ویزیت هزاران بیمار در لحظه توسط هوش مصنوعی

به گزارش آتیه‌آنلاین، دکتر روزبه بابازاده در همایش بهره‌گیری از هوش مصنوعی در ارتقای سلامت سالمندان که روز گذشته از سوی ستاد توان‌افزایی سازمان‌های مردم‌نهاد شهرداری تهران در ساختمان این ستاد برگزار شد، طی سخنرانی، بحث سلامت هوشمند را بسیار گسترده بیان کرد و ابتدا درباره برخی مفاهیم و اصطلاحات حوزه فناوری اطلاعات به عنوان زیربنای ایجاد خدمات هوشمند، توضیحاتی ارائه داد. وی در تعریف اینترنت اشیاء، افزود: هیچ کسب‌وکاری را نمی‌توان پیدا کرد که از تغییرات علوم داده و اینترنت اشیاء بی‌نیاز باشد و در صورت نبود این ارتباط، امکان موفقیت کسب‌وکارها وجود ندارد. دکترای مدیریت کسب‌وکار، ادامه داد: زیرا قدرت در دست کسی است که اطلاعات دارد و این رویه‌ای است که در طول تاریخ وجود داشت و درحال حاضر ابزارهایی مانند «اینترنت اشیاء» و «علوم داده» کمک می‌کند که اطلاعات بیشتری را به دست آوریم. بابازاده در توضیح سلامت هوشمند، آن را با بدن انسان تشبیه کرد و گفت: در بدن انسان یک سری حسگرهایی وجود دارد که از اطراف، داده جمع‌آوری می‌کنند و حواس پنجگانه ما این حسگرها هستند که داده‌ها و اطلاعات را از طریق سیستم عصبی به مغز منتقل می‌کنند و مغز نیز این داده‌ها را پردازش کرده و با ایجاد تصمیم‌گیری، مجدد به عملگرهای بدن که دست‌ها، پاها، عضلات و سایر اندام‌هاست، ارسال می‌کند. بنابراین پدیده هوشمندسازی مسئله‌ جدیدی نیست و همواره وجود داشته است. او بیان کرد: اما اکنون هوشمندسازی در محیط دیجیتال انجام می‌شود و مانند یک زنجیر از حلقه‌های مختلف تشکیل شده است. می‌توان گفت حلقه ابتدا و انتهای این زنجیره از اینترنت اشیاء تشکیل شده است که میان آن هوش مصنوعی قرار داده شده است؛ زیرا اینترنت اشیاء داده‌ها را جمع می‌کند و دوباره به محیط بازمی‌گرداند. مدیرعامل انجمن ترویج اینترنت اشیاء و علوم داده در مرور دوره‌های انقلاب صنعتی، گفت: در سال ۱۷۶۰ اولین انقلاب صنعتی که بخار بود در دنیا اتفاق افتاد. در ۱۸۷۰ یعنی حدود ۱۰۰ سال بعد انقلاب صنعتی دوم رخ داد که مربوط به خط تولید و الکتریسیته بود. انقلاب سوم نیز حدود ۱۰۰ سال بعد در سال ۱۹۶۹ پیش آمد که بحث روبوتیک، اتوماسیون و الکترونیک را دربر داشت. اما انقلاب چهارم بسیار سریع اتفاق افتاد و با اختلاف ۳۰ ساله انجام شد که در این دوره شاهد به وجود آمدن اینترنت اشیاء و هوش مصنوعی بودیم. سپس انقلاب پنجم با اختلاف ۲۰ سال به‌وجود آمد که انقلاب «شخصی‌سازی» بود. یعنی سلامت هوشمند به کمک هر فرد می‌آید و داروهای دیجیتال و شخصی‌سازی شده و ربات‌های شخصی‌سازی ایجاد می‌شود. بابازاده ادامه داد: تا انقلاب چهارم هدف این بود که انسان از عرصه صنعت حذف شود و همه امور خودکار انجام شود. اما در انقلاب پنجم دوباره انسان به تکنولوژی باز می‌گردد و تاکید می‌شود که در تکنولوژی حضور داشته باشد؛ زیرا ما فرمانده تکنولوژی هستیم و تکنولوژی فرمانده ما نیست. وی در بیان معنای «گجت» (ابزارک الکترونیک)، توضیح داد: گجت، نام یک کارتون بود که در سال ۱۹۸۳ تولید شد. در این کارتون کارآگاهی بود که از کلاه او وسایل مختلفی بیرون می‌آمد. همچنین چاقوی سوئیسی که دارای قطعات مختلف و چندکاره است، گجت نامیده می‌شود. درحال حاضر گجت به وسایلی گفته می‌شود که انواع تکنولوژی در آن جمع شده است. مدیرعامل انجمن ترویج اینترنت اشیاء و علوم داده در تشریح اینترنت اشیاء ادامه داد: ترجمه اصلی این عبارت، اینترنت «چیزها» است. زیرا گیاهان هم می‌توانند به اینترنت متصل شوند. درواقع می‌توان گفت؛ اینترنت اشیاء زیرساخت جهانی است که از سال‌های قبل نیز وجود داشت و اکنون برای هوشمندسازی براساس فناوری اطلاعات دارای قابلیت تعامل‌پذیری در محیط اینترنت است. یعنی وقتی «چیزها» بتوانند با اینترنت ارتباط داشته باشند، به‌وجود می‌آید. بابازاده افزود: براساس تکنولوژی دیوایس‌ها (ابزارها) توانستند متصل به اینترنت شوند و با هم ارتباط برقرار کنند و با ایجاد این امکان، اینترنت اشیاء به‌وجود آمد. هم‌اکنون دارای موبایل هستیم که به اینترنت وصل می‌شود و امکان انجام امور مختلف مانند گرفتن تاکسی، امور بانکی و خرید غذا را فراهم می‌کند. در این شیوه، مهم نیست که چه کسی پشت این اقدامات قرار دارد و دو یا چند دیوایس (ابزار) با هم ارتباط دارند. در نتیجه انواع و اقسام شبکه‌ها و دستگاه‌ها وجود دارد که براساس اینترنت فعالیت می‌کند. به این ترتیب، از یک سو، داده‌ای با مشخصات وارد اینترنت می‌شود و از سوی دیگر داده‌های پردازش شده از طریق یک آدرس برداشته می‌شود. همچنین باید توجه داشت که اقسام سیستم‌های اینترنت اشیاء وجود دارد که برای زمینه‌های مشخصی مانند خودرو، ساختمان و مدیا استفاده می‌شود و برای هریک از این زمینه‌ها یک پلت‌فرم ساخته شده است که اینترنت اشیاء نام دارد. او با بیان اینکه اینترنت اشیاء از نظر تجاری نیز کاربرد زیادی دارد، بیان کرد: بسیاری از شرکت‌های بزرگ تجاری مانند سامسونگ، بوش، جنرال‌الکترنیک، اپل، مایکروسافت، گوگل و ... در این حوزه کار می‌کنند. اما همه آن‌ها در دسته‌بندی‌های مشخصی فعالیت دارند و اگر کسی بخواهد در اینترنت اشیاء فعالیت داشته باشد باید در یکی از مدل‌های آن کار کند. برای مثال گوگل در «پلتفورم» کار می‌کند و سامسونگ در «آبجکت‌های هوشمند» فعالیت دارد. مدیرعامل انجمن ترویج اینترنت اشیاء و علوم داده با اشاره به رشد اینترنت اشیاء در دنیا، اعلام کرد: در سال ۲۰۲۰ تعداد ۵۰ میلیارد دیوایس وجود داشت و در آن سال هر کس در آن واحد از ۵ دیوایس استفاده می‌کرد که قدرت نفوذ اینترنت اشیاء را نشان می‌دهد که اکنون نیز با رشد درحال حرکت است. بابازاده در بیان هوشمندسازی سلامت، گفت: درحال حاضر نمی‌توان تنها متکی به دستاوردهای پزشکی یا مهندسی شد. بلکه ترکیبی از این دو دانش که مهندسی پزشکی است، مورد توجه قرار می‌گیرد. در بخش مهندسی، تلاش می‌شود تا امور پزشکی به‌طور کامل از دست پزشکان خارج شود و در آینده نزدیک این اتفاق روی می‌دهد. همان‌طور که تاکسی‌های اینترنتی ظرف دو سال اخیر توانستند فعالیت آژانس‌های تلفنی را بسیار محدود کنند و با ورود تکنولوژی هوشمند در عرصه‌های شغلی، در آینده نزدیک بسیاری از مشاغل از رده خارج می‌شوند که شاید بخشی از آن مربوط به امور پزشکی باشد. به عبارت دیگر، هوشمندسازی، موج بزرگی است که می‌آید و به‌راحتی از همه افراد رد می‌شود و باید بیاموزیم که چگونه سوار این موج شویم تا از گردونه فعالیت خارج نشویم. وی ادامه داد: اکنون در حوزه سلامت، انواع گجت‌ها برای مصارف پزشکی ساخته شده است و در کشورهای پیشرفته، پرونده پزشکی نیز در موبایل قابل دسترسی است و اطلاعات می‌تواند با پزشکان به اشتراک گذاشته شود. مدیرعامل انجمن ترویج اینترنت اشیاء و علوم داده، شیوع کرونا را عاملی برای رشد سلامت هوشمند بیان کرد و گفت: تا قبل از شیوع کرونا، رشد سلامت هوشمند سالانه حدود ۱۳ درصد بود که هرچند رشد بزرگی به‌شمار می‌رفت اما پس از شیوع کرونا با همه مشکلاتی که این بیماری در دنیا ایجاد کرد، رشد سلامت هوشمند به ۲۵ درصد رسید. بابازاده تاکید کرد: سلامت هوشمند این امکان را فراهم کرده است تا داده‌های مختلف پرونده‌های پزشکی از طریق شبکه‌های اینترنت قابل دسترسی باشد و حتی با کمک هوش مصنوعی محتوای پرونده بررسی شوند و برای مثال از طریق عکس‌های رادیولوژی بیماری افراد تشخیص داده شود. زیرا اطلاعات زیادی در هوش مصنوعی وجود دارد که امکان تشخیص تصاویر را میسر می‌کند و در نهایت خروجی لازم را برای بیمار، پزشک، پرستار یا سیستم بیمارستانی و اورژانسی ارائه می‌دهد. او افزود: همچنین در بسیاری از کشورها عمل‌های جراحی از «راه دور» از ۱۵ سال پیش تاکنون متداول شده است. این عمل‌ها با کمک «واقعیت مجازی» انجام می‌شود. پزشک می‌تواند با استفاده از عینک سه‌بعدی، تمامی موقعیت‌های مکانی بیمار را جلوی چشم داشته باشد و دستگاه‌های عمل جراحی را کنترل کند. مدیرعامل انجمن ترویج اینترنت اشیاء و علوم داده، ادامه داد: همان‌طور که اشاره کردم؛ پس از شیوع کرونا، پزشکی از راه دور بسیار رایج شد؛ اما هوش مصنوعی این رویه را نیز دارد تغییر می‌دهد. پیش از آن یک پزشک رو در رو با یک بیمار قرار می‌گرفت، اما با ادغام اطلاعات در هوش مصنوعی، هزاران بیمار می‌توانند در لحظه با این پدیده ارتباط برقرار کنند و تصاویر رادیولوژی و آزمایش‌ها را در لحظه بررسی کنند و اینجاست که سیستم‌ها می‌توانند نظام سلامت را تغییر دهند.