کاهش آمار حوادث کار مهمترین مزیت برای کارگران و تأمین اجتماعی

به گزارش آتیه آنلاین، آخرین داده‌های آماری وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی نشان می‌دهد که با وجود ۸۴۰ بازرس کار در کشور سالانه حدود ۴۰۰ هزار بازرسی موردی از کارگاه‌ها انجام می شود. با توجه به اینکه عمده حوادث کار در بخش ساختمان و صنعت است، حدود ۳۸ درصد حوادث در بخش ساختمان و ۳۷ درصد در بخش صنعت است و صنایع دیگر همانند رشته‌های تولیدی عدد کمتری را به خود اختصاص داده‌اند. در سال ۱۴۰۲ نسبت به سال ۱۴۰۱ حدود چهار درصد فوتی‌های کل حوادث ناشی از کار کاهش یافته همچنین حوادث کار در سال گذشته نسبت به سال ۱۴۰۱ حدود پنج درصد کاهش داشته است. تعداد کل واحدهای تولیدی و کارگاه‌های زیر ۱۰ نفر و بالای ۱۰ نفر حدود یک میلیون و ۳۳۰ هزار کارگاه در کشور است که ۸۷ درصد این واحدها زیر ۱۰ نفر کارگر و بقیه بالای ۱۰ نفر هستند. حال با توجه به بازرسی‌های انجام شده و کاهش حوادث مرتبط با کار اما طبق داده‌های آماری مرگ ۸۰۰ نفر در سال و نقص عضو هزاران نفر در سال‌های گذشته به عنوان تبعات حوادث ناشی از کار به شمار می‌رود. کاهش اثرات حوادث کارگری نیاز به رعایت نکات ایمنی از سوی کارگران و کارفرمایان، ایمنی‌بخش به محیط کار و رعایت استانداردهای لازم در فضای کسب‌وکار داشته که در دولت سیزدهم به برخی از این مجموعه اقدامات توجه خاص شده است. سازمان‌ها و صندوق‌های بیمه‌ای در راستای ارائه خدمات به بیمه‌شدگان به ویژه در زمان حوادث کار، تعهداتی را به عنوان تکلیف و وظیفه قانونی به عهده دارند. سازمان تأمین‌اجتماعی در قالب تعهدات حوزه حوادث کار، پرداخت‌های هزینه‌ درمان و بازتوانی حادثه‌دیدگان، غرامت دستمزد دوران بیماری، غرامت نقص عضو، پرداخت مستمری به بازماندگان حادثه‌دیدگان متوفی و برقراری مستمری ازکارافتادگی جزئی و کلی را عهده‌دار است. تأثیرگذاری تجهیزات ایمنی برای پیشگیری از حوادث شغلی شهرام غریب، کارشناس ارشد مدیریت ایمنی و مدرس تخصصی ایمنی در صنایع در ارتباط با تأثیرگذاری تجهیزات ایمنی و استانداردهای این حوزه در جهت پیشگیری از حوادث شغلی گفت: در حوزه ایمنی و پیشگیری از حوادث، تجهیزات موضوعی بسیار مهم و تأثیرگذار به‌شمار می‌روند. تجهیزات ایمنی باید از نظر توان و جنسیت دارای رتبه‌های مشخص و البته دارای گواهی متعبر از ارگان‌های دارای اعتبار باشند. در واقع این تجهیزات باید براساس استاندارهای مشخص و مورد پذیرش در محیط کارگاهی مورد استفاده قرار گیرند. او افزود: همچنین بازدیدهای منظم و دوره‌ای از تجهیزات ایمنی و بررسی سلامت این دستگاه‌ها و ابزار برای استفاده در محیط کار و نیروی کار بهره‌مند از این تجهیزات از دیگر مواردی است که باید مورد توجه باشد. آخرین داده‌های آمارهای حوادث کارگری براساس داده‌های آماری، تعداد حوادث ناشی از کار در سال ۱۴۰۱ به ۳۸ هزار و ۷۳۴ مورد رسید که ۹۵ درصد حادثه‌دیدگان مرد و پنج درصد زن بودند. همچنین وضعیت تاهل حادثه‌دیدگان نیز شامل ۵۵ درصد افراد مجرد و ۴۵ درصد نیز از جامعه کارگران متاهل می‌شوند. از آنجا که حوادث ناشی از کار همه گروه‌های سنی را دربرمی‌گیرد، ‌طبق آمارهای سال گذشته گروه سنی حادثه‌دیدگان از ۱۵ تا بیش از ۷۰ سال بوده است که در این زمینه کمترین حادثه در گروه سنی کمتر از ۱۵ سال با هفت مورد و بیشترین حادثه نیز در گروه سنی ۳۵ تا ۳۹ سال با ۸۵۱۰ مورد حادثه در سال ۱۴۰۱ رقم خورده است. اقدامات موثر و رسیدگی به وضعیت آسیب‌دیدگان در این مدت نشان از بهبودی کامل ۸۲ درصد از افراد حادثه‌دیده داشت. البته کمتر از ۳۳ درصد کاهش توانایی حدود سه درصد، فوت یک درصد، از ۳۳ تا ۶۶ درصد کاهش توانایی حدود ۲ درصد و ازکارافتادگی کلی یک درصد از دیگر موارد مربوط به این حوادث به حساب می‌آید. علت اصلی وقوع حوادث ناشی بی‌احتیاطی با ۲۲ هزار و ۲۶۷ مورد بیشترین علت را به خود اختصاص داده و دیگر دلایل شامل تهویه نامطلوب، نور ناقص، لباس نامناسب، ‌ازدحام و بی‌نظمی تجهیزات، عدم آموزش و فقدان آگاهی، استفاده نکردن از وسایل حفاظتی، وسایل معیوب، تجهیزات بی‌حفاظ، رعایت نکردن مقررات ایمنی و سایر علل بود. مشارکت فعال بیمه‌گرها در کاهش حوادث علیرضا حیدری، کارشناس رفاه و تأمین اجتماعی پیشتر در گفت‌وگو با آتیه آنلاین گفت: سازمان تأمین اجتماعی می‌تواند در پیشگیری از حوادث کار مشارکت فعال داشته باشد. مشارکت فعال بیمه‌گرها در کاهش حوادث، یک رویکرد جدید در سطح جهانی است که می‌توان این مشارکت را به سازمان‌های بیمه‌ای نیز تعمیم داد. او ادامه داد: بحث اصلی، «ایمنی و بهداشت کار» است و باید بخش قابل توجهی از منابع سازمان تأمین اجتماعی در این بخش هزینه شود. تأسیس و گسترش خانه‌های بهداشت کارگری، بخشی از این هدف به شمار می‌رود؛ ما شاهد مشارکت نسبی سازمان تأمین اجتماعی در کاهش حوادث کار و تأمین بهداشت و ایمنی کارگران بوده‌ایم اما باید این نگاه گسترده‌تر شود. حیدری با بیان اینکه بیش از یک میلیون کارگاه در کشور وجود دارد و بازرسی از این کارگاه‌ها به خصوص کارگاه‌های کوچک و متوسط به دلیل وسعت و پراکندگی آنها، کار بسیار دشواری است؛ ادامه داد: اگر قرار باشد نظارت کافی داشته باشیم و بتوانیم ریسک‌های موجود در کارگاه‌ها را کنترل کنیم و در مرحله بعد کاهش بدهیم، باید ابزار بازرسی را تقویت کنیم. بنابراین تا زمانی که بازرسی از کارگاه‌ها به اندازه نیاز گسترده نشود و اختیارات بازرسان برای تاثیرگذاری در کارگاه‌ها برای کاهش ریسک افزایش نیابد، کاهش حوادث کار از طریق مشارکت و سرمایه‌گذاری سازمان تأمین اجتماعی ممکن نخواهد شد. کارشناس رفاه و تأمین اجتماعی گفت: با نگاه به آمار از کارافتادگی و اینگونه خسارات متوجه می‌شویم که مشارکت در کاهش حوادث و سرمایه‌گذاری در این بخش تا چه اندازه می‌تواند در کاهش هزینه‌های سازمان موثر باشد؛ در حال حاضر سازمان بیش از ۱۵۰ هزار مستمری از کارافتادگی در هر ماه می‌پردازد و بنابراین بدیهی است که با کنترل ریسک، هزینه‌های سازمان کاهش و کیفیت خدمات ارائه شده به بیمه‌شدگان افزایش می‌یابد. راهکارهای کاهش آمارهای حوادث کاری مهمترین موضوع برای کاهش حوادث کاری و جلوگیری از نقص عضو، پیشگیری از مرگ و بالا نرفتن تعهدات سازمان‌های بیمه‌ای همچون تأمین اجتماعی، رعایت نکات ایمنی در محیط کار در راستای ایمن بودن فضای کسب‌وکار است. با توجه به اینکه عدم ایجاد ایمنی لازم در محیط کار توسط کارفرما، رعایت نکردن اصول ایمنی کار توسط نیروی کار، کمبود بازرسی‌ها و کوتاهی در حوزه آموزش‌های ایمنی زمینه بروز حوادث کار را ایجاد می‌کند. بنابراین باید این مسائل از سوی حوزه کارفرمایی و جامعه کارگری به خوبی رعایت شود. یکی دیگر از راهکارهای کاربردی برای کاهش حوادث ناشی از کار انجام بازرسی‌های میدانی از کارگاه‌های فعال در کشور برای شناسایی نقاط دارای ریسک و حادثه‌خیز است. البته باید در راستای تقویت این بازرسی‌های با همکاری وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی و سازمان‌های بیمه‌ای اقدام شود. برنامه‌ریزی برای کاهش حوادث کاری، علاوه بر جلوگیری از خسارت جانی برای جامعه کارگری منجر به کاهش هزینه‌های سازمان تأمین اجتماعی و افزایش کیفیت خدمات‌رسانی به همه افراد تحت پوشش خواهد شد.