پرداخت حق بیمه کارگران از سوی کارفرمایان تکلیفی قانونی

به گزارش آتیه‌آنلاین، برخی از کارفرمایان با انعقاد قراردادهای کوتاه‌مدت سه ماهه و گریز از پرداخت حق بیمه کارگران از این موضوع امتناع کرده و همین امر هم موجب نارضایتی کارگر شده و از طرفی دیگر در تضییع حقوق آنان در راستای عدم پرداخت حق بیمه و استفاده آنان از مزایای بیمه در آینده نیز نقش جدی دارد. اگرچه براساس قوانین موجود پرداخت نکردن حق بیمه کارگران از طرف کارفرمایان به سازمان تأمین اجتماعی تخلف محسوب شده و قوانین متعددی در قانون درباره پرداخت حق بیمه کارگران وجود داشته اما با وجود این قوانین در راستای اهمیت دادن به حقوق کارگران اما همچنان برخی از کارفرمایان در پرداخت حق بیمه کارگران مشکلاتی را برای آنان به وجود می‌آورند. قوانین مربوط به پرداخت حق بیمه کارگران طبق ماده ۱۴۸ قانون کار مصوب ۱۳۶۹ کارفرمایان کارگاه‌های مشمول این قانون مکلف‌اند براساس قانون تأمین اجتماعی نسبت به بیمه کردن کارگران واحد خود اقدام کرده و به موجب ماده ۳۶ قانون تأمین اجتماعی کارفرما مسئول پرداخت حق بیمه سهم خود و بیمه شده به سازمان است. طبق این قانون، کارفرما همچنین مکلف است در موقع پرداخت مزد یا حقوق و مزایا سهم بیمه شده را کسر کرده و سهم خود را بر آن افزوده، به سازمان تادیه کند البته در این رابطه تاخیر کارفرما در پرداخت حق بیمه یا عدم پرداخت آن رافع مسئولیت و تعهدات سازمان در قبال بیمه شده نخواهد بود. نظر به استحقاق سازمان تأمین اجتماعی به مطالبه حق بیمه سهم کارگر و کارفرما و وصول آن به تجویز ماده ۵۰ قانون تأمین اجتماعی و در نتیجه تکلیف آن سازمان به انجام تعهدات قانونی خود در قبال کارگران مشمول مقررات این قانون، الزام کارفرما و سازمان تأمین اجتماعی به انجام تکالیف قانونی خود نسبت به پرداخت حق بیمه کارگر موصوف و وصول آن و احتساب مدت خدمت کارگر مشمول قانون، صحیح و موافق اصول و موازین قانونی است. در اجرای ماده ۱۸۳ قانون کار و مواد ۳۹، ۴۰، ۴۷ و ۴۸ قانون تأمین اجتماعی باید با رعایت مقررات مربوط به تکلیف قانونی خود درباره احتساب حق بیمه پرداخت نشده شاکی اقدام کند. اما عدم پرداخت حق بیمه کارگر توسط کارفرما رافع مسئولیت و تعهدات سازمان تأمین اجتماعی نیست و اشخاص مشمول قانون تأمین اجتماعی اعم از آنکه قبلا سابقه حق بیمه داشته یا اصلا سابقه‌ای نداشته، تأمین اجتماعی به حکم بند (الف) ماده ۴ قانون این سازمان مکلف است این کارگران را که به هر عنوان در مقابل دریافت مزایای حقوق کار کرده و به تشخیص مراجع صالح کارگر شناخته می‌ شوند، تحت پوشش این قانون قرار داده و به تکلیف قانونی خود عمل کند. با توجه به اینکه سازمان تأمین اجتماعی وظیفه تعمیم و گسترش بیمه‌های اجتماعی و اجرای تعهدات خود در قبال افراد بیمه‌شده دارد، بنابراین اگر کارگری ذیل قانون کار در کارگاه کارفرما کار می‌کرده و مشمول حق بیمه اجباری بوده اما کارفرمای وی حق بیمه او را پرداخت نکرده، می‌تواند به سازمان تأمین اجتماعی مراجعه و این موضوع را اعلام کند. در این راستا اعمال مشوق‌های بیمه‌ای برای کارفرمایان می‌تواند در زمینه جذب کارگران بسیار کارساز بوده و از این طریق هم در احقاق حقوق کارگران برای استفاده از مزایای سازمان‌ها و صندوق‌های بیمه‌ای از جمله درمان، بازنشستگی و فرهنگی موثر بوده و هم تضمینی برای آینده‌ کارگران با پرداخت حق بیمه برای خود و خانواده‌های آنان حساب شود. این مشوق‌های بیمه‌ای در کمک به کارفرمایان نیز تاثیر بسزایی داشته و علاوه بر رونق تولید و کسب و کار در راستای ایجاد اشتغال پایدار در کشور و فعالیت مستمر کارگاه‌های تولیدی و خدماتی نیز نقش موثری خواهد داشت. استفاده ۶ هزار کارفرما از مزایای طرح مشوق بیمه‌ای براساس اطلاعات و آمارهای موجود، ۶ هزار و ۳۵۸ کارفرما از مزایای طرح مشوق بیمه‌ای (اعمال مشوق در صورت بکارگیری نیروی کار جدید به مدت دو سال) در سال جاری بهره‌مند شده که استان خوزستان در صدر و استان مرکزی در قعر قرار دارند. بررسی تازه‌ترین نتایج طرح مشوق بیمه کارفرمایی که به منظور حمایت از کارفرمایان جهت تشویق به استفاده از نیروی کار اجرایی شد، نشان می‌دهد که تاکنون ۱۹ هزار و ۱۸۲ نفر از متقاضیان کار واجد شرایط در طرح مشوق بیمه‌ای ثبت نام کرده و از این تعداد ۱۲ هزار و ۱۸۳ نفر موفق به عقد قرارداد کار شده و ۶ هزار و ۳۵۸ کارفرما نیز از مزایای طرح مشوق بیمه‌ای بهره مند شده‌اند. در بین استان‌ها، خوزستان با هزار و ۶۲۹ قرارداد منعقده (جذب شدگان جوینده کار) در صدر قرار دارد و بعد از آن استان‌های آذربایجان شرقی با هزار و ۳۲۱ قرارداد و فارس با هزار و ۳۱۴ قرارداد در رده‌های بعدی قرار دارند. کمترین قرارداد منعقده نیز مربوط به استان مرکزی با ۴۲ قرارداد و پس از آن استان‌های همدان با ۵۰ قرارداد و قم با ۵۱ قرارداد، حضور دارند، البته کارفرمایان جهت برخورداری از مزایای این طرح نیازمند داشتن مجوز فعالیت از مراجع رسمی کشور و داشتن کد بیمه کارگاهی بوده و کارجویان نیز با داشتن مدرک تحصیلی لیسانس و بالاتر، حداکثر سن ۳۸ سال و داشتن سابقه حداکثر ۳۶ ماه بیمه تأمین اجتماعی می‌توانند در این طرح ثبت نام کنند. مشوق بیمه، وجهی معادل حق بیمه سهم کارفرما به علاوه ۳ درصد سهم بیمه بیکاری است که در چارچوب دستورالعمل طرح، ماهانه به حساب کارفرما واریز می‌شود؛ در واقع ۲۳ درصد حداقل دستمزد تعیین شده از سوی شورای عالی کار بابت مشوق بیمه‌ای در نظر گرفته شده که توسط دولت به حساب کارفرما واریز شده و وزارت کار وظیفه نظارت بر آن را برعهده دارد. شرایط اعمال مشوق برای کارفرمایان فراهم شود کارشناس حوزه تأمین اجتماعی با اشاره به این موضوع که مشوق‌های بیمه‌ای شامل حال کارفرمایان خوش حساب شود، اظهار داشت: باید کارفرمایانی که در پرداخت حق بیمه به سازمان تأمین اجتماعی خوش حساب هستند شرایط خوبی برای آنها برقرار باشد. محمدعلی جنانی در گفت‌وگو با آتیه آنلاین تاکید کرد: نباید معافیت‌های بیمه‌ای را به کارفرمایان بدحساب ارائه شود و بجای از بین بردن جریمه کارفرمایان بدحساب، باید کارفرمایان خوش حساب را مورد تشویق قرار گرفته و در واقع نگاه‌ها به سمت تشویق کارفرمایان خوش حساب باشد. وی همچنین تصریح کرد: زمانی که جریمه کارفرمای بدحساب بخشیده می‌شود، این کارفرمایان دیگر به دنبال پرداخت به موقع حق بیمه تأمین اجتماعی نبوده به این علت که تصور می‌کند در نهایت بخشش شامل حال وی خواهد شد. این کارشناس حوزه تأمین اجتماعی تصریح کرد: پس باید نگاه‌ها و روش‌ها را تغییر داده و به سمت ارائه سیاست‌های تشویقی کارفرمایان خوش حساب برویم. متناسب با شاخص‌ها، کارفرمایان تقسیم بندی شوند وی تصریح کرد: برای کارفرمایان خوش حساب در پرداخت حق بیمه کارگران باید ستاره در نظر گرفته شده و متناسب با شاخص‌ها، کارگاه‌ها و کارفرمایان را تقسیم‌بندی کنیم. جنانی همچنین خاطرنشان کرد: کارفرمایانی که در ارتباط با صنعت بیمه نقش خود را به خوبی ایفا کرده و حق بیمه را به موقع به حساب تأمین اجتماعی واریز می‌کنند، خسارت کمتری به سازمان وارد کرده و خود نیز مشمول جریمه کمتری می‌شوند. وی اظهار داشت: از طرف دیگر این کارفرمایان با توجه به اقدامات انجام شده نیز کمتر ایجاد حادثه، بیماری و غرامت می‌شود، باید به این کارفرمایان پاداش داده شود. مدیرکل سابق امور مستمری‌های سازمان تأمین اجتماعی معتقد است: باید برای کارفرمایان خوش حساب مشوق و برای کارفرمایان بدحساب جریمه در نظر گرفته شود. وی بیان داشت: از محل جریمه‌ای که برای کارفرمایان بدحساب به دلیل عدم واریز به موقع حق بیمه درنظر گرفته می‌شود، باید برای کارفرمایان خوش حساب مشوق‌هایی لحاظ شود. جنانی اضافه کرد: اگر کارفرمای بدحساب بخشیده شده به طور یقین کارفرمای خوش حساب هم با نگاه به شرایط، بدحساب خواهد شد، بنابراین اگر نگاه‌ها و شرایط تغییر داده شود، کارها درست می شود. این کارشناس حوزه تأمین اجتماعی تاکید کرد: اکنون باید به این شیوه عمل کرده که کارفرمای بدحساب بخشیده نشده و کارفرمای خوش حساب تشویق شود. براساس داده‌های آماری موجود یک میلیون و ۳۰۰ هزار کارگاه تولیدی، صنعتی و خدماتی تحت پوشش خدمات سازمان تأمین اجتماعی هستند. سازمان تأمین اجتماعی در مجموع ۴۵ میلیون نفر معادل نیمی از جمعیت کشور را تحت پوشش دارد که این سازمان نیز خدمات هجده گانه خود را به بیمه‌شدگان، مستمری بگیران و بازنشستگان تحت پوشش ارائه می‌دهد.