سایه ریسک‌های بیرونی بر بازارها

به گزارش آتیه آنلاین به نقل از روزنامه اعتماد، روز گذشته بازار بورس اوراق بهادار تهران تحت تاثیر اخبار و حوادث رخ داده در لبنان قرار گرفت. اخبار جنایت‌ رژیم صهیونیستی در ضاحیه بیروت در شامگاه جمعه موجب شد تا سازمان بورس و اوراق بهادار تهران قبل از شروع معاملات دیروز با برگزاری جلسه‌ای دامنه نوسان را در محدوده‌های مثبت و منفی یک درصدی قرار دهد تا شوک‌های احتمالی حوادث اخیر کاهش پیدا کند. اما در هر حال این ساز و کار هم در بازار دیروز جواب نداد و بیش از 900 میلیارد تومان سرمایه سهامداران حقیقی از بورس خارج شد. در جریان معاملات شنبه که دامنه نوسان از محدوده 3درصدی به عدد یک درصد رسیده بود ارزش معاملات خرد نیز به واسطه صف‌های فروش ایجاد شده در بازار نسبت به چهارشنبه کاهش یافت و بازار با ارزش معاملاتی که در هفته گذشته به خود گرفته بود فاصله قابل توجهی را ثبت کرد. 92درصد از کل نمادهای بازار در محدوده منفی به معاملات خود پایان دادند و از میان 549 نماد با صف فروش و 40 نماد با صف خرید مواجه شدند. در روزی که بازار سرمایه با تنش‌های بین‌المللی با ریسک‌های بیرونی مواجه بود خریداران به سمت نمادهای گروهی بانکی حرکت کردند و ارزش معاملاتی این گروه به بیش از 420 میلیارد تومان رسید. فلزات اساسی نیز با 175 میلیارد تومان در رتبه دوم ایستاد و کانه‌های فلزی نیز 153 میلیارد تومان ارزش معاملاتی را به خود گرفتند. درباره آینده بازار سرمایه باید منتظر مشخص شدن سمت و سوی تنش‌های منطقه بود و نمی‌توان بدون داشتن آنالیز دقیق از فضای ژئوپلیتیک، به نتیجه خاصی رسید. اما در هر حال کارشناسان بورس معتقدند که اگر این تنش‌ها با اتفاق جدیدی همراه نباشد تا چند روز آینده نیز صف‌های فروش سهام ادامه خواهد داشت تا جایی که هیجان این روزها فروکش کند. در واقع بازار سهام که حالا در دامنه نوسان یک به صورت مثبت و منفی قرار گرفته از این پس احتمالا به صورت فرسایشی کار خود را ادامه خواهد داد تا زمانی که ریسک‌های بیرونی کاهش پیدا کند. هجوم به بازار طلا به نظر می‌رسد هدف عمده آنهایی که از ریسک‌های منطقه‌ای امروز اقتصاد ایران هراسان هستند، بازار طلا بوده است. همزمان با افزایش قیمت طلا در بازارهای جهانی و البته نرخ دلار بازار آزاد ایران، حالا طلا با رشد تقاضا مواجه شده است. هر اونس طلا روز جمعه یعنی در پایان معاملات هفتگی بازارها، به سطح 2672 دلار رسید. رشد 3.16درصدی اونس طلا در این هفته‌ در کنار افزایش 1.35درصدی دلار تهران شرایط بهتری را برای بازار طلا و سکه رقم زده است و این افزایش قیمت نشان‌دهنده تداوم «تقاضا برای طلا به عنوان یکی از دارایی‌های امن در شرایط ناپایدار اقتصادی است. گزارش‌های اخیر نشان می‌دهند بازارهای جهانی تحت تاثیر «نگرانی‌ها از رکود اقتصادی» و «افزایش تنش‌های سیاسی» قرار دارند و در این شرایط «افزایش تقاضا» برای «سرمایه‌گذاری روی طلا» به عنوان محافظی در برابر ریسک‌ها نقش‌آفرینی می‌کند. در بازار داخلی، قیمت یک گرم طلای 18 عیار به 4 میلیون تومان رسید و طلای 24 عیار هم که پیش از این هم به کانال بالاتر صعود کرده بود، دیروز به قیمت حدود 6 میلیون تومان رسید. سایت اتحادیه طلا و جواهر تهران نوشته است که سکه طرح جدید اکنون (7 مهر ماه) به نرخ 46 میلیون و 100 هزار تومان رسیده است. سکه طرح قدیم هم با نرخ 41 میلیون تومان به بازار عرضه می‌شود. برزو حق‌شناس، کارشناس بازارهای مالی در گفت‌وگو با اکوایران می‌گوید که دو عامل قیمت طلا و سکه را در ایران تعیین می‌کنند؛ نخست طلای جهانی و سپس نرخ ارز. معمولا بازارساز سعی می‌کند هنگام افزایش نرخ طلای جهانی، قیمت دلار را در کشور کنترل کند تا موجب افزایش زیاد طلا و سکه در کشور نشود. او توضیح می‌دهد: «هفته گذشته تحت تاثیر اتفاقات لبنان و افزایش ریسک‌های سیستماتیک دلار صعودی شد و هر دو عامل تعیین‌کننده قیمت طلا و سکه به شکل کم‌سابقه‌ای صعودی شدند و طلا و سکه رشد کردند. در این میان، ربع سکه و نیم سکه حباب خالی کردند.» این کارشناس بازارهای مالی ادامه می‌دهد: «به نظر می‌رسد اونس جهانی به روند افزایشی خود ادامه دهد و در مساله طلا و سکه در کشور هم احتمال سقف‌شکنی جدید وجود دارد. حتی اگر در این هفته سقف‌شکنی انجام نشود، در هفته‌ها و ماه‌های آینده شاهد این اتفاق هستیم. البته در این میان باید منتظر ماند و مشاهده کرد که بازارساز در این شرایط چه واکنشی از خود نشان می‌دهد.» دلار، کانال عوض کرد اما نکته آخر در جریان تحولات بازارها پس از تنش‌های جدید منطقه، تغییر کانال نرخ ارز در بازار آزاد بود که از 60400 تومان به 61500 تومان انجام شد و بیش از هزار تومان افزایش قیمت در آن دیده می‌شود. «واکنش سریع بازار» به عوامل اقتصادی و سیاسی نشان‌دهنده عدم ثبات در بازار ارز است و باید دید که آیا در 6 ماه پایانی امسال باز هم این روند ادامه پیدا می‌کند یا نه. اما یک کارشناس بازارهای مالی می‌گوید حملات رژیم صهیونیستی به لبنان نیز اگرچه ممکن است بازارها را با نوساناتی روبه‌رو کند، اما افزایش قیمت ارز موقتی خواهد بود. علی‌اصغر جمعه‌ای در گفت‌وگو با ایسنا با اشاره به این موضوع که اثر شوک‌های سیاسی اخیر بر بازار ارز موقتی بود، تصریح کرد: افزایش یا کاهش نرخ دلار که ناشی از تنش‌های سیاسی باشد اثری موقت و کوتاه‌مدت دارد به عنوان نمونه حمله به سفارت ایران در دمشق و پاسخ ایران به رژیم صهیونیستی ازجمله تنش‌های سیاسی یک سال اخیر است که آثاری کوتاه‌مدت بر بازار ارز داشت. وی افزود: تجربه یک سال و نیم اخیر در ایران نشان داد که با وجود تعدد تنش‌های سیاسی داخلی و خارجی، نرخ ارز در محدوده معینی نوسان داشت به عبارتی با مدیریت مناسب بازارساز نرخ ارز بعد از هر تنش سیاسی به خوبی تحت کنترل بود و نوسانات قیمتی ارز بعد از مدت کوتاهی از بین می‌رفت و دلار به سطح قبلی خود بازمی‌گشت. وی تاکید کرد: در زمان تنش‌های سیاسی مردم برای حفظ ارزش پول ترجیح می‌دهند ریال خود را به سایر دارایی‌ها مانند طلا و ارز تبدیل کنند؛ اما ارز مساله سیاسی است و سرمایه‌گذاری در آن با ریسک همراه است که مردم نیز به این امر آگاه شده‌اند. جمعه‌ای با اشاره به این موضوع که اثر شوک‌های سیاسی اخیر بر بازار ارز موقتی بود، تصریح کرد: افزایش یا کاهش نرخ دلار که ناشی از تنش‌های سیاسی باشد اثری موقت و کوتاه‌مدت دارد به عنوان نمونه حمله به سفارت ایران در دمشق و پاسخ ایران به رژیم صهیونیستی ازجمله تنش‌های سیاسی یک سال اخیر است که آثاری کوتاه‌مدت بر بازار ارز داشت.