کارشناسان فناوری اطلاعات؛ موتور محرکه سازمان‌ها

احمد نظاری در گفت‌وگو با آتیه‌آنلاین با اشاره به خدمات حوزه آی‌تی تأمین‌ اجتماعی، گفت: امروزه خدمات الکترونیک در تار و پود زندگی فردی و اجتماعی تنیده شده است و سازمان تأمین‌ اجتماعی در مقام بزرگ‌ترین نهاد بیمه‌ای کشور، به‌منظور پاسخگویی شایسته به مخاطبان خویش، به سرعت در مسیر الکترونیک شدن امور گام برداشت و برای نخستین‌بار در کشور طرح نسخه الکترونیک را در مراکز درمانی ملکی به اجرا درآورد. این نهاد همچنین همسو با سیاست‌گذاری‌های نظام سلامت، خدمات غیرحضوری و الکترونیک حوزه درمان را گسترش داده است. وی با دارا بودن ۲۵ سال سابقه فعالیت و مدرک تحصیلی کارشناسی ارشد مهندسی کامپیوتر و کارشناسی ارشد مدیریت اجرایی، افزود: کارشناسان فناوری اطلاعات تأمین‌ اجتماعی، نقش موثری را در پشتیبانی از فرآیندهای الکترونیک ایفا می‌کنند. عمده وظایف این گروه در دو بخش خدمات داخلی برای مشتریان این بخش و خدمات خارجی برای مخاطبان بیرونی تقسیم می‌شود. در بخش داخلی، پشتیبانی و ارائه سرویس‌های زیرساختی، اعم از ارتباطات و سیستم‌های سخت‌افزاری و نرم‌افزاری برعهده کارشناسان آی‌تی قرار دارد. رئیس اداره آمار و فناوری اطلاعات مدیریت درمان خوزستان، ادامه داد: در بخش خدمات خارجی نیز علاوه بر پشتیبانی از سیستم‌های نرم‌افزاری مراکز طرف قرارداد، پاسخگویی به مشکلات کاربران را نیز پی‌گیری می‌کنیم. روند کار به نحوی است که برخی از آن‌ها به‌طور حضوری در ستاد مدیریت درمان استان یا مراکز تابعه حضور می‌یابند و از راهنمایی‌های کارشناسان ما بهره‌مند می‌شوند. برخی نیز طی تماس با مرکز ارتباطات مردمی ۱۴۲۰ سوال‌های خود را مطرح می‌کنند که در صورت نیاز موارد ثبت و پس از ارسال به استان‌های ذی‌ربط، توسط کارشناسان تخصصی رسیدگی می‌شود. نظاری، نوبت‌دهی غیرحضوری را از دیگر خدمات حوزه الکترونیک تأمین‌اجتماعی در بخش درمان بیان کرد و گفت: اکنون بیماران می‌توانند به شیوه‌های مختلف مانند اینترنتی، تلفنی، کد دستوری (USSD) و اپلیکیشن موبایل نسبت به دریافت نوبت ویزیت پزشکان اقدام کنند. میزان استقبال از خدمات مذکور با توجه به مولفه‌هایی نظیر درصد جذب پزشکان متخصص، منطقه جغرافیایی، بافت فرهنگی و سن مراجعه کننده، متفاوت است؛ به‌نحوی که در برخی مناطق، ۹۰ درصد نوبت‌ها و برخی دیگر کمتر از ۲۰ درصد نوبت‌ها به‌صورت غیرحضوری اخذ می‌شود. مسائل کنونی نسخه الکترونیک او با اشاره به مسائل کنونی نسخه‌الکترونیک در درمان مستقیم، اعلام کرد: برخی نسخ مراکز ملکی در مراکز طرف قرارداد به‌ویژه در داروخانه‌ها قابل رویت نیست؛ اما با مراجعه به پرتال درمان سازمان تأمین‌ اجتماعی نسخ مذکور قابل رویت است. همچنین درحال حاضر سامانه نسخه الکترونیک تأمین‌ اجتماعی به سامانه‌های مراکز فیزیوتراپی طرف‌های قرارداد متصل نشده است. رئیس اداره آمار و فناوری اطلاعات مدیریت درمان خوزستان، افزود: در بخش درمان مستقیم نیز مسائلی وجود دارد؛ از جمله می‌توان به فرآیند تغییر استان محل فعالیت پزشک اشاره کرد که دشواری‌هایی را هم برای پزشکان و نیز «ادمین» نسخه الکترونیک استان‌ها که غالبا کارشناسان فناوری اطلاعات هستند، به‌وجود آورده است. نظاری ادامه داد: زیرا ایجاد این تغییر در اختیار ادمین اولین استانی است که یک پزشک به عنوان محل فعالیت خود شروع‌ به‌کار کرده است و درحال حاضر که امکان فعالیت در سه استان به‌صورت همزمان برای پزشکان فراهم شده، انجام تغییرات توسط ادمین اولیه، سبب کندی روند و بعضا پی‌گیری چند مرحله‌ای و طولانی برای طرفین می‌شود. وی پیشنهاد داد: این تغییرات توسط شرکت خدمات ماشینی تأمین‌ و طی اختصاص «کد» در سامانه ارتباط با مشتریان انجام شود. همچنین می‌توان دسترسی اعمال تغییرات را برای ادمین تمامی استان‌ها به‌وجود آورد. رئیس اداره آمار و فناوری اطلاعات مدیریت درمان خوزستان، بیان کرد: نکته دیگر اینکه در زمان لغو قرارداد یک درمانگاه یا در صورت تغییر کد درمانگاه، امکان حذف «ادمین» وجود ندارد که در نتیجه آن سیستم از پذیرش ادمین قبلی در کد جدید درمانگاه خودداری می‌کند. نظاری ادامه داد: برای ارتقای سامانه مذکور، پیشنهادات دیگری هم داریم؛ نخست اینکه در مواقع خروج یک درمانگاه از مراکز طرف قرارداد، مرکز مذکور برای پزشکان در سامانه ep (نسخه الکترونیک مراکز طرف قرارداد) غیرفعال شود تا هنگام ورود پزشکان در منوی اولیه ورود به سیستم، باکس انتخاب درمانگاه برای پزشک به نمایش درنیاید. او گفت: همچنین به‌منظور پیشگیری از سردرگمی پزشکان و ایجاد خلل در ارائه خدمات، هنگام ایجاد تغییرات در سامانه، به‌جای گزارش خطاهای سیستمی با عنوان «object»، هشدار معنادار برای پزشک به نمایش درآید. ضرورت ارتقای جایگاه کارشناسان رئیس اداره آمار و فناوری اطلاعات مدیریت درمان خوزستان، با بیان اینکه مسئولیت حرفه‌ای کارشناسان آی‌تی با افزایش خدمات الکترونیک بسیار سنگین شده است، افزود: این درحالی است که کارشناسان آی‌تی از جایگاه مناسب برخوردار نیستند و عدم توجه به خواسته‌ها و مطالبات آن‌ها سبب یاس و بی‌انگیزگی آن‌ها شده است. به‌نحوی که اکنون برخی از کارشناسان با سابقه متوسط به فکر تغییر رسته شغلی و برخی شاغلان با سابقه بالا در انتظار بازنشستگی هستند. نظاری تاکید کرد: باید توجه داشت که امروزه انجام بسیاری از امور به‌ویژه در حوزه درمان، متکی به خدمات الکترونیک است؛ اکنون سامانه‌ها و سیستم‌های نرم‌افزاری گوناگونی وجود دارد که هریک دارای کاربر و ادمین مستقلی است و عدم تناسب تشکیلات رسته فناوری اطلاعات با حجم و تعدد امور، سبب فرسودگی منابع انسانی این گروه می‌شود. بنابراین همان‌طور که مدیران عالی، نگران مهاجرت پزشکان و پرستاران و خروج آن‌ها از سیستم هستند، باید نگران خالی شدن ردیف‌های فناوری اطلاعات نیز باشند. وی بیان کرد: همان‌طور که بارها توسط مدیران عالی سازمان، اهمیت فناوری اطلاعات با عناوینی همچون «موتور محرکه سازمان»، «حوزه پیشران» و «محور کلیه فرآیندها» بیان شده است، انتظار می‌رود، جهت حفظ و نگه‌داشت منابع انسانی این گروه و جلب رضایت‌مندی آن‌ها اقدامات مناسبی انجام شود. رئیس اداره آمار و فناوری اطلاعات مدیریت درمان خوزستان، افزود: به‌نظر می‌رسد، یک‌بار دیگر باید مفاهیم کارفرما و پیمانکار در فناوری اطلاعات، بازتعریف شده و دستورالعمل فرآیندهای تعاملی پیمانکاران با حوزه‌های استانی تهیه شود. زیرا اکنون بسیاری از فرآیندهای نانوشته درحال اجرا است. نظاری ادامه داد: ناگفته نماند؛ در حوزه فنی، برنامه‌های جامعی طراحی و پیاده‌سازی شده است که در صورت نهایی شدن می‌تواند، خدمات غیرحضوری را ارتقا دهد. اما در بخش صنفی، نیازمند حمایت بیشتر مدیران هستیم. او درباره مهمترین برنامه‌های در دست اقدام و آینده بخش فناوری اطلاعات، اعلام کرد: برنامه‌های آتی مدیریت درمان استان در راستای سیاست‌های متمرکز و کلان سازمان پیش می‌رود. براین اساس در استان خوزستان راه‌اندازی مرکز درمانی جدید اروندکنار و استقرار خدمات الکترونیک از جمله برنامه‌های در دست اجرای ما را تشکیل می‌دهد. این اقدامات در نیمه نخست سال با افتتاح بیمارستان امیرکبیر اهواز، راه‌اندازی درمانگاه رامشیر و انتقال بیمارستان ۱۷ شهریور آبادان به ساختمان جدید، انجام شده است.