گامی به سمت ایجاد اشتغال در مناطق محروم

به گزارش آتیه آنلاین، براساس اعلام وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی «طرح یارانه دستمزد با هدف کاهش هزینه‌های بکارگماری نیروی کار جدید برای کارفرمایان و به منظور پایداری تولید، حفظ اشتغال، افزایش فرصت‌های شغلی و حمایت از بنگاه‌های خصوصی و تعاونی در کشور به اجرا درآمده و مناطق کم برخوردار در اولویت اجرای این طرح قرار دارند». مختصات طرح یارانه دستمزد «طرح یارانه دستمزد» قبل از سال ۱۳۹۹ در دستور کار وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی قرار گرفت و در سال‌های بعد به تدریج استقبال از آن میان جامعه هدف افزایش یافت؛ براساس مختصات این طرح، جامعه هدف آن از یکسو، شغل اولی‌ها، فارغ التحصیلان و جوانان بیکار جویای کار هستند و از سوی دیگر، کارفرمایان بنگاه‌های اقتصادی رسمی فعال در شهرستان‌های کم‌برخوردار که با دریافت یارانه دستمزد به میزان یک سوم حداقل مزد مصوب شورای عالی کار برای یکسال تمام، نیروهای جوان جویای کار را به استخدام خود درمی‌آورند. شرایط بهره‌مندی از مزایای طرح یارانه دستمزد به این نحو است که داوطلبان و جویندگان کار باید مدرک تحصیلی دیپلم و بالاتر داشته باشند و سن آن‌ها از ۳۷ سال تمام بیشتر نباشد؛ یکی از نکات مثبت این طرح اولویت قائل شدن برای زنان به خصوص زنان سرپرست خانوار است که شرط سنی آن‌ها برای شمول در این طرح تا سقف ۴۵ سال تعیین شده است. آمارها از آغاز تا امروز قیاس آمارها نشان می‌دهد که در سال‌های اخیر استقبال از این طرح به میزان قابل توجهی افزایش یافته است و عقد قراردادهای کار از طریق بهره مندی از مشوق‌های یارانه‌ایِ این طرح به نسبت سال ۹۹، رشد چند برابری داشته است. مطابق آمارها تا تیرماه سال ۹۹، حدود ۸ هزار و ۲۸۶ داوطلب جویای کار در این طرح ثبت‌نام کرده بودند؛ همچنین تا آن زمان ۱هزار و ۴۹۷ نفر از کارفرمایان هم برای این طرح ثبت‌نام کرده بودند که تعداد جذب‌شدگان شغل اولی از زمان آغاز طرح تا ابتدای تابستان ۹۹ حدود ۷هزار و ۳ نفر بوده است. در واقع تا تیرماه ۹۹، حدود ۷ هزار و ۳ کارگر تازه وارد به بازار کار از طریق مزایای طرح یارانه دستمزد با کارفرمایان خود قرارداد بسته بودند. تا آن زمان این طرح در ۹ استان کشور (استان‌های کم برخوردارتر) به اجرا درآمده بود. یکسال و چند ماه جلوتر می‌آییم؛ نتایج گزارش عملکرد طرح یارانه دستمزد در اردیبهشت ماه ۱۴۰۱ نشان می‌دهد که تا آن زمان، حدود ۳۹ هزار نفر از این طرح استقبال و در آن ثبت‌نام کرده‌اند و استان خوزستان با داشتن بیشترین آمار ثبت‌نام شونده و قرارداد منعقده در صدر استانها بوده است. تا آن زمان، ۶۸۰۷ کارفرما و ۳۹۸۹۷۷ داوطلب شغل در این سامانه ثبت‌نام کرده بودند که در این بین، ۳۳۱۷۵ قرارداد شغلی جدید از طریق این سامانه منعقد شده است. اما آخرین آمارهای طرح یارانه دستمزد نشان می‌دهد که تا پاییز سال جاری، ۴۳ هزار و ۴۴۱ نفر از کارجویان و متقاضیان در این طرح ثبت‌نام کرده‌اند که از این تعداد ۳۷هزار و ۲۲۸ جوینده کار قرارداد بسته و جذب بنگاه شده‌اند. ۷۰۱۸ کارفرما نیز در این طرح ثبت‌نام و اقدام به جذب نیروی کار کرده‌اند. جمع‌بندی این داده‌ها نشان می‌دهد که تا امروز بیش از ۴۳ هزار نفر از متقاضیان کار در سامانه یارانه دستمزد ثبت‌نام کرده‌اند و از آن مهم‌تر اینکه از این طریق بیش از ۳۷ هزار قرارداد شغلی جدید میان کارجویان متقاضی و واجد شرایط و کارفرمایان بسته شده است. فواید یارانه دستمزد «محسن باقری» فعال کارگری در ارتباط با مزایای طرح یارانه دستمزد گفت: از نمایندگان کارگری شورای عالی کار، یکی از مهم‌ترین مزایای این سامانه، کمک به رونق اشتغال در مناطق محروم است، مناطقی که کارجویان آن معمولاً مجبور می‌شوند به دلیل پیدا نکردن فرصت‌های شغلی مناسب دست به مهاجرت به استان‌های برخوردارتر کشور بزنند. این فعال کارگری در گفتگو با آتیه آنلاین اضافه کرد: رفع تبعیض میان استان‌ها و مناطق کشور و ایجاد فرصت‌های شغلی برای جوانان بومی این مناطق باید از اولویت‌های اصلی سیاستگذاران باشد و در این مسیر، دادن مشوق به کارفرمایان به خصوص کارفرمایانِ مشاغل نوپا و در معرض خطر می‌تواند به رونق اشتغال‌زایی در این مناطق کمک کند. باقری با تاکید بر اینکه «پرداخت یارانه دستمزد به تنهایی نمی‌تواند کارآفرینان را به استمرار تولید و خدمات‌رسانی ترغیب کند» بیان کرد: در مناطق محروم که حاشیه سود کارفرمایان و تولیدکنندگان پایین است و سربار هزینه‌ها بالا است. دولت باید انواع مشوق‌ها و یارانه‌ها را به کارفرمایان پرداخت کند تا فرصت‌های شغلی نوپا ماندگاری و دوام داشته باشند. پرداخت یارانه دستمزد یک گام مثبت است ولی باید تداوم داشته باشد و در حوزه‌های دیگر نیز از کارفرمایان حمایت شود. این حمایت در نهایت به نفع کارگران و تولید کشور تمام می شود. بررسی نتایج اجرای طرح یارانه دستمزد در آذرماه سال‌جاری نشان می‌دهد که استان‌های خوزستان و مازندران بیشترین تعداد داوطلب ثبت‌نام کرده و جویندگان کار جذب شده را به خود اختصاص داده‌اند. بیشترین مشارکت کارفرمایان از این طرح نیز متعلق به استان‌های خوزستان و کرمانشاه بوده است. این نتایج نشان می‌دهد که کاربرد طرح در استان‌های با آمار بیکاری بالاتر موفق‌تر بوده است. با این حساب، اجرای این طرح یارانه‌ای در مناطق محروم و کم برخوردار، از یک سو با کاهش هزینه‌های سربار به نفع تولید و کارفرما است. از سوی دیگر با فراهم آوردن امکان جذب در بنگاه‌ها، برای نیروهای جوان جویای کار فرصت شغلی به وجود می‌آورد. این طرح با کمک به حفظ اشتغال در مناطق کم برخوردار می‌تواند یک گام به سمت محرومیت‌زدایی از مناطق محروم کشور تلقی شود و معادلات اقتصادی را به سمت توازن، تعادل و هماهنگی پیش ببرد.