کاهش حوادث ناشی از کار؛ منفعتی دوسویه برای کارگران و سازمان‌های بیمه‌ای

به گزارش آتیه آنلاین، مرگ ۸۰۰ نفر در سال و نقص عضو هزاران نفر در سال‌های گذشته به عنوان تبعات حوادث ناشی از کار به شمار می‌رود. کاهش اثرات حوادث کارگری نیاز به رعایت نکات ایمنی از سوی کارگران و کارفرمایان، ایمنی‌بخش به محیط کار و رعایت استانداردهای لازم در فضای کسب‌وکار داشته که در دولت سیزدهم به برخی از این مجموعه اقدامات توجه خاص شده است. سازمان‌ها و صندوق‌های بیمه‌ای در راستای ارائه خدمات به بیمه‌شدگان به ویژه در زمان حوادث کار، تعهداتی را به عنوان تکلیف و وظیفه قانونی به عهده دارند. سازمان تأمین‌اجتماعی در قالب تعهدات حوزه حوادث کار، پرداخت‌های هزینه‌ درمان و بازتوانی حادثه‌دیدگان، غرامت دستمزد دوران بیماری، غرامت نقص عضو، پرداخت مستمری به بازماندگان حادثه‌دیدگان متوفی و برقراری مستمری ازکارافتادگی جزئی و کلی را عهده‌دار است. کاهش ۱۱ درصدی حوادث ناشی از کار با توجه به مجموعه برنامه‌ریزی انجام شده در راستای کاهش حوادث کارگری، علی‌حسین رعیتی‌فرد، معاون روابط کار وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی در این باره گفت: با تلاش‌ها و اقدامات صورت‌گرفته در حوزه ایمنی و بهداشت کار، سال گذشته میزان فوتی‌های ناشی از حوادث شغلی در کشور ۱۱ درصد کاهش یافت. اقدامات مؤثر در خصوص کاهش حوادث ناشی از کار، گسترش آموزش و رعایت نکات ایمنی در دولت سیزدهم منجر به کاهش آمار تلفات و حوادث کار شده است. او بیان کرد: در زمان شروع به کار این دولت، آمار فوتی‌های ناشی از کار ۸۰۰ نفر بود که با تلاش انجمن‌های صنفی ایمنی، کارگاه‌های حفاظتی و بازرسان کار، این آمار در پایان سال گذشته به ۷۱۱ نفر رسید که کاهش ۱۱ درصدی را نشان می‌دهد. آمارهایی از حوادث کارگری در سال گذشته براساس داده‌های آماری موجود، تعداد حوادث ناشی از کار در سال گذشته ۳۸ هزار و ۷۳۴ مورد بوده که ۹۵ درصد حادثه‌دیدگان مرد و پنج درصد زن بودند. همچنین وضعیت تاهل حادثه‌دیدگان نیز شامل ۵۵ درصد افراد مجرد و ۴۵ درصد نیز از جامعه کارگران متاهل می‌شوند. از آنجا که حوادث ناشی از کار همه گروه‌های سنی را دربرمی‌گیرد، ‌طبق آمارهای سال گذشته گروه سنی حادثه‌دیدگان از ۱۵ تا بیش از ۷۰ سال بوده است که در این زمینه کمترین حادثه در گروه سنی کمتر از ۱۵ سال با هفت مورد و بیشترین حادثه نیز در گروه سنی ۳۵ تا ۳۹ سال با ۸۵۱۰ مورد حادثه در سال ۱۴۰۱ رقم خورده است. در این حوادث ناشی از کار آسیب به دست با ۱۹ هزار و ۶۵۹ مورد بیشترین آسیب کارگران حادثه دیده به شمار می‌رود. قطع انگشت پا ۱۱ هزار و ۲۷۳ مورد، آسیب به سر ۲۳۱۹ مورد، ستون فقرات ۲۰۰۲ مورد، آسیب چشم ۱۶۷۳ مورد، ‌صورت ۱۴۳۷ مورد، تنه ۹۷۰ مورد، گردن ۶۹۸ مورد، سینه ۶۶۱ مورد، قطع انگشت دست ۶۰۵ مورد، خسارت بینی ۵۷۳ مورد، همه بدن ۴۶۳ مورد، اندام تحتانی ۴۶۲ مورد، جراحت شکم ۲۹۸ مورد، گوش ۱۵۱ مورد، جمجمه ۱۴۷ مورد و اعضای داخلی ۱۲۷ مورد و ۱۴۷۶ مورد اظهار نشده و آسیب‌دیده هم به ثبت رسیده است. نوع حادثه ناشی از کار در سال گذشته نیز مربوط به ضرب‌خوردگی، سقوط کردن و لغزیدن، بریدگی و قطع اعضا، گیر کردن داخل یا بین اشیا، شکستگی اعضا، سایر حوادث، سقوط اشیاء، سوختگی، حوادث ناشی از جابجا کردن، تصادف با وسیله نقلیه، حوادث ناشی از ابزار ماشینی، خفگی، داخل شدن اجسام در چشم، برق گرفتگی، تصادف با اجسام مختلف، انفجار و آتش‌سوزی، حوادث ناشی از مواد سمی، ریزش و ماندن زیر آوار و مسمومیت ناشی از گاز گرفتگی بود. اقدامات موثر و رسیدگی به وضعیت آسیب‌دیدگان در این مدت نشان از بهبودی کامل ۸۲ درصد از افراد حادثه‌دیده داشت. البته کمتر از ۳۳ درصد کاهش توانایی حدود سه درصد، فوت یک درصد، از ۳۳ تا ۶۶ درصد کاهش توانایی حدود ۲ درصد و ازکارافتادگی کلی یک درصد از دیگر موارد مربوط به این حوادث به حساب می‌آید. علت اصلی وقوع حوادث ناشی بی‌احتیاطی با ۲۲ هزار و ۲۶۷ مورد بیشترین علت را به خود اختصاص داده و دیگر دلایل شامل تهویه نامطلوب، نور ناقص، لباس نامناسب، ‌ازدحام و بی‌نظمی تجهیزات، عدم آموزش و فقدان آگاهی، استفاده نکردن از وسایل حفاظتی، وسایل معیوب، تجهیزات بی‌حفاظ، رعایت نکردن مقررات ایمنی و سایر علل بود. برای کاهش آمارهای حوادث کاری چه باید کرد؟ مهمترین موضوع برای کاهش حوادث کاری و جلوگیری از نقص عضو و حتی مرگ و بالا نرفتن تعهدات سازمان‌های بیمه‌ای همچون تأمین اجتماعی، رعایت نکات ایمنی در محیط کار در راستای ایمن بودن فضای کسب‌وکار محسوب می‌شود. با توجه به اینکه عدم ایجاد ایمنی لازم در محیط کار توسط کارفرما، رعایت نکردن اصول ایمنی کار توسط نیروی کار، کمبود بازرسی‌ها و کوتاهی در حوزه آموزش‌های ایمنی زمینه بروز حوادث کار را ایجاد می‌کند. بنابراین باید این مسائل از سوی حوزه کارفرمایی و جامعه کارگری به خوبی رعایت شود. یکی دیگر از راهکارهای کاربردی برای کاهش حوادث ناشی از کار انجام بازرسی‌های میدانی از کارگاه‌های فعال در کشور برای شناسایی نقاط دارای ریسک و حادثه‌خیز است. البته باید در راستای تقویت این بازرسی‌های با همکاری وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی و سازمان‌های بیمه‌ای اقدام شود. وجود یک میلیون و ۳۰۰ هزار کارگاه فعال در عرصه کسب و کار، اقتصادی و خدماتی مسیر بازرسی را تا حدودی دشوار کرده اما باید در راستای حمایت از جامعه کارگری و کاهش حوادث ناشی از کار این اقدام به صورت ویژه مورد تأکید باشد. برنامه‌ریزی برای کاهش حوادث کاری، علاوه بر جلوگیری از خسارت جانی برای جامعه کارگری منجر به کاهش هزینه‌های سازمان تأمین اجتماعی و افزایش کیفیت خدمات‌رسانی به همه افراد تحت پوشش خواهد شد. سازمان تأمین اجتماعی در حال حاضر ۴۷ میلیون نفر را در قالب ۵۳ درصد جمعیت کشور تحت پوشش دارد. سال گذشته ۴۶۰ هزار میلیارد تومان برای اجرای تعهدات کوتاه‌مدت و بلندمدت در قبال بیمه‌شدگان و مستمری‌بگیران هزینه کرد.