پنجشنبه یا شنبه، یک تعطیلی پرحاشیه

به گزارش آتیه‌آنلاین، از ابتدای روی کار آمدن دولت سیزدهم مسئله تعطیل شدن پنجشنبه‌ها به عنوان دومین روز هفته در قالب لایحه اصلاح ماده (۸۷) قانون مدیریت خدمات کشوری مطرح شده و در این میان مخالفان و موافقان بسیاری نظر خود را در این رابطه اعلام کرده‌اند. حال به نظر می‌رسد مجلس تصمیم خود را گرفته و می‌خواهد روزهای پنجشنبه را به‌صورت کامل و سراسری در کل کشور به عنوان دومین روز تعطیل اعلام کند. هدف از تصویب این موضوع کاهش ساعات کاری در هفته از ۴۴ ساعت به ۴۰ ساعت و افزایش رضایتمندی کارکنان و بالا رفتن بهره‌وری است. به گفته کارشناسان اجرای چنین تصمیمی می‌تواند تعداد ساعات کاری را با سایر کشورهای جهان به‌ویژه کشورهای اسلامی و همسایه همسان کند، اما موضوع مورد مناقشه تعطیل اعلام شدن پنجشنبه‌هاست. به گفته تحلیل‌گران و کارشناسان مسائل اقتصادی نه تنها سود و فایده‌ای ندارد، بلکه با توجه به تعطیل بودن روزهای شنبه و یکشنبه، تصویب نهایی این موضوع، ارتباط ایران از منظر بین المللی، اقتصادی و تجاری را با سایر کشورهای جهان به چهار روز در هفته می‌رساند. پس از کش‌وقوس‌های فراوان در این زمینه بین کارشناسان، دولت و مجلس علی بهادری جهرمی، سخنگوی دولت آبان‌ماه سال گذشته در حاشیه جلسه هیأت دولت گفت: «قرار است دولت لایحه‌ای برای مجلس ارسال کند که براساس آن تعطیلات پایان هفته برای تمام شهرستان‌های کشور مشابه تهران به دو روز افزایش پیدا کند.» در نهایت ۱۲ فروردین‌ماه امسال محسن منصوری، معاون اجرایی رئیس‌جمهور از ارائه لایحه تعطیلی پنجشنبه‌ها در قالب اصلاح‌ ماده (۸۷) قانون مدیریت خدمات کشوری به مجلس خبر داد. این اتفاق در حالی رخ داد که به نظر می‌رسد بین نمایندگان مجلس بر سر تعطیل شدن پنجشنبه‌ها به صورت کامل و سراسری اختلافاتی وجود دارد. به همین سبب لایحه دولت برای تعطیلی پنجشنبه‌ها، با استقبال نمایندگان مجلس روبه‌رو نشد و طبق اظهارنظرهایی که از آنان دیده و شنیده می‌شود، تمایل بهارستانی‌ها به تعطیلی شنبه‌ها به‌جای پنجشنبه‌ها بیشتر است. مخالفت برخی نمایندگان درباره تعطیل شدن پنجشنبه‌ها محسن پیرهادی، نماینده مردم تهران در مجلس با اشاره به لایحه دولت پیرامون تعطیلی پنجشنبه‌ها، گفت: «در لایحه دولت دو نکته حائز اهمیت است؛ نکته اول برنامه تعطیلی سراسری پنجشنبه و نکته دوم کاهش ۹۰دقیقه‌ای ساعت کار هفتگی است. متأسفانه دولت در تدوین و تصویب این لایحه استاندارد دوگانه‌ای برای کارکنان دولت و بخش خصوصی قائل شده است. مقصود دولت در این لایحه باید کاهش ساعات کاری هفتگی کارکنان بخش دولتی و خصوصی به‌صورت توأمان باشد، اما در مورد تعطیلی پنجشنبه‌ها فقط بر کارمندان دولت متمرکز شده و گویا برنامه‌ای برای بخش خصوصی ندارد.» او با تأکید بر اینکه نباید رویکردی اتخاذ شود که آورده اقتصادی آن منجر به تضعیف چرخه اقتصادی کشور و متضرر شدن مردم از مبادلات و مراودات بین‌المللی شود، افزود: «برای ساماندهی تعطیلات باید با دیدی وسیع‌تر گام برداشت. بنابراین برای کاستن از هزینه افزایش تعطیلات رسمی کشور باید تعطیلات را حتی‌المقدور برحسب مبادلات بین‌المللی یکسان‌سازی کنیم. اجمالاً به‌نظر می‌رسد تعطیلات کشورهای مسلمان مبنی‌ بر تعطیلی جمعه و شنبه، درست‌تر باشد.» ابوالفضل ابوترابی، نماینده مردم نجف‌آباد هم بیان کرد: «با توجه به تجربه‌ای که من در طول این سال‌ها با کارکردن بر روی موضوع ساماندهی تعطیلات کسب کرده‌ام، به این نتیجه رسیده‌ام که ما باید به صورت تدریجی به ساماندهی تعطیلات بپردازیم. در وهله اول باید یک زبان واحد در حوزه تعطیلات داشته باشیم و در سطح کل کشور عدالت را در این حوزه برقرار کنیم. در گام بعدی برای اینکه به تعطیلات سایر کشورهای دنیا نزدیک شویم، پنجشنبه را روز کاری اعلام و جمعه و شنبه را تعطیل کنیم.» اهداف تعطیلی دو روزه بعد از چندروز اظهارات متفاوت در این رابطه، در نهایت ولی اسماعیلی، نایب‌رئیس کمیسیون اجتماعی مجلس از احتمال ادغام لایحه دولت با طرح کمیسیون اجتماعی برای تصمیم‌گیری درمورد تعطیلی پنجشنبه‌ها و شنبه‌ها در سراسر کشور خبر داد. او دلیل دولت برای تعطیلی پنجشنبه‌ها در لایحه مورد اشاره را سراسری کردن تعطیلی یعنی تعمیم آن به خارج از تهران و سایر استان‌ها و شهرستان‌ها عنوان کرد و گفت: «در کمیسیون اجتماعی در نظر داریم تعطیلی دو روزه هفته با هدف استحکام بنیان خانواده‌ها و افزایش اوقات فراغت به منظور آرامش ذهنی و روانی و افزایش زمان بیشتری برای در کنار خانواده بودن، انجام شود تا کارکنان بتوانند در پنج روز کاری بهتر و با کیفیت بالاتری به ارائه خدمات به مردم بپردازند.» اسماعیلی ادامه داد: «هم‌اکنون لایحه دولت به مجلس تقدیم و به کمیسیون اجتماعی ارسال شده است. ما سعی می‌کنیم این هفته لایحه مذکور را هم‌زمان با طرح تعطیلی دو روز پنجشنبه و شنبه در هفته مورد بررسی قرار دهیم.» اختیار دولت در انتخاب شنبه یا پنجشنبه البته پیش از این و در دی‌ماه سال گذشته میثم لطیفی، معاون رئیس‌جمهور و رئیس سازمان اداری و استخدامی کشور درباره تعیین تکلیف در زمینه تعطیل اعلام شدن یک روز دیگر به غیر از جمعه‌ها به عنوان تعطیلات آخر هفته گفت: «جمعه‌ها طبق قانون اساسی تعطیل است، اما اینکه شنبه‌ها یا پنجشنبه‌ها تعطیل باشد در اختیار هیأت وزیران است. در تهران قانون این اجازه را داده که پنج روز کاری داشته باشیم، اما در قانون خدمات کشوری آمده که کارکنان دولت در شهرستان‌ها باید شش روز کاری به سر کار بروند.» او افزود: «در قانون چیزی در مورد روز تعطیل به غیر از جمعه نیامده است. اگر در مجلس تصمیمی بگیرند و قانونی بگذارند ما مکلف هستیم که تبعیت کنیم.» در این میان اما کنفدراسیون صادرات ایران در روزهای پایانی فروردین‌ماه امسال با ارسال نامه‌ای به رئیس قوه مقننه، تأکید کرده که عدم تطبیق تعطیلات پایان هفته در ایران با سایر کشورهای دنیا، منجر به برقراری محدود ارتباطات تجاری با بازارهای جهانی آن هم در شرایطی خواهد شد که اقتصاد ایران با مشکلات عدیده‌ای دست‌وپنجه نرم می‌کند. در بخشی از این نامه آمده که موکول کردن تعطیلات پایان هفته به جمعه و شنبه می‌تواند تعداد روزهای مؤثر برای فعالان اقتصادی در تعاملات تجاری با دنیا را به چهار روز در هفته، افزایش داده و زمینه‌ساز فضای مؤثرتری در تجارت خارجی و ارزآوری برای کشور شود. اتاق بازرگانی تهران نیز در بیانیه‌ای در مورد افزودن روز پنجشنبه (به جای شنبه) به تعطیلات پایان هفته تأکید کرده که در صورت تأیید نهایی و تبدیل آن به قانون جاری کشور، قطع ارتباط اقتصاد کشور با بازارهای بین‌المللی را به چهار روز در هفته افزایش می‌دهد و ابراز امیدواری کرده که نظر نهایی سیاست‌گذاران و قانون‌گذاران در مجلس شورای اسلامی، شورای نگهبان و مجمع تشخیص مصلحت نظام، عدم تأیید این تصمیم و استماع نظرات کارشناسی فعالان اقتصادی و بخش خصوصی باشد. در مجموع روزهای کاری متفاوت، سبب عدم هماهنگی بین شرکای تجاری و عدم تطبیق در پیگیری کارهای اداری شده و هزینه‌ها را برای کشوری مانند کشور ما که سهم اندکی در تجارت جهانی دارد، بالا می‌برد. با توجه به اینکه به‌واسطه تحریم‌ها تبادلات تجاری، نقل‌وانتقال پول و مراودات بین کشوری به نسبت قبل بسیار سخت‌تر شده و هزینه‌های ناخواسته‌ای را به فعالان اقتصادی تحمیل کرده، بنابراین لحاظ این مسئله در تعیین روز دوم تعطیل رسمی کشور بسیار حائز اهمیت خواهد بود. با انتقال تعطیلی پنجشنبه به شنبه، وقفه تجاری بین طرفین تجاری به سه روز تقلیل می‌یابد و حداقل تأثیر آن، کاسته شدن آثار اقتصادی نامطلوب عدم تطابق روزهای کاری در کشور با شرکای تجاری عمده شامل چین، عراق، ترکیه، امارات، هند و غیره است. به‌ غیر از عراق که تعطیلی جمعه و شنبه را دارد، بقیه کشورهای مذکور شنبه و یکشنبه را تعطیل هستند. لذا حفظ امکان ارتباط حداکثری با این کشورها برای ایران که نیاز مبرمی به مراودات جاری تجاری خود برای بقا در بازار جهانی دارد، بسیار اهمیت داشته و مطالبه‌ای جدی از سمت بخش خصوصی است. با وجود این چالش‌ها و واکنش‌ها و اظهارات مخالفان و موافقان مختلف باید منتظر ماند و دید نمایندگان چه تصمیمی در مجلس در رابطه با تعطیلات آخر هفته خواهند گرفت و بالاخره دومین روز از تعطیلات آخر هفته، چه روزی خواهد بود؟