بدون فرهنگ‌سازی، قوانین برای حفاظت از محیط زیست کافی نیست

همایش نقش و جایگاه قوه قضائیه در حمایت و صیانت از حقوق محیط زیست با تاکید بر صدور آرا سبز، صبح امروز در سالن همایش‌های بین المللی شهدای محیط زیست برگزار شد.

محسن اسماعیلی معاون راهبردی امور مجلس رئیس‌جمهور، با اشاره به اهمیت پیوند قانون، فرهنگ و اخلاق در صیانت از محیط زیست گفت: بیش از یک قرن از تدوین قوانین در کشور می‌گذرد، اما همچنان شاهد معضلات زیست‌محیطی هستیم. قانون بدون فرهنگ قانون‌گرایی و اخلاق اجتماعی در عمل ثمربخش نخواهد بود.

وی افزود: امروز مشکل ما تنها قانون نیست؛ بلکه نبود فرهنگ قانون‌مداری و اخلاق زیست‌محیطی است. ما باید پاسخ این پرسش را پیدا کنیم که چرا با وجود دین، فرهنگ و قانون، همچنان شاهد رفتارهای ضد محیط زیستی در جامعه هستیم؟

معاون رئیس‌جمهور با انتقاد از وضعیت موجود اظهار داشت: در تعطیلات اخیر تصاویری شرم‌آور از تخریب طبیعت، آلودگی رودخانه‌ها و جنگل‌ها منتشر شد. این نشان می‌دهد که مشکل ما در عمل، ضعف فرهنگ است. باید فلسفه حقوق محیط زیست را جدی بگیریم و آن را به دغدغه اول جامعه تبدیل کنیم.

وی با تأکید بر نقش دستگاه قضائی گفت: قوه قضائیه دست پرقدرت نظام اسلامی در حمایت از محیط زیست است، اما این دست زمانی بلند می‌شود که سایر بخش‌ها به وظایف خود عمل کنند. نمی‌توان همه بار صیانت از محیط زیست را تنها بر دوش دستگاه قضا گذاشت.

اسماعیلی با اشاره به ضرورت فرهنگ‌سازی افزود: همانطور که بستن کمربند ایمنی روزی به یک فرهنگ تبدیل شد، باید احترام به محیط زیست نیز به یک فرهنگ عمومی بدل شود. ما نیازمند آموزش در مدارس، خطبه‌های نماز جمعه، رسانه‌ها و دانشگاه‌ها هستیم تا نگاه قرآنی به طبیعت در جامعه نهادینه شود.

وی تأکید کرد: تخریب محیط زیست قتل خاموش نسل‌های آینده است. قرآن کریم تصریح می‌کند که آسمان‌ها و زمین تسبیح‌گوی خدا هستند؛ اگر ما طبیعت را زنده و مخلوق خدا بدانیم، رفتارمان تغییر خواهد کرد. امام صادق (ع) فرمودند: آب دادن به درخت تشنه، همچون سیراب کردن مؤمن تشنه است. این نگاه باید در فرهنگ عمومی جای گیرد.

معاون راهبردی امور مجلس رئیس‌جمهور در پایان خاطرنشان کرد: آنچه امروز بیش از تدوین قوانین لازم است، تدوین فلسفه حقوق محیط زیست و بازآفرینی فرهنگ احترام به طبیعت است. قوه قضائیه، دولت و مردم باید مکمل یکدیگر باشند تا این میراث الهی برای نسل‌های آینده حفظ شود.