حفظ سلامت روان جامعه در سایه شناسایی و رفع عوامل مخرب

به گزارش آتیه‌آنلاین، سلامت‌روان به گفته سازمان بهداشت جهانی (WHO)، حالتی از رفاه است که در آن فرد به توانایی‌های خود پی می‌برد، می‌تواند به موازی کنارآمدن با استرس‌های عادی زندگی، با فعالیت موثر خود نیز به جامعه نیز یاری برساند. سازمان بهداشت جهانی تاکید می‌کند که مفهوم سلامت‌روان «بیش از فقدان اختلالات یا ناتوانی‌های روانی» است. اوج سلامت روان نه تنها در مورد اجتناب از شرایط ناتوان کننده بلکه مراقبت از سلامتی و شادی مداوم است. وضعیت سلامت روان جامعه در آمارها و پیمایش‌های ملی براساس پیمایش ملی سلامت روان در سال ۱۳۹۰ آمار اختلالات روانپزشکی ۲۳.۶ درصد گزارش شد؛ پس از آن در سال ۱۳۹۹ هم پیمایش دیگری انجام شد که بررسی‌ها صورت گرفت ولی نتایج آخرین پیمایش ملی هنوز استخراج نشده است. آمارهای رسمی وزارت بهداشت که سال ۱۳۹۴ براساس برآورد سال ۱۳۹۲ ارائه شد، نشان داد که حال حوزه سلامت روان خوب نبود؛ بین ۲۳ تا ۲۵ درصد مردم حداقل یک نوع اختلال روان داشتند. مطالعاتی به شکل شهری و استانی در برخی نقاط کشور در سال ۱۳۹۹ انجام شده که مشخص کرده است آمار برخی اختلالات شایع روانپزشکی(مجموع اختلالات افسردگی، مجموع اختلالات اضطرابی و...) بعد از شیوع کرونا به حدود ۲۹ درصد رسیده است؛ در واقع این روندی است که در همه جای دنیا پس از شیوع همه‌گیری رخ داده است و کشور ما هم مطابق این قاعده پیش رفته است. عوامل اثرگذار بر تخریب سلامت روان افراد سیدحسن موسوی چلک رییس انجمن مددکاران اجتماعی ایران در گفت وگو با آتیه‌آنلاین گفت: خانه‌نشینی اجباری و کاهش ارتباطات اجتماعی ناشی از ایام کرونا، نداشتن مهارت در چگونگی تخلیه هیجانات، تغییر ناگهانی در سبک زندگی‌ها، پرنشدن خلاءهای عاطفی و از سوی دیگر فشارهای اقتصادی و بی پاسخ ماندن مطالبات جامعه و کساد کسب وکارها می‌تواند زمینه‌ساز افزایش اختلالات روانی باشد. وی تصریح کرد: پیش‌بینی می‌شود هر اندازه اتخاذ راهکار درست و مناسب برای رفع چالش‌ها و دغدغه‌ها در سطح فردی و اجتماعی به تاخیر بیفتد به همان میزان زمینه بروز اختلالات روانی و تبعات ناشی از این بیماری افزون‌تر می‌شود. موسوی چلک تاکید کرد: به هر میزان که افراد دارای مهارت‌های مختلف مثل حل تعارض، تاب‌آوری، مداخله در بحران، مهارت‌های ارتباطی و حل مساله و برخوردار از حمایت‌های اطرافیان باشند میزان آسیب‌پذیری آن‌ها در برابر بحران‌ها و اختلالات روانی کمتر خواهد بود. راهکار حفظ سلامت روان رییس انجمن مددکاران اجتماعی ایران بر «خودمراقبتی و مهربانی» به عنوان اصول مهم در ایجاد و حفظ سلامت خود، خانواده و جامعه تاکید کرد و افزود: باید بدانیم که سلامت، پلی است که بر این دو ستون استوار شده و استحکام این ستون‌ها برای برقراری پل سلامت ضروری است. وی اضافه کرد: در حقیقت این اصول، نخستین تجلیات انرژی زندگی هستند که در کنار هم سلامت را پایه‌ریزی می‌کنند و زمینه‌ساز جریان آزاد انواع دیگر انرژی می‌شوند. بنابراین اگر هر یک از آنها (خودمراقبتی و مهربانی) تضعیف یا تخریب شود، سلامتِ زندگیِ سالم و سازگارانه به خطر می‌افتد اما اگر هر دو مستحکم باشند، پیمودن مسیر آسان می‌شود. موسوی‌چلک «خودآگاهی» را اولین گام برای برنامه‌ریزی در مسیر «خودمراقبتی» عنوان کرد و گفت: برای خودمراقبتی باید دلایل روشنی در مورد آنچه که هستیم و می‌خواهیم باشیم مورد نظر قرار دهیم تا در امتداد آن با توانمندسازی آگاهانه و فعالانه، خواسته‌های خویش را تبدیل به واقعیت کنیم. رییس انجمن مددکاران اجتماعی ایران عنوان کرد: همه ما از نقاط ضعف و قوت خود آگاه هستیم و این آگاهی، به ما قدرتی می‌دهد که با آن می‌توانیم با ایجاد تغییراتی اثرگذار، زندگی خود را متحول کنیم.