نگاهی به ابعاد مختلف کاهش نرخ مقرری‌بگیران بیمه بیکاری

به گزارش آتیه آنلاین، طبق گزارش‌های رسمی تعداد مقرری‌بگیران بیمه بیکاری در سه سال گذشته روند کاهشی داشته و از ۲۴۰ هزار نفر در میانه سال ۱۴۰۰ به ۱۴۰ هزار نفر در سال جاری رسیده است. نگاهی به داده‌ها و آمارها در تیرماه ۱۴۰۰ تعداد مقرری بگیران بیمه بیکاری در مجموع ۲۷۰ هزار نفر بود که شهریور ماه سال ۱۴۰۰ به ۲۴۰ هزار نفر کاهش پیدا کرد. این آمار در تیرماه ۱۴۰۲ دوباره کاهشی شد و به ۱۷۶ هزار نفر رسید تا جایی که در پایان سال گذشته با کاهش ۸۲ هزار نفری به ۱۵۸ هزار نفر رسید. بر اساس گزارش مرکز برنامه‌ریزی و اطلاعات راهبردی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، در سال ۱۴۰۱ تعداد کل مقرری‌بگیران بیمه بیکاری ۱۷۵ هزار و ۳۹۱ نفر بوده که از این تعداد ۱۱۱ هزار و ۴۵۸ نفر مرد و ۶۳ هزار و ۹۳۳ نفر زن هستند. تعداد مقرری‌بگیران بیمه بیکاری در سال ۱۴۰۱ نسبت به سال ۱۴۰۰ که ۱۸۶ هزار و ۴۲۲ نفر بوده کاهش پیدا کرده است. در بین استان‌های کشور، تهران با ۴۶ هزار و ۴۳۹ نفر و پس از آن اصفهان و خراسان رضوی به ترتیب بیشترین تعداد مقرری‌بگیران بیمه بیکاری را به خود اختصاص داده‌اند. ادامه روند نزولی در سال جاری و دلایل این نزول این روند نزولی اما در سال گذشته متوقف نشده و در بهار امسال با قدرت ادامه یافته است؛ در سه ماهه اول سال‏جاری، در مجموع به طور متوسط ۳۲ درصد از جمعیت مقرری‌بگیران بیمه بیکاری کاسته شده است. طبق آمارهای منتشر شده از سوی مرکز فناوری اطلاعات و آمار و محاسبات سازمان تأمین اجتماعی برای بهار سال ‏جاری، در فروردین ماه ۲۳ درصد، اردیبهشت ۳۶ درصد و خرداد نیز ۳۷ درصد از مقرری‌بگیران بیمه بیکاری کاسته شده است. داده‌های مربوط به دلایل و علل قطع بیمه بیکاری نشان می‌دهد که در بسیاری از موارد اشتغال دوباره فرد مقرری‌بگیر موجب قطع بیمه بیکاری او شده است؛ داده‌های رسمی دلایل قطع مقرری بیکاری مشمولان در سال ۱۴۰۳ را به ترتیب زیر نشان می‌دهند: «پایان استحقاق بیمه شده ۵۹ درصد، اشتغال دوباره فرد بیمه شده ۳۲ درصد، قطع مقرری توسط کارگزاری ۵ درصد، احراز شرایط بازنشستگی مقرری‏بگیر ۲ درصد و سایر موارد نیز ۲ درصد» است. بنابراین همان‌طور که مشاهده می‌شود بیش از یک‌سوم یعنی (۳۲ درصد) از مقرری‌بگیران بیمه بیکاری موفق به یافتن شغل جدید شده و به همین دلیل مقرری بیکاری آنها قطع شده است؛ به گفته «آرمین خوشوقتی» کارشناس حقوق و روابط کار، اشتغال دوباره بیش از یک سوم مقرری‌بگیران بیمه بیکاری، یک اتفاق بسیار مثبت است. او در گفت‌وگو با آتیه آنلاین اضافه کرد: حالت ایده‌آل این است که بیش از ۵۰ درصد مقرری‌بگیران بیمه بیکاری پیش از انقضای مدت قانونی مقرری‌بگیری، شغل جدید پیدا کنند و دوباره مشغول به کار شوند. این کارشناس روابط کار تصریح کرد: موافقت‌نامه جدید صندوق بیمه بیکاری و سازمان فنی و حرفه‌ای کشور برای مهارت‌آموزی مقرری‌بگیران، گام موثری در راستای آموزش مهارت‌های لازم به مقرری‌بگیران بیمه بیکاری است و در صورت تطبیق آموزش‌ها با نیازمندی‌های بازار کار، در مسیر یافتن شغل تاثیر مثبت بسیار دارد اما باید به دوره‌های آموزشی و سرفصل‌هایی که در قالب مهارت‌آموزی اجباری به بیکارشدگان غیراختیاری آموزش داده می‌شود، توجه کرد؛ مهارت باید منتهی به شغل شود. در چارچوب تفاهم‌نامه سه جانبه اخیر میان وزارت کار، سازمان آموزش فنی حرفه‌ای و سازمان تأمین اجتماعی، مقرری‌بگیران بیمه بیکاری ملزم به حضور در دوره‌های مهارت آموزی هستند. استان‌ها ملزم شده‌اند مقرری‌بگیران بیمه بیکاری را که حداقل ۶ ماه از مدت دریافت مقرری بیکاری آنان باقی مانده بر اساس جنس، سن، رشته تحصیلی، نوع مهارت و شغل قبلی طبقه‌بندی کنند و متناسب با نیاز بازار کار و تقاضای کارفرما آنها را برای گذراندن دوره‌های آموزش مهارتی به سازمان آموزش فنی و حرفه‌ای معرفی کنند. نقطه مطلوب در هر حال، در بیش از سه سال گذشته، تعداد مقرری‌بگیران بیمه بیکاری با کاهش بیش از ۳۰ درصدی مواجه شده و تقریباً ۱۰۰ هزار نفر از شمار این گروه مقرری‌بگیر کاسته شده است؛ در همین راستا به تازگی «علی حسین رعیتی‌فرد» معاون روابط کار وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی به طور رسمی از کاهش مجدد آمار مقرری‌بگیران خبر داده و گفته است: تعداد مقرری‌بگیران بیمه بیکاری در دو سال گذشته کاهش یافته و از ۲۴۰ هزار نفر به ۱۴۰ هزار نفر رسیده است. کاهش ۱۰۰ هزار نفری مقرری‌بگیران بیمه بیکاری در حالی که «اشتغال مجدد» دلیلِ بیش از یک‌سومِ قطعی‌های مقرری بیمه بیکاری را به خود اختصاص داده است، از موفقیت نسبی برنامه‌های مهارت‌آموزی حکایت می‌کند اما ایده‌آل و کمال مطلوب، زمانی فرا می‌رسد که بیش از ۵۰ درصد مقرری‌بگیران فقط چند ماه بعد از برقراری مستمری، با آموزش‌هایی که دریافت می‌کنند به حدی توانمند شوند که فرصت‌های شغلی جدید در خانه‌ خود ایجاد کنند و آنها را از مقرری ناچیز پرداختی از سوی صندوق بیمه بیکاری بی‌نیاز سازد.