رشد چشم‌گیر صندوق‌های بازنشستگی در جهان

به گزارش آتیه آنلاین به نقل از اداره کل روابط عمومی و امور بین الملل صندوق بازنشستگی کشوری، در یک رتبه‌بندی جهانی، ۱۰۰ صندوق بازنشستگی بزرگ در جهان از نظر ارزش دارایی بررسی و مشخص شد که این ۱۰۰ صندوق در انتهای سال ۲۰۲۱ دارای بیش از ۱۷ تریلیون دلار ارزش دارایی بوده که نسبت به سال قبل از آن، نرخ رشدی معادل ۸.۵ درصد داشته‌اند. صندوق‌های بازنشستگی برای تامین درآمد افراد در دوران بازنشستگی طراحی شده‌ که به چهار شکل زیر دسته بندی می شوند: صندوق‌های ملی صندوق‌هایی که مستقیما توسط دولت کنترل می شوند که این رتبه بندی فقط شامل صندوق‌های ملی است که توسط مقامات ملی ایجاد شده است. صندوق‌های بخش دولتی صندوق‌هایی که کارکنان بخش دولتی مانند کارکنان دولتی و معلمان را در طرح های حمایتی دولتی و استانی تحت پوشش قرار می‌دهند و این نوع از صندوق‌ها در میان بزرگترین صندوق‌های بازنشستگی از رایج‌ترین صندوق‌ها به شمار می‌روند. صندوق‌های مستقل خصوصی صندوق‌هایی که توسط سازمان‌های بخش خصوصی نظارت می‌شوند و مدیریت طرح‌های بازنشستگی کارفرمایان مختلف را برعهده دارند. صندوق‌های شرکتی صندوق‌هایی که کارگران شرکت ها را در طرح‌های حمایتی بازنشستگی شرکت‌ها تحت پوشش قرار می‌دهد. رتبه‌بندی بزرگترین صندوق‌های بازنشستگی در جهان براساس گزارش منتشر شده توسط موسسه Thinking Ahead، رتبه بندی بزرگترین صندوق‌های بازنشستگی جهان در انتهای سال ۲۰۲۱ میلادی صورت گرفته که براساس این رتبه‌بندی، از میان ۱۰۰ صندوق بازنشستگی بزرگ در سراسر جهان، صندوق بازنشستگی سرمایه‌گذاری دولتی ژاپن با میزان ارزش دارایی ۱.۷تریلیون دلار در صدر این جدول قرار گرفته است. پس از صندوق دولتی ژاپن، صندوق بازنشستگی دولتی نروژ با ارزش دارایی ۱.۴ تریلیون دلار، صندوق بازنشستگی ملی کره جنوبی با ارزش دارایی ۷۹۸ میلیارد دلار، صندوق صرفه جویی بازنشستگی فدرال ایالت متحده آمریکا با ارزش دارایی ۷۷۴.۲ میلیارد دلار، صندوق بازنشستگی هلند با ارزش دارایی ۶۳۰.۴ میلیارد دلار و صندوق بازنشستگی کارکنان دولتی کالیفرنیا با ارزش دارایی ۴۹۶.۸ میلیارد دلار پنج صندوق بازنشستگی با بیشترین ارزش دارایی قراردارند. صندوق بازنشستگی کانادا با ارزش دارایی ۴۲۶.۷ میلیارد دلار، صندوق تامین اجتماعی ملی چین با ارزش دارایی ۴۰۶.۸ میلیارد دلار، صندوق احتیاط مرکزی سنگاپور با ارزش دارایی ۳۷۵ میلیارد دلار و صندوق بازنشستگی هلند با ارزش دارایی ۳۱۵.۵ میلیارد دلار در ردیف های بعدی بیشترین ارزش دارایی هستند. این صندوق‌ها، رتبه‌های یک تا ۱۰ صندوق‌های بازنشستگی جهان را به خود اختصاص داده‌اند. صندوق بازنشستگی سرمایه‌گذاری دولتی ژاپن برای بیست و یکمین سال متوالی از نظر ارزش دارایی در رتبه‌بندی صندوق‌ها، بزرگترین و برترین صندوق بازنشستگی در سراسر جهان اعلام شده است. این صندوق برای مدتی نیز بزرگترین دارنده سهام های داخلی در ژاپن بوده که پس از آن، بانک ژاپن، این عنوان را به خود اختصاص داده است. باتوجه به میزان زیاد سرمایه صندوق بازنشستگی سرمایه‌گذاری ‌دولتی ژاپن، سرمایه‌گذاران، بادقت، اقدامات این صندوق را دنبال می کنند. برای مثال، تصمیم این صندوق برای سرمایه‌گذاری در استارتاپ‌ها بسیار خبرساز شد، چراکه این اقدام می‌تواند سایر بازنشستگان را برای سرمایه‌گذاری مشابه در این صندوق ترغیب کند. ایالت متحده آمریکا در این فهرست دارای ۴۷ صندوق است که ازجمله بزرگترین صندوق‌های بخش دولتی به‌شمار می‌رود. طرح پس‌انداز صرفه‌جویی (TSP) تحت نظارت هیات سرمایه‌گذاری صرفه جویی بازنشستگی فدرال است، چراکه به دلیل نفوذ مالی زیاد، هر دو حزب سیاسی آمریکا از آن به عنوان ابزار سیاسی استفاده می‌کنند. دموکرات‌ها برای واگذاری دارایی های شرکت‌های سوخت فسیلی فشار می آورند و جمهوری‌خواهان مانع از سرمایه‌گذاری در شرکت های چینی می‌شوند. صندوق ثروت ملی روسیه با ارزش دارایی ۱۸۰.۷ میلیارد دلار نیز در رتبه نوزدهم این رتبه بندی قرار گرفته است که برای حمایت از نظام بازنشستگی دولتی و درصورت لزوم، کمک به ایجاد تعادل در بودجه طراحی شده است. در شرایطی که اقتصاد روسیه با درگیری شدید روسیه و اوکراین مواجه شده، دولت روسیه از این صندوق به عنوان صندوق روز مبادا استفاده کرده است. به عنوان مثال، روسیه ۲۳ میلیارد دلار از صندوق ثروت ملی روسیه را برای جایگزینی هواپیماهای خارجی با مدل های داخلی درنظر گرفته، چراکه تحریم های غرب، تامین قطعات جایگزین برای هواپیماهای خارجی را دشوار کرده است. آینده صندوق‌های بازنشستگی در جهان بزرگترین صندوق‌های بازنشستگی به دلیل وسعت خود می توانند تاثیر بسزایی در بازار سرمایه داشته باشند. البته صندوق‌ها وظیفه تامین درآمد میلیون‌ها نفر را در دوران بازنشستگی برعهده دارند. صندوق‌های بازنشستگی برای رسیدن به اهداف خود با چالش های مختلفی مواجه هستند: تضاد ژئوپلیتیکی که منجر به ایجاد نوسانات و عدم اطمینان می‌شود. تورم بالا و نرخ های بهره پایین (نسبت به میانگین طولانی مدت) که پتانسیل بازگشت را محدود می‌کند. سالمندی جمعیت که به معنای برداشت بیشتر و مشارکت مالی کمتر افراد است. برخی از صندوق‌های بازنشستگی برای ایجاد تنوع بیشتر و بازدهی بالاتر به دارایی‌های جایگزین مانند سرمایه‌گذاری خصوصی روی می آورند؛ باوجودی‌که این سرمایه‌گذاری ها می توانند ریسک بسیار بالایی برای آنها به همراه داشته باشد. به عنوان مثال، صندوق بازنشستگی معلمان انتاریو با ارزش دارایی ۱۹۱.۱ میلیارد دلار در رتبه هجدهم این فهرست قرار دارد که طرح بازنشستگی معلمان انتاریو (OTPP) به‌عنوان یکی از بزرگ‌ترین برنامه‌های بازنشستگی در جهان، با سرمایه‌گذاری ۹۵ میلیون دلاری در صرافی ارز دیجیتال FTX، هم اکنون با شکست مواجه شده است. بنابراین انتظار می رود که در این نوع صندوق‌ها، «شکست در سرمایه‌گذاری» کمترین میزان تاثیر را داشته باشد و تنها ۵ درصد از خالص دارایی های طرح را تشکیل دهد؛ اما با این‌حال، احتمال شسکت در سرمایه‌گذاری، چالش‌هایی را که صندوق‌های بازنشستگی برای ایجاد بازده کافی در محیط های مختلف اقتصاد کلان با آن مواجه هستند، را برجسته می‌کند.