ضرورت گسترش چتر بیمه‌ای تأمین‌اجتماعی برای جامعه کارگران ساختمانی

در راستای توسعه پوشش بیمه‌ای نیروی کار بخش ساختمان، اصلاح ماده (۵) قانون بیمه اجتماعی کارگران ساختمانی مبنی بر تأمین منابع درآمدی سازمان تأمین‌اجتماعی به مجلس شورای اسلامی ‌ارائه شد. خردادماه سال گذشته کلیات این طرح در مجلس با قید دو فوریت مصوب شد و نمایندگان ۱۶ فروردین‌ماه سال امسال در جلسه علنی مجلس، گزارش شور دوم کمیسیون اجتماعی در ارتباط با طرح اصلاح قانون بیمه کارگران ساختمانی را مورد بررسی قرار دادند. در جریان بررسی این طرح، اما ایراداتی به بند «الف» ماده واحده وارد و با توجه به برخی ابهامات و ضرورت اصلاح، طرح برای بررسی و اعمال اصلاحات به کمیسیون اجتماعی بازگشت داده شد. در واقع تصویب طرح اصلاح ماده (۵) قانون بیمه‌های اجتماعی کارگران ساختمانی و تأمین منابع لازم برای پوشش کامل بیمه‌ای کارگران شاغل این حوزه مسیر را برای بیمه شدن حدود ۵۰۰ هزار نفر از آنها هموار و سازمان تأمین‌اجتماعی نیز بر اساس اصل (۲۹) قانون اساسی در این‌باره آمادگی خود را اعلام کرده است. تصویب نهایی اصلاح ماده (۵) نمایندگان مجلس شورای اسلامی هفته گذشته در جریان بررسی طرح اصلاح قانون بیمه کارگران ساختمانی، اصل ماده واحده این طرح را با ۱۷۴ رأی موافق، هفت رأی مخالف و هفت رأی ممتنع از مجموع ۲۳۲ نفر حاضر در جلسه مصوب کردند. بر اساس بند «الف» این ماده قانونی و اصلاحیه آن، «سازمان تأمین‌اجتماعی مکلف است با دریافت هفت درصد حق‌بیمه سهم بیمه‌شده از مأخذ کسر حق بیمه از کارگران دارای پروانه مهارت فنی شاغل مستقیم در امر، احداث و یا افزایش زیربنای ساختمان، تجدید بنا، تعمیرات اساسی و یا تخریب آنها و دریافت حق‌بیمه سهم کارفرمایی مربوطه از محل متراژ ساخت‌وساز، این کارگران را بیمه کند.» همچنین تبصره (۳) بند «ح» این قانون نیز می‌گوید «سازمان تأمین‌اجتماعی مکلف است ظرف دو سال از تاریخ تصویب این قانون، کلیه کارگران ساختمانی را بر اساس ضوابطی که به تأیید کمیته موضوع بند «الف» ماده (۵) می‌رسد، تحت پوشش بیمه قرار دهد.» در راستای این اصلاح قانونی و با توجه به اینکه سازمان تأمین‌اجتماعی به علت عدم تأمین منابع مالی امکان پوشش کامل بیمه‌ای کارگران ساختمانی را نداشته، بر اساس ماده (۵) قانون بیمه اجتماعی کارگران ساختمانی این بخش جامعه کارگری از طریق دریافت ۱۵ درصد منابع درآمدی پروانه ساختمان و واریز آن به حساب مشخص بیمه می‌شوند. اکنون که پوشش کامل بیمه‌ای تمامی ‌شاغلان حوزه ساختمان نیز با پرداخت سهم دولت از منابع طرح اصلاح ماده پنج قانون بیمه کارگران ساختمانی فراهم شد، سازمان تأمین‌اجتماعی نیز آمادگی لازم برای پوشش بیمه‌ای آنها را دارد. پوشش در قالب بیمه‌های حمایتی میرهاشم موسوی، مدیرعامل سازمان تأمین‌اجتماعی با تأکید بر بیمه کارگران ساختمانی به عنوان بخشی از بیمه‌های حمایتی گفت: «بیمه رانندگان و بیمه کارگران ساختمانی در چارچوب بیمه‌های حمایتی بوده که در جریان آن بیمه‌شدگان سهم حداقلی در پرداخت حق‌بیمه دارند.» وی همچنین گفته است، با تصویب نهایی اصلاحیه ماده (۵) بیمه اجتماعی کارگران ساختمانی در مجلس شورای اسلامی، امکان پوشش بیمه‌ای تمامی ‌واجدان شرایط بیمه اجتماعی کارگران ساختمانی فراهم می‌شود. موسوی تصریح کرد «با توجه به اولویت‌ها و برنامه‌های تأمین‌اجتماعی در حمایت از کارگران، تعاملات و رایزنی‌های گسترده این سازمان با نمایندگان مجلس منجر به ارائه طرح اصلاح ماده (۵) قانون بیمه اجتماعی کارگران ساختمانی به مجلس و متعاقب آن در سیر قانونگذاری، سازمان با حضور کارشناسی مؤثر موفق به جلب نظر نمایندگان و ذی‌نفعان شد.» محمد محمدی، مدیرکل نام‌نویسی و حساب‌های انفرادی سازمان تأمین‌اجتماعی نیز پیش‌تر گفته بود با تصویب طرح اصلاح قانون بیمه کارگران ساختمانی «گامی ‌اصولی برای توسعه خدمات تأمین‌اجتماعی به کارگران ساختمانی» برداشته می‌شود. بر اساس آمارهای جدید تأمین‌اجتماعی، بیشترین بیمه‌شدگان اصلی این سازمان مربوط به بیمه‌ اجباری با ۶۹ درصد، بیمه‌ خاص با ۲۹ درصد و بیمه بیکاری و توافقی بود که هرکدام یک درصد این جمعیت را تشکیل می‌دهند. بر اساس آمار تعداد کارگران ساختمانی تا پایان سال گذشته به ۷۶۸ هزار و ۷۴۶ نفر رسید که با استناد به مصوبه جدید مجلس درباره تأمین منابع بیمه‌ کارگران ساختمانی فاقد پوشش بیمه‌ای و اعلام آمادگی سازمان تأمین‌اجتماعی در این خصوص، گسترش چتر بیمه‌ای این بخش از جامعه کارگری امکان‌پذیر است. گسترش بیمه شاغلان حوزه ساختمان با اعلام کانون انجمن‌های صنفی کارگران ساختمانی کشور، حدود یک میلیون و ۲۰۰ هزار نفر از این کارگران، کارگر فعال بودند و یک‌سوم آنها در لیست انتظار بیمه قرار داشتند که با مصوبه جدید مجلس و تأمین منابع زمینه پوشش بیمه‌ای آنها نیز فراهم شد. اصلاح ماده (۵) کارگران ساختمانی نیز مسیری مهم ‌برای بیمه کارگران ساختمانی بود تا با بهره‌مندی از این ابزار، کارگران ساختمانی فاقد بیمه نیز امکان پوشش و استفاده از خدمات بیمه‌ای، درمانی و بازنشستگی سازمان تأمین‌اجتماعی را داشته باشند. سازمان تأمین‌اجتماعی در قالب تکلیف قانونی تعمیم و گسترش خدمات بیمه‌ای برای همه افراد جامعه، در راستای ساماندهی وضعیت بیمه‌ای کارگران ساختمانی و گسترش آماری بیمه‌شدگان این حوزه اعلام آمادگی داشت تا از این طریق جمعیت کارگری از مزایای خدماتی این سازمان برخوردار شوند. گزارش: محمود میرآقایی