بیماری قلبی، مشکلی که در آن رکورددار جهان هستیم

بر اساس این بررسی، کشور ما رکورددار آمار مرگ‌ومیر بر اثر بیماری‌های قلبی و عروقی در جهان است. روزانه ۳۰۰ نفر در کشور بر اثر عوارض قلبی فوت می‌کنند. این در حالی است که شیوه زندگی و نوع تغذیه مردم، ریسک بروز این بیماری را به حداکثر رسانده و از سوی دیگر کم‌تحرکی، استعمال دخانیات و کنترل‌نشدن مناسب چربی و فشارخون از عوامل مؤثر افزایش این بیماری‌ها در کشور است‌. دکتر ایرج ناظری، استاد بیماری‌های قلب و عروق و آنژیوپلاستی دانشگاه علوم پزشکی تهران در مورد بیماری‌های قلبی می‌گوید: «متأسفانه آمار بیماری‌های قلبی و عروقی به‌ویژه تنگی عروق در کشور خیلی بالاست. یکی از مهم‌ترین بیماری‌های قلب و عروق در جهان و در کشور ما، تنگی عروق تغذیه‌کننده قلب یا عروق کرونر است که منجر به سکته‌های قلبی و مرگ‌های ناگهانی می‌شود.‏ آمار بیمارهای روماتیسمی ‌خیلی پایین آمده؛ چراکه پیشگیری از این بیماری به‌خوبی انجام می‌شود، اما بیماری تنگی عروق کرونر متأسفانه در حال حاضر زیاد شده است‌.» او در پاسخ به این پرسش که بیماران با دیدن چه علائمی ‌باید به پزشک مراجعه کنند، می‌گوید: «مهم‌ترین علامت، احساس سنگینی و درد در جناغ سینه است. معمولاً بیماران هنگام راه رفتن دردی را از ناحیه جناق سینه و پشت احساس می‌کنند که با ایستادن، آرام می‌شود. بیمار درد قفسه سینه را از ناحیه ناف به بالا تا گردن و چانه احساس می‌کند. افراد با دیدن این علائم باید به پزشک مراجعه کنند. گاهی پزشکان علائم بیماری قلبی را با بیماری‌های گوارشی اشتباه می‌گیرند و گاهی هم بیماران بعد از خوردن غذا نفخ می‌کنند که ممکن است به‌علت تنگی رگ قلب باشد.‏ پایین آمدن سن بیماری این متخصص قلب و عروق با بیان این مطلب که آمار بیماری‌های قلبی در کشور رو به افزایش است، اضافه می‌کند: «متأسفانه سن ابتلا به این بیماری در خیلی از جوامع پایین آمده است. عوامل زیادی برای ایجاد بیماری وجود دارد؛ یکی از ریسک فاکتورها، ژنتیک است که بر اساس آن اعضای خانواده به‌طور ارثی به بیماری‌های قلبی و عروقی مبتلا می‌شوند. ‏‏‎‎از عوامل دیگر می‌توان به بیماری فشارخون بالا، چربی‌خون بالا، اسید اوریک بالا، تغذیه نامناسب، استرس زیاد و دیابت اشاره کرد.» این پیشکسوت بیماری‌های قلب و عروق که در سال ۱۳۳۷ برای اولین‌بار در کشور با استفاده از بالون، گرفتگی رگ‌ها را مرتفع کرد یادآوری می‌کند: «استعمال سیگار و قلیان که متأسفانه امروزه در میان جوانان شایع‎ ‎شده، سرعت ابتلا به بیماری تنگی عروق کرونر را چند برابر می‌کند‎.‎‏ ریسک فاکتور دیگر این بیماری سن افراد است، به‌طوری که هر چقدر سن بالاتر می‌رود، تنگی عروق کرونر هم بیشتر می‌شود.‏» او در مورد درمان بیماری‌های قلب و عروق، می‌گوید: «اولین و مهم‌ترین اقدام در این مورد، پیشگیری است. افرادی که در خانواده‌های‌شان بیماران قلبی وجود دارد و سکته قلبی کرده‌اند، برای پیشگیری از بیماری‌ باید به پزشک مراجعه کنند. مردم باید تغذیه سالم داشته باشند، از روغن‌های اشباع استفاده نکنند، غذای مناسب بخورند، از اضافه‌وزن پرهیز کنند و دخانیات را کنار بگذارند چون عامل مهمی ‌در ابتلا به بیماری‌های قلبی و عروقی است‌. بیمارانی که مبتلا به فشارخون، کلسترول بالا و دیابت هستند نیز باید تحت‌نظر پزشک باشند و درمان شوند. این بیماری‌ها از مهم‌ترین ریسک فاکتورهای بیماری‌های قلبی و عروقی است و متأسفانه روند بیماری دیابت در جهان و کشور ما رو به فزونی است و در برخی موارد بیماری افراد به‌خوبی کنترل نمی‌شود.» ‏ تشخیص زودرس بیماری دکتر ناظری با بیان این مطلب که خوشبختانه تشخیص زودرس بیماری‌های قلبی و عروقی یکی ازعوامل مهم درمان است، می‌افزاید: «سی‌تی‌آنژیو و آنژیوی عروق کرونر، میزان گرفتگی عروق را در بیماران قلبی نشان می‌دهد. این تجهیزات نیاز به عمل جراحی قلب را کاهش داده است. امروزه تکنیک‌هایی همچون آنژیوپلاستی، بازکردن رگ با بالون و گذاشتن «استنت» در قلب رواچ پیدا کرده که بیماران با این روش‌ها خیلی سریع درمان می‌شوند.» او با اشاره به این مطلب که در گذشته ۶۰ تا ۷۰ درصد بیمارانی که دچار تنگی عروق کرونر بودند جراحی می‌شدند، می‌گوید: «این بیماران امروزه با استفاده از تکنیک‌های جراحی، به‌راحتی درمان می‌شوند. بیماران قلبی به‌محض مشاهده علائم، در ساعات اولیه باید به مراکز درمانی رسانده شوند تا عمل بازکردن رگ‌ها که به آنژیوپلاستی معروف است، روی آنان انجام شود.‏» سکته‌های قلبی و علائم آن این متخصص بیماری‌های قلب و عروق، می‌گوید: «آمار سکته‌های قلبی در مردان بیشتر از زنان است. بیماران با پیشگیری به‌موقع می‌توانند هزینه‌های زیاد درمان را متحمل نشوند. هرچه زودتر بیماری‌های قلبی تشخیص داده شود درمان آن راحت‌تر است‌.» او با اشاره به بالارفتن آمار سکته‌های قلبی در جوانان ادامه می‌دهد: «متأسفانه آمار بیماری‌های قلبی و عروقی در جوانان کشور به‌علت تغذیه نامناسب، عدم تحرک و ورزش، استرس، استنشاق هوای آلوده و استفاده از مواد دخانی افزایش یافته است. مصرف بعضی مواد مخدر صنعتی مانند شیشه هم آمار سکته‌های قلبی را در میان جوانان افزایش داده و این در حالی است که جوانان بعد از سکته، ناتوان می‌شوند و این برای جامعه زیان‌بار است.‏» او در مورد علائم سکته قلبی توضیحات بیشتری می‌دهد و می‌گوید: «در سکته قلبی بیمار دچار احساس درد در ناحیه قفسه سینه می‌شود، به‌طوری که عرق سرد می‌کند و بی‌حال می‌شود. گاهی این علائم تا ۱۰دقیقه طول می‌کشد و بیمار در صورت بسته‌شدن رگ،‌ درد شدید را تجربه می‌کند که تحمل آن بسیار دشوار است. از این رو درد را به‌وسیله داروی زیرزبانی و یا مورفین، تسکین می‌دهند. بیمار باید هرچه سریع‌تر به مراکز درمانی فرستاده و درمان شود. در صورتی که فرد با علامت بسته‌شدن رگ‌ها مراجعه کند، آن‌ها را باز می‌کنند و بیمار را نجات می‌دهند و یا از داروهایی استفاده می‌شود که لخته خون را به اصطلاح لیز می‌کند و از بین می‌برد.» ‏‏او توصیه می‌کند: «مردم باید مواظب سلامتی‌شان باشند و در صورت داشتن ریسک ‌فاکتورها به پزشک مراجعه کنند، ورزش را از یاد نبرند، پیاده‌روی را ترک نکنند، از خوردن غذاهای آماده (فست‌فودها) بپرهیزند و بکوشند بیشتر میوه‌ و ماهی مصرف کنند.» ‏