داروسازی؛ آخر خط سلامت

می‌توان گفت؛ داروسازی آخر خط سلامت است و درمان بسیاری از بیماری‌ها پس از ویزیت پزشکان اگر به مصرف دارو منتهی نشود، نتیجه‌بخش نخواهد شد. در حال حاضر خدمات داروسازی و داروسازان در حوزه درمان به نحو شایسته دیده نمی‌شود و برخی از مراجعه‌کنندگان به داروخانه این مرکز را به عنوان یک فروشگاه می‌نگرند تا یک مرکز متصل به درمان؛ در نتیجه هرگونه معطلی در داروخانه‌ها سبب اعتراض آن‌ها می‌شود. این در حالی است که در مطب‌های پزشکی ساعت‌ها منتظر رسیدن نوبت خود می‌مانند. به نظر می‌رسد، وظیفه اطلاع‌رسانی در باره اهمیت داروسازی علاوه بر فعالان این عرصه بر دوش مسئولان نظام سلامت و نیز نظام آموزشی کشور قرار دارد تا نسل‌های آینده از ثمرات علم داروسازی در حوزه درمان مطلع شوند. من داروسازی را در بین سایر رشته‌ها از جمله پزشکی و دندانپزشکی، نزدیک به روحیه خود یافتم و تحصیل در رشته علوم تجربی در مقطع متوسطه در تقویت علاقه و انگیزه من برای ورود به داروسازی بی‌تأثیر نبود. بیش از یک سال است که وارد سازمان تأمین‌اجتماعی شده‌ام و این نهاد را مناسب برای فعالیت حرفه‌ای خود می‌دانم. درست است که در تأمین‌اجتماعی با ازدحام بیماران مواجه می‌شویم؛ اما سیستم الکترونیک، روند امور داروخانه را از دریافت نسخ تا ثبت دارو و مشاهده اقلام دارویی تسهیل کرده و سبب افزایش سرعت امور شده است. رایگان بودن داروهای تحویلی به بیماران در مراکز ملکی تأمین‌اجتماعی مزیت دیگری است که سختی‌ها را آسان می‌کند؛ زیرا مشاهده اینکه بیماران داروهای خود را با خیالی آسوده و بدون پرداخت ریالی تحویل می‌گیرند، خود سبب ایجاد آرامش برای کارکنان داروخانه می‌شود و عدم نیاز به تبادلات مالی؛ به‌ویژه در شرایط گرانی دارو، تنش‌های نارضایتی بیماران را به صفر می‌رساند. یکی از مهمترین مسائل حوزه دارویی کشور را حذف ارز ترجیحی و نوسان نرخ ارز برای واردات دارو و نیز کمبودهای برخی اقلام دارویی تشکیل می‌دهد. در برخی از مواقع دسترسی حتی به اقلام ساده دارویی مانند آنتی‌بیوتک، شربت‌ استامینوفن و آنتی‌هیستامین به سختی میسر می‌شود و به نظر می‌رسد که در فصول سرد سال با شیوع بیماری‌های تنفسی و سرماخوردگی، این کمبود بسیار بیشتر نمایان شود. مدیریت درمان تأمین‌اجتماعی هرمزگان برای پیشگیری از کمبودهای دارویی، اقداماتی مانند خرید و ذخیره اقلام دارویی به تعداد مناسب در انبارها و نیز تجویز منطقی داروها را به عنوان راهبردهای مدیریتی به اجرا در می‌آورد. همچنین داروهای بیماران مزمن نیز به طور دو ماهه براساس تجویز پزشک به آن‌ها تحویل داده می‌شود. این شیوه کمک می‌کند تا ضمن ایجاد اطمینان برای بیماران نسبت به دسترسی به داروهای مورد نیاز خود، از تحویل داروهای زودتر از موعد به آن‌ها جلوگیری شود. انجام این اقدام در قالب نسخه الکترونیک میسر می‌شود و سازمان در اجرای این طرح در کشور پیشتاز بوده و از سال‌ها قبل این نسخه در مراکز ملکی تأمین‌اجتماعی استقرار یافته است. نسخه الکترونیک مزایای بسیاری را همراه داشته که از جمله آن می‌توان به کاهش مصرف کاغذ اشاره کرد. همچنین در قالب نسخه الکترونیک امکان انتقال آلودگی و بیماری‌های عفونی به دلیل دست به دست شدن نسخ، وجود ندارد و مسائلی مانند گم شدن یا پارگی نسخ منتفی شده است. از طرفی در صورت نبود برخی اقلام دارویی در یک داروخانه، امکان تحویل باقی داروها در داروخانه دیگر میسر است؛ به نحوی که اقلام خریداری شده از روی نسخه حذف شده و داروهای خریداری نشده قابل مشاهده است و به این ترتیب از تحویل داروهای مکرر و اشتباه جلوگیری می‌شود.