازدهم شکل گرفت. گروهی از کارشناسان، خانوادهها و دانشآموزان معتقد بودند این نمرات باید تنها تأثیر مثبت داشته باشد تا به ضرر داوطلبان تمام نشود. در مقابل، سیاستگذاران آموزشی از تأثیر قطعی دفاع کردند و همین اختلافنظر به یکی از مهمترین محورهای مناقشه تبدیل شد.
اعتراضاتی که از کلاس درس به خیابان رسید
اگرچه انتقادها به مصوبه تأثیر معدل از سالهای گذشته وجود داشت، اما شرایط ماههای اخیر به این اعتراضات ابعاد تازهای بخشید. گروهی از دانشآموزان با تجمع مقابل وزارت آموزش و پرورش و سپس شورای عالی انقلاب فرهنگی، خواستار بازنگری در نحوه اعمال سوابق تحصیلی شدند.
معترضان میگویند شرایط خاص ماههای اخیر، فشارهای روانی و بلاتکلیفی درباره زمان برگزاری امتحانات نهایی و کنکور، فرصت برنامهریزی مناسب را از آنها گرفته است. به اعتقاد آنها، در چنین شرایطی تأثیر قطعی نمرات میتواند آسیب بیشتری به داوطلبان وارد کند.
در میان مطالبات مطرحشده، بیش از هر چیز درخواست برای مثبت شدن تأثیر نمرات پایه یازدهم دیده میشود. دانشآموزان معتقدند این راهکار میتواند بخشی از نگرانیها را کاهش دهد و مانع از آن شود که شرایط خارج از اختیار آنها، بر آینده تحصیلیشان اثر منفی بگذارد.
این نگرانی تنها به داوطلبان کنکور امسال محدود نیست. دانشآموزان پایه یازدهم نیز نگراناند که نمرات امتحانات امسال، سرنوشت کنکور سال آینده آنها را تحت تأثیر قرار دهد.
آموزش و پرورش؛ حامی بازنگری اما نه تصمیمگیر نهایی
همزمان با افزایش اعتراضات، وزارت آموزش و پرورش نیز موضعی متفاوت از گذشته اتخاذ کرده است. مسئولان این وزارتخانه از ارائه پیشنهاد بازنگری در نحوه تأثیر سوابق تحصیلی به شورای عالی انقلاب فرهنگی خبر دادهاند.
به گفته سخنگوی آموزش و پرورش، هدف از این پیشنهاد کاهش نگرانیها و ایجاد آرامش بیشتر برای دانشآموزان است. با این حال، آموزش و پرورش تأکید دارد که در این زمینه صرفاً مجری مصوبات شورای عالی انقلاب فرهنگی است و اختیار تغییر قانون را ندارد.
این موضع نشان میدهد که وزارت آموزش و پرورش تلاش کرده خواستههای دانشآموزان را به نهاد تصمیمگیر منتقل کند، اما تصمیم نهایی همچنان در اختیار شورای عالی انقلاب فرهنگی قرار دارد.
شورای عالی انقلاب فرهنگی چه میگوید؟
در سوی دیگر ماجرا، شورای عالی انقلاب فرهنگی همچنان از اصل مصوبه دفاع میکند. عبدالحسین خسروپناه، دبیر شورا، اعلام کرده که اعضای شورای عالی انقلاب فرهنگی درباره حفظ تأثیر قطعی سوابق تحصیلی پایههای یازدهم و دوازدهم در کنکور ۱۴۰۵ اجماع دارند.
او تأکید کرده که هدف اصلی این سیاست، تقویت جایگاه مدرسه و کاهش وابستگی نظام آموزشی به تستزنی بوده است. با این حال، شورا از بررسی برخی پیشنهادهای اصلاحی نیز خبر داده؛ پیشنهادهایی مانند افزایش دفعات ترمیم معدل، امکان ترمیم تکدرس و اصلاح برخی جزئیات اجرایی امتحانات نهایی.
در عین حال، اظهارات خسروپناه درباره اینکه بخش قابل توجهی از معترضان را «مافیای کنکور» تشکیل میدهند، خود به یکی از موضوعات بحثبرانگیز روزهای اخیر تبدیل شده است.
سهشنبه؛ موعد تعیین تکلیف؟
آنچه این روزها بیش از هر چیز مورد توجه دانشآموزان و خانوادهها قرار گرفته، جلسه پیشروی شورای عالی انقلاب فرهنگی است. جلسهای که قرار است پیشنهادهای اصلاحی مطرحشده از سوی آموزش و پرورش و مطالبات دانشآموزان را بررسی کند.
از سوی دیگر، دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی اعلام کرده که بررسی نهایی این موضوع تاکنون به دلیل عدم حضور وزیر آموزش و پرورش در جلسات شورای معین به نتیجه نرسیده است؛ موضوعی که حساسیت جلسه پیشرو را دوچندان کرده است.
به این ترتیب، پرونده تأثیر معدل به نقطهای حساس رسیده است. از یک سو دانشآموزان خواستار تغییر در نحوه اعمال سوابق تحصیلی هستند، از سوی دیگر آموزش و پرورش از بازنگری سخن میگوید و شورای عالی انقلاب فرهنگی نیز بر حفظ چارچوب اصلی مصوبه تأکید دارد. اکنون همه نگاهها به سهشنبه دوخته شده است؛ روزی که شاید بتواند بخشی از ابهامهای موجود را برطرف کند و تکلیف یکی از مهمترین مناقشات آموزشی سالهای اخیر را روشنتر سازد.
