سهم نابرابر اشتغال مردان و زنان در صنعت و خدمات

به گزارش آتیه آنلاین، به تناسب و فراخور نوع شغل‌های موجود در بازار کار در بخش‌های مختلف فعالیت‌های اقتصادی، مردان و زنان یا تمایل بیشتری برای حضور در برخی از این مشاغل را دارند و یا کارفرمایان بنا به دلایل متعدد مانند توان جسمی، شرایط سختی اشتغال، تعامل با مخاطبان به در فرصت‌های شغلی مرتبط مشغول به کار می‌شوند. بر اساس نتایج طرح آمارگیری  نیروی کار و برآورد شاخص‌های عمده بازار کار در سه ماهه ابتدایی سال‌جاری ۵۱.۲ درصد اشتغال کشور در فعالیت‌های مربوط به بخش خدمات، ۳۲.۷ درصد در حوزه مشاغل مرتبط با صنعت و ۱۶ درصد اشتغال نیز در بخش‌های کشاورزی به ثبت رسیده است که نشان از ظرفیت، و بسترهای مختص بخش‌های سه گانه اشتغال در کشور است که زمینه ایجاد فرصت‌های شغلی و جذب افراد مرتبط را در مشاغل این رسته‌ها موجب می‌شود. اختلاف ۱۸.۵ درصدی فرصت‌های شغلی بین بخش‌های خدمات و صنعت نشان از وجود ظرفیت بزرگ اشتغال در حوزه فعالیت‌های مربوط به خدمات دارد و البته این آمار حتما بیانگر نبود فرصت‌های کافی سرمایه‌گذاری و شغل‌سازی در حوزه صنعت و تولید و نیازمند بسترسازی و هدفگذاری در ایجاد فرصت‌های گسترده شغلی در این بخش است. اشتغال پایین زنان در حوزه صنعت اشتغال ثبت شده ۳۴.۴ درصدی مردان و ۲۳.۳ درصدی زنان در شغل‌های صنعتی نشان از نبود زیرساخت‌های لازم اشتغال زنان در حوزه صنعت و عدم استقبال کارفرمایان حتی از جمعیت دانش‌آموخته زنان برای جذب در شغل‌های مرتبط با فعالیت‌های صنعتی است.  در همین زمینه گفتنی است که اشتغال مردان و زنان در حوزه شغل‌های صنعتی در بازه زمانی بهار ۱۴۰۱ در مقایسه با سه ماهه ابتدایی سال گذشته به ترتیب کاهش ۰.۵ و ۰.۹ درصدی را تجربه کرده است. داده‌های اشتغال حاکی از این است که بیش از هفت میلیون و ۷۰۰هزارنفر در فعالیت های مشاغل صنعتی مشغول به کار هستند که از این تعداد در حدود هفت میلیون نفر را مردان و بیش از ۷۵۰ هزارنفر را زنان تشکیل می‌دهند که اختلاف آماری بسیار بالایی در اشتغال این بخش وجود دارد. ظرفیت بالای اشتغال زنان در حوزه خدمات آمار ۶۰.۲ درصدی و ۴۹.۶ درصدی اشتغال حوزه خدمات به ترتیب برای زنان و مردان در بهار سال جاری به ثبت رسیده است که اختلاف ۱۰.۶ درصدی سهم اشتغال را در این بخش نشان می‌دهد که بر اساس نظارت کارشناسان حوزه بازار کار، بسترهای اشتغال در حوزه خدمات، زمینه جذب بیشتر زنان را در مشاغل این حوزه به وجود آورده است. گفتنی است که البته کارفرمایان مشاغل بخش خدمات به دلایلی مانند جذب راحت‌تر، هزینه پرداختی دستمزد کمتر و توقع پایین‌تر نیروی کار، اقدام به جذب زنان در مشاغل حوزه خدمات دارند که سهم بالای آنها را در اینگونه مشاغل رقم زده است. بر اساس داده های آماری ۵۱.۲ درصدی سهم اشتغال حوزه خدمات از مجموع فرصت‌های شغلی موجود، بیش از ۱۲ میلیون نفر از جمعیت شاغل کشور در بخش خدمات مشغول به کار هستند که از این تعداد  بیش از ۹ میلیون و ۸۶۰ هزارنفر را مردان و بیش از ۲ میلیون و ۲۱۴هزار نفر را زنان در اختیار دارند. گفتنی است براساس نتایج حاصل از طرح آمارگیری نیروی کار ۸۵.۱ درصد جمعیت شاغل کشور را مردان و ۱۴.۹ درصد را زنان در اختیار دارند که اختلاف سهم بسیار بالایی است و سیاستگذاران حوزه اشتغال باید به آن به عنوان یک چالش نگاه کرده و به دنبال ایجاد فرصت‌های اشتغال برابر و بهره‌مندی از توان و ظرفیت بالای زنان در حوزه اشتغال و افزایش بهره‌وری کار باشند. زنان به اندازه ظرفیت‌ها سهم اشتغال ندارند حمید حاج اسماعیلی کارشناس حوزه بازار کار در گفت‌وگو با آتیه آنلاین با اشاره به اینکه بازار کار در کشوردر واقع بازاری مردانه به حساب می آید و اشتغال در کشور بیشتر متکی به حضور و فعالیت جمعیت مردان است، گفت: زنان به اندازه ظرفیت‌های موجود در بازار کار کشور بخصوص در بخش‌های صنعتی و کشاورزی و توانمندیهای جمعیتی خود، گستره فعالیت بالایی ندارند. وی در ادامه عنوان کرد: دلایل شکل‌گیری بازار کار مردانه به عوامل مختلف باز می‌گردد که یکی از مهم‌ترین آنها رویکرد سنتی است که در خصوص بازار کار از گذشته با نگاه مردانه در کشور وجود داشته است و در این قالب تفکری، زنان خانه‌دار تلقی شده و مردان را سرپرست و نان‌آور خانواده می‌دانند. این فعال حوزه کار همچنین با اشاره به اینکه عملاً رویکرد مردمحور در بازار کار با ایجاد و شکل‌گیری پدیده‌های جدید مانند تحولات در ایجاد شیوه‌های جدید زندگی در کشور تغییر کرده است، افزود: همچنین شرایط و مولفه‌های اقتصادی و اجتماعی که نظام خانواده و اجتماع را دستخوش تغییرات کرده است نیز باعث ایجاد شکل جدیدی از زندگی اجتماعی و اثرگذاری آن در وضعیت اقتصادی شده است. حاج اسماعیلی اضافه کرد: اما متاسفانه حتی با وجود تغییرات در سبک زندگی، اشتغال و تولید همچنان بازار کار برای حضور گسترده زنان مهیا نیست. بنابر این دولت باید شرایط را برای حضور زنان در عرصه‌های مختلف اشتغال در بخش‌های سه‌گانه صنعت، کشاورزی و خدمات مهیا کند. زمینه حضور گسترده زنان در بازار کار مهیا نیست این فعال و کارشناس حوزه اشتغال در ادامه بیان داشت: البته در حال حاضر در فعالیت‌ها و مشاغل مرتبط با بخش‌های خدماتی حضور زنان پررنگ دیده می‌شود اما هنوز به آن میزان که جمعیت زنان متقاضی و کارجو برای ورود بوده و شرایط ایجاب می‌کند که این بخش جمعیت با ظرفیت‌های بالا در حوزه‌های مختلف در مشاغل مختلف و بازار کار و اقتصاد کشور فعال باشند، زمینه و بستر فعالیت آنها فراهم نیست. به گفته این کارشناس بازار کار، برخی اصلاحات در خصوص اشتغال زنان و افزایش سهم آنها از بازار و اقتصاد باید به صورت ساختاری در کشور انجام شود و در این راستا به رویکرد آموزشی و فرهنگی درکشور نیاز داریم که زنان را به عنوان شاغلان جدید مورد پذیرش قرار دهد. وی گفت: به طور حتم این ظرفیت در بین جامعه زنان وجود دارد که نسبت بالای اختلاف سهم در بازار کار را با توجه به توانمندیهای آنان تغییر دهیم و در واقع زنان در راستای فعالیت‌های اقتصادی و اشتغال هیچ تفاوتی با مردان ندارند. وی افزود: در بازار کار جهان بخصوص در بسیاری از کشورهای توسعه‌یافته و در حال توسعه زنان به نسبت ظرفیت‌های خود و با بهره‌مندی از بسترهای مناسب پا به پای مردان در حال کار و فعالیت هستند که امیدواریم در کشور ما نیز با ایجاد بسترهای لازم به این مهم دست پیدا کنیم. بر اساس آخرین داده‌های آماری حوزه شاخص‌های عمده بازار کار در بهار سال ۱۴۰۱ بیش از ۶۳ میلیون و ۵۰۰ هزارنفر جمعیت در سن کار بالای ۱۵ سال، در حدود ۲۶ میلیون نفر جمعیت فعال، بیش از ۳۷ میلیون و ۵۰۰ هزارنفر جمعیت غیرفعال، بیش از ۲۳ میلیون و ۵۰۰ هزارنفر جمعیت شاغل و در حدود ۲ میلیون و ۴۰۰ هزارنفر بیکار در کشور شناسایی شده‌اند.