فروش اموال مازاد بانک‌ها از طریق «صندوق‌های املاک و مستغلات»

کورش پرویزیان، رئیس کانون بانک‌ها و مؤسسات اعتباری خصوصی درباره تمهیدات بانک‌ها برای عرضه املاک و اموال مازاد در بورس کالا گفت: «بانک‌ها نسبت به عرضه اموال و املاک مازاد در بورس کالا ارزیابی مثبتی دارند و برای تأسیس و بهره‌برداری از صندوق املاک، زمین و ساختمان در این بازار اقدام کرده‌اند.» او در رابطه با مزیت این کار افزود: «مزیت برجسته فروش و واگذاری اموال و املاک در چنین بازاری شفافیت در فرایند معاملات است. در واقع به دلیل حضور ارکان منضبط و ناظر در بورس‌ها، واگذاری و فروش اموال و املاک مازاد شفاف و دقیق است.» پرویزیان با بیان اینکه بانک‌ها از طریق مزایده و تشکیل صندوق‌های املاک به دنبال واگذاری اموال مازاد هستند، گفت: «بخش اعظمی از اموال و دارایی‌های مازاد به شکل تملیکی و در ازای وصول مطالبات به بانک واگذارشده که بانک‌ها با آماده‌سازی و عرضه این اموال به دنبال تبدیل آن‌ها به دارایی‌های نقد هستند.» خریدار اموال مازاد بانک‌ها صندوق‌های املاک و مستغلات می‌توانند منابع لازم را برای خرید اموال مازاد بانک‌ها فراهم کنند. این صندوق‌ها برای انجام این کار به نقدینگی خُرد احتیاج دارند. با توجه به ویژگی‌هایی که آن‌ها دارند، جذب منابع از طریق این صندوق‌ها در قیاس با صندوق‌های (ETF) راحت‌تر است. بنابراین صندوق‌های املاک و مستغلات توان جذب منابع خرد مردم و جمع‌آوری نقدینگی در حجم بالا را دارند. آن‌ها می‌توانند اقدام به خرید املاک مازاد بانک‌ها کنند تا هم نهادهای مالی و هم سرمایه‌گذاران (دارندگان یونیت این صندوق‌ها) از این موضوع منتفع شوند. در حال حاضر پذیره‌نویسی اولین صندوق املاک و مستغلات در فرابورس انجام شده و به‌زودی کار خود را آغاز می‌کند. به‌طور قطع توسعه این ابزارهای نوین مالی می‌تواند وضعیت ناترازی بانک‌ها را بهبود بخشد، زیرا صندوق‌های املاک و مستغلات دارای مزایایی نظیر قابلیت نقدشوندگی و شفافیت بالا، برخورداری از معافیت مالیاتی، کسب سود از محل تقسیم درآمدها و رشد قیمتی، بهره‌مندی از استراتژی‌ها و فرصت‌های صنعت مالی و مسکن، بهره‌برداری حرفه‌ای و تنوع‌بخشی و همبستگی پایین با سایر کلاس‌های دارایی هستند که بر اساس آن‌ها سرمایه‌گذاران از این صندوق‌ها استقبال خواهند کرد. واگذاری اموال بانک‌ها در بورس کالا فرزان سهرابی، کارشناس بازار سرمایه با اشاره به اینکه این بانک‌ها می‌توانند املاک مازاد خود را از طریق بورس کالا به فروش برسانند،گفت: «این موضوع از اهمیت بسزایی برخوردار است، زیرا بورس بازاری شفاف است که امکان بروز تخلف در آن به حداقل یا صفر می‌رسد. این درحالی است که در گذشته اموال مازاد بیشتر به روش مناقصه و مزایده به فروش می‌رسید و پاکت‌های ارسال شده محرمانه باز می‌شدند، اما با فروش املاک دیگر معاملات در یک اتاق شیشه‌ای انجام خواهد شد.» او با بیان اینکه سازوکارهای لازم جهت واگذاری املاک مازاد بانک‌ها برای عرضه از طریق بورس کالا فراهم شده، افزود: «بورس بازاری است که می‌تواند هر نوع معامله‌ای را سازماندهی کند، به‌طوری که نه‌تنها انواع کالا می‌تواند در این بازار خرید و فروش شود، بلکه اموال دیگر هم امکان عرضه در این بازار را دارند. پیش از این هم در مورد فروش متری مسکن اقداماتی صورت گرفته بود که نمونه‌ای از فروش اموال و دارایی‌هاست.» سهرابی اضافه کرد: «با توجه به اینکه در بورس کالا همه‌چیز شفاف و روشن است و به اطلاع عموم می‌رسد، می‌توان گفت معامله در حداکثر شفافیت قرار دارد. ضمن اینکه در بورس ناظران نیز در هر مرحله حضور دارند و می‌توانند در صورت بروز تخلف وارد عمل شوند. از این جهت، این عرضه‌ها در بورس کالا از اهمیت بسزایی برخوردار است.» در مجموع می‌توان گفت، در یک زنجیره کامل اموال مازاد بانک‌ها توسط صندوق‌های املاک و مستغلات از طریق نقدینگی که آن‌ها از مردم جمع‌آوری می‌کنند، خریداری شده و به نوعی مولدسازی نیز انجام می‌شود. حال باید دید این پروسه چه زمانی جنبه عملیاتی به خود خواهد گرفت و وارد فاز اجرایی می‌شود.