بهروز آذر: جهان اسلام باید به آموزه‌های پیامبر بازگردد

کارگروه اجتماعی ستاد ملی بزرگداشت هزار و پانصدمین سال ولادت پیامبر اسلام (ص) وظایفی همچون طراحی و اجرای فعالیت‌های اجتماعی با الهام از تعالیم پیامبر اکرم (ص) با موضوعاتی از قبیل حقوق زنان، کودکان و نهاد خانواده، اخلاق اجتماعی، حفاظت از محیط زیست، حقوق حیوانات و…، اجرای پویش‌های اجتماعی و خیریه با الهام از آموزه‌های نبوی در مناطق کم برخوردار و آسیب‌دیده و تقدیر از سازمان‌های مردم نهاد فعال در حوزه اجرای تعالیم اجتماعی پیامبر رحمت (ص) را برعهده دارد.

زهرا بهروزآذر، معاون رئیس‌جمهور امور زنان و خانواده در این جلسه، این بزرگداشت را فرصتی دانست تا جهان اسلام بار دیگر به آموزه‌های پیامبر اسلام (ص) بازگردد و تعالیم انسانی و رویکردهای اجتماعی آن‌ها را تبیین و به سیاست‌های اجرایی تبدیل کند.

وی با تأکید بر ضرورت بهره‌گیری از ظرفیت سازمان‌های مردم‌نهاد و خیرین گفت: همان‌طور که پیامبر اکرم (ص) رسالت خود را بر مشارکت اجتماعی و وفاق عمومی استوار کرد، ما نیز باید با جلب حداکثری مشارکت مردمی و مدنی، فعالیت‌های اجتماعی مؤثری را سامان دهیم.

در ادامه این جلسه، غلامرضا ظریفیان، استاد دانشگاه و پژوهشگر تاریخ اسلام، با تأکید بر ضرورت نگاه تقریبی به پیامبر (ص) و اهل‌بیت (ع) خاطرنشان کرد: بهترین منبع شناخت پیامبر قرآن است و باید با استخراج مفاهیم کلیدی آن، پیام‌های کوتاه و اثرگذار برای گروه‌های مختلف از جمله کودکان، نوجوانان، زنان و… طراحی شود.

وی همچنین پیشنهاد داد که پویش‌ها، اقدامات خیرخواهانه و تولیدات رسانه‌ای متنوع با محوریت سیره نبوی در دستورکار کارگروه قرار گیرد.

حجت‌الاسلام محمدجواد ابوالقاسمی، استاد دانشگاه و قرآن‌پژوه نیز در این جلسه، با یادآوری جایگاه پیامبر اکرم (ص) به‌عنوان «امین» پیش از رسالت، پیشنهاد داد کارگروه‌های تخصصی در حوزه خدمات اجتماعی و حقوقی تشکیل شود و به جای تکرار اقدامات گذشته، بر رفع نواقص و اجرای برنامه‌های اثرگذار برای بهبود زندگی مردم تمرکز گردد.

محمد چکشیان، معاون امور فرهنگی و اجتماعی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی نیز وحدت و انسجام را مهم‌ترین دستاورد بزرگداشت هزار و پانصدمین سال ولادت پیامبر اکرم (ص) دانست و پیشنهاد داد کارگروه اجتماعی علاوه بر توجه به حقوق زنان، کودکان و خانواده، در معرفی چهره واقعی اسلام در جهان و تبیین نگاه انسانی پیامبر به عدالت، آزادی و ظلم‌ستیزی فعال شود.

وی همچنین کار و تلاش، بهره‌وری و حمایت از تولید داخلی را از محورهای ضروری دانست و خواستار اجرای برنامه‌های مشترک میان خیریه‌ها و نهادهای شیعه و سنی برای تقویت وحدت اجتماعی شد.

در ادامه این جلسه، حورا صدر، مدیر مؤسسه فرهنگی امام موسی صدر با تأکید بر بازخوانی سیره پیامبر (ص) با توجه به شرایط امروز ابراز داشت: ما باید مشخص کنیم اگر پیامبر اکرم (ص) در زمانه ما حضور داشتند، چه رفتاری در برابر ظلم، بحران‌ها و مسائل اجتماعی اتخاذ می‌کردند.

وی پیشنهاد داد کارگروه‌ها با بهره‌گیری از حضور مردم و فعالیت‌های مشترک، این رویکرد را در عمل نشان دهند.

مدیر مؤسسه فرهنگی امام موسی صدر همچنین به اهمیت بازتعریف جایگاه زنان در جامعه اسلامی اشاره کرد و یادآور شد که نیمی از جامعه نباید نادیده گرفته شود.

فریدون عموزاده، نویسنده و صاحب‌نظر در حوزه کودک و نوجوان نیز در این جلسه، با بیان اینکه بسیاری از برنامه‌ها و تولیدات فرهنگی مرتبط با پیامبر و شخصیت‌های دینی اثر ماندگار نداشته‌اند، عنوان کرد: کارگروه اجتماعی باید برنامه‌ها و محتواهایی آموزشی برای کودکان و نوجوانان تولید کند تا تأثیر واقعی و پایدار داشته باشد و از اجرای فعالیت‌های صرفاً نمایشی یا کوتاه‌مدت جلوگیری شود.

غلامحسین محمدی، رئیس سازمان فنی و حرفه‌ای کشور نیز با تأکید بر اهمیت عمل و رفتار بیان کرد: برنامه‌های بزرگداشت پیامبر باید از رفتارهای عملی و اجتماعی آغاز شود و صرفاً به گفتار یا نمایش محدود نشود.

وی پیشنهاد داد که گرامیداشت هزار و پانصدمین سال تولد پیامبر (ص) با اقدامات ملموس اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی همراه باشد تا مردم پیام نبوی را بهتر درک کنند.

مریم نصر اصفهانی، عضو هیأت علمی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی نیز در این جلسه، بر ضرورت انتخاب چارچوب نظری مشخص برای برنامه‌های بزرگداشت پیامبر (ص) تأکید کرد و پیشنهاد داد که نگاه برنامه‌ها از منظر اخلاق مراقبتی و اخلاق عشق‌ورزی اجتماعی باشد تا محتوا و پیام‌ها در جامعه تأثیرگذارتر شود.

وی ادامه داد: این چارچوب می‌تواند حقوق زنان، کودکان، طبیعت و حیوانات را دربرگیرد و برنامه‌ها را به سمت تولید محتوا و فعالیت‌های کاربردی هدایت کند.

به گفته این استاد دانشگاه، با برجسته‌سازی چهره‌های زنانه مؤثر در تاریخ اسلام (مانند حضرت خدیجه (س)، حضرت فاطمه (س) و حضرت زینب (س)) و ارائه روایت‌های دقیق و اجتماعی، امکان تربیت اخلاقی و همبستگی ملی فراهم می‌شود.

نصر اصفهانی همچنین توصیه کرد که برنامه‌ها بر فرودستان و گروه‌های آسیب‌پذیر جامعه متمرکز شود و از فرصت مشارکت روشنفکران و متفکران بهره گرفته شود تا محتواهای تولید شده ماندگار، کاربردی و تأثیرگذار باشند.

حامد علامتی، مدیرعامل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان نیز در این جلسه با تأکید بر تولید محتوای برنامه‌های آموزشی برای کودکان و نوجوانان با استناد به سیره پیامبر (ص) و اهل بیت (ع)، به اهمیت استفاده از ابزارهای هنری و ادبیات برای پرورش شخصیت و یادگیری اخلاقی کودکان و نوجوانان را برجسته اشاره کرد.

لازم به ذکر است که در پی تصویب نام‌گذاری امسال به‌عنوان «سال پیامبر اعظم (ص)» در اجلاس سازمان همکاری اسلامی (OIC) به پیشنهاد جمهوری اسلامی ایران و تشکیل ستاد بزرگداشت هزار و پانصدمین سال ولادت پیامبر اسلام (ص) در هیأت دولت به ریاست معاون اول رئیس‌جمهور، مسئولیت کارگروه اجتماعی آن برعهده معاونت زنان و خانواده است.