نگاهی به نظام رفاه و تأمین‌اجتماعی در جمهوری چک

حداقل دستمزد کارگران بر اساس قوانین جمهوری چک، حداقل حقوق در این کشور ۱۵ هزار و ۲۰۰ کرون معادل ۶۹۰ دلار و حداقل نرخ ساعتی کارگران هم ۹۰ کرون معادل چهار دلار است. دولت هشت گروه مختلف شغلی را بر اساس میزان دشواری، مسئولیت و پیچیدگی‌ها تعیین و تلاش کرده تا حداقل دستمزد کارگران را افزایش دهد. کارگران نیز باید ۴۰ ساعت حداکثر در هفته کار کنند و ساعت کاری آنها بین ۸ تا ۱۸ساعت در روز است. کارمندان بعد از شش ساعت کار مداوم ۳۰ دقیقه وقت استراحت دارند و حداقل ۱۱ ساعت استراحت بین روزهای کاری متوالی باید داشته باشند. حداقل مزایای تضمین شده برای کارگران در این کشور شامل حداقل حقوق، مرخصی‌های با حقوق، ساعات کاری، مرخصی استعلاجی، کمک‌هزینه و مزایای زایمان و قوانین فسخ قراردادها می‌شود. به طور مثال زنان از ۲۸ هفته مرخصی زایمان برخوردارند و شش تا هشت هفته قبل از زایمان حقوق دریافت می‌کنند. حداقل مدت مجاز نیز ۱۴ هفته است و مرخصی پس از زایمان باید حداقل شش هفته طول بکشد. اگر کارمندان ۲۷۰ روز قبل از شروع مرخصی زایمان بیمه تأمین‌اجتماعی را پرداخت کرده باشند، مزایای مرخصی زایمان به مبلغ ۴۳ هزار و ۴۷۰ کرون معادل هزار و ۹۶۱ دلار را دریافت خواهند کرد. مزایای بازنشستگی برای دریافت مستمری، سالمندان مرد باید ۶۳ سال و دو ماه (که این رقم تا سال ۲۰۴۴ به ۶۷ سال خواهد رسید) و زنان باید ۶۲ سال و هشت ماه داشته باشند (که این عدد تا سال ۲۰۴۴ به ۶۷ سال خواهد رسید) و هر دو گروه زنان و مردان باید حداقل ۳۴ سال سابقه بیمه‌ای در کارنامه‌شان موجود باشد. مستمری سالمندان ماهانه ۲ هزار و ۷۰۰ کرون (۱۲۳ دلار) است. لازم به توضیح است که میانگین درآمد افراد در چک در مقایسه با سایر کشورهای اروپایی پایین‌تر است و به همین دلیل میزان حقوق بازنشستگی افراد نیز دارای شرایط مشابهی است. سیستم پردازش‌کننده‌ حقوق و مزایای بازنشستگی افراد در این کشور تحت عنوان (CSSZ) شناخته می‌شود و از سال ۱۹۹۶ میلادی آغاز به کار کرده است. سهم بیمه اجتماعی در جمهوری چک ۲۸ درصد حقوق اشخاص تعیین شده و ۲۱.۵ درصد از این سهم را شرکت مربوطه یا کارفرما پرداخت کرده و بخش مربوط به خود شخص تنها ۶.۵ درصد خواهد بود. علاوه بر این، درصد بازنشستگان حاضر در کشور چک بیش از متوسط کشورهای عضو اتحادیه اروپا و ۲۸.۸ درصد اعلام شده است. حداقل مدت زمان برخورداری از سابقه‌ تحصیلی جهت مجاز بودن اعلام بازنشستگی ۲۵ سال تعیین شده و پرواضح است که افراد با سابقه‌ فعالیت بیشتر از حقوق و مزایای پرشمارتری نیز برخوردار خواهند بود. بازنشستگان اهل چک مشمول قوانین مالیاتی این کشور نبوده و مالیات ۱۵درصد وضع شده تأثیری بر دریافتی آنان نخواهد داشت. حمایت‌های رفاهی اداره‌ تأمین‌اجتماعی چک (CSSA) کمک‌های کارفرمایان و کارمندان را از طریق ادارات مرکزی و منطقه‌ای مدیریت می‌کند و وزارت بهداشت بر مزایای پزشکی نظارت دارد. این کمک‌ها بودجه‌ جداگانه‌ای را برای بیماری، بیکاری و بازنشستگی تأمین می‌کند. همچنین مشارکت اجباری در سیستم مراقبت‌های بهداشتی چک برای همه‌ اتباع جمهوری چک اعمال می‌شود. کارفرمایان مستقر در کشور، کارمندان سایر کشورهای اتحادیه اروپا، کارمندانی که برای شرکت‌های مستقر در سایر کشورهای اتحادیه اروپا کار می‌کنند و افراد خوداشتغال از جمله از دیگر کشورهای اتحادیه اروپا نیز شامل این مشارکت اجباری هستند. سهم بیمه اجتماعی کارفرما- کارمند به صندوق بازنشستگی، بیکاری و پرداخت بیماری اختصاص می‌یابد و بیمه‌ درمانی مراقبت‌های پزشکی را پوشش می‌دهد. کارفرمایان معادل ۲۴.۸ درصد از درآمد کارکنان را به تأمین‌اجتماعی و ۹ درصد را به بیمه درمانی اختصاص می‌دهند و کارمندان ۶.۵ درصد به تأمین‌اجتماعی و ۴.۵ درصد به صندوق سلامت پرداخت می‌کنند. در شرکت‌های جمهوری چک همه‌ کارکنان باید در طرح بیمه‌ درمانی اجباری که بخشی از سیستم تأمین‌اجتماعی گسترده‌تر است، شرکت کنند. کارفرمایان ۹ درصد و کارمندان ۴.۵ درصد به صندوق مربوطه کمک می‌کنند. سایر حقوق شامل کمک‌هزینه زایمان به میزان ۷۰ درصد حقوق مادر و مرخصی با حقوق است.