خط مقدم پاگیزگی

با توجه به حجم جمعیت و مراجعه به مراکز درمانی، مسئله رعایت بهداشت در رأس امور بیمارستانی قرار می‌گیرد. بهداشت محیط بیمارستان شامل تمامی اقداماتی است که از انتقال عوامل بیماری‌زای محیط خارج به داخل بیمارستان و برعکس، جلوگیری کند. در این راستا عوامل محیطی همچون آب، فاضلاب، زباله، هوا و غذا باید به نحوی کنترل شود تا علاوه بر ایجاد محیطی سالم و بهداشتی، به بهبود بیماران کمک کند. نکته قابل‌توجه اینکه بهداشت محیط بیمارستان رابطه مستقیم با میزان شیوع عفونت‌ها دارد که رعایت این امر برعهده کادر درمان و کارکنان بخش خدمات است. با شیوع عفونت‌های بیمارستانی سالانه هزینه‌های زیادی به نظام‌های سلامت تحمیل می‌شود. حال اینکه کنترل عفونت‌های بیمارستانی تنها پنج درصد هزینه‌های درمانی را دربر می‌گیرد و این آمار گویای به‌صرفه بودن اقدامات کنترل عفونت بیمارستان‌هاست. از عوارض شیوع عفونت نباید غافل بود؛ نظر به‌اینکه افراد شاغل در بخش‌های درمانی بیش از سایرین در معرض بیماری‌ها قرار دارند، در صورت عدم رعایت بهداشت محیط بیش از دیگران آسیب‌ دیده و دچار بیماری می‌شوند. در نتیجه علاوه بر کاهش کیفیت و کمیت خدمات، خطر انتقال بیماری به سایر افراد نیز به‌وجود می‌آید. از این‌رو افرادی که می‌خواهند در محیط‌های در معرض خطر و عموماً بیمارستان‌ها و کلینیک‌ها مشغول به‌ کار شوند، باید در زمینه رعایت اصول فنی جلوگیری از سرایت بیماری آگاهی کافی کسب کنند. مهم‌ترین چالش کارشناسان بهداشت، تک‌نفره بودن نیروی واحد بهداشت در چارت سازمانی با توجه به حجم عظیم مسئولیت‌هاست. این محدودیت نیرو سبب شده تا علاوه بر متحمل شدن بار مسئولیت، شرایط درخواست بازنشستگی پیش‌ازموعد و با ۲۵ سال سابقه را دشوار کند. این چالشی است که اکنون خود با آن مواجه هستم. انتظار می‌رود که سازمان اصل جانشین‌پروری را برای حوزه بهداشت و افراد دارای ۲۵ سال سابقه به اجرا درآورد. همچنین امکان جذب نیروی بیشتر در واحد بهداشت فراهم شود. به‌ویژه اینکه کارشناسان بهداشت محیط در خط مقدم پاسخگویی به انتظارات بیماران در برخورداری از خدمات بهداشتی، قرار دارند. شاخص‌های مهم بهداشتی بیمارستان‌ها بسیار گسترده است و تمامی وجوه خدماتی یک مرکز درمانی را دربر می‌گیرد. این شاخص‌ها عبارت‌اند از آب، فاضلاب، پسماند، آشپزخانه، رختشویخانه و واحد استریلیزاسیون مرکزی بیمارستان. در نتیجه پایش بهداشت محیط به روش‌های زیر انجام می‌شود: - برنامه‌ریزی در راستای آموزش، بازدیدهای منظم و سراسری، شناسایی نواقص موجود بر اساس ضوابط، دستورالعمل‌ها و چک‌لیست‌ها. - تدوین برنامه عملیاتی، رفع عدم انطباق‌ها - پیگیری برآورد و تأمین منابع و امکانات و الزامات مورد نیاز جهت اجرای برنامه‌های بهداشت محیط - هماهنگی درون‌بخشی با سایر واحدهای بیمارستان - هماهنگی بین‌بخشی و برون‌بخشی با سازمان‌های مرتبط و شرکت در تمام جلسات مرتبط با واحد بهداشت محیط از قبیل معاونت بهداشتی، سازمان محیط‌ زیست، شهرداری و... - نظارت و پایش فعالیت‌های مرتبط با بهداشت محیط بیمارستان و ارائه نظرات کارشناسی جهت رفع مشکلات موجود.