جدال رقبا بر سر کابل

به گزارش آتیه‌آنلاین، «خروج نظامیان آمریکایی از افغانستان، اعتراف واشنگتن به ناکامی ماموریت ایالات متحده در این کشور است». این جملات بخشی از اظهارات وزیر امور خارجه روسیه در جمع دانشجویان دانشگاه فدرال شرقی روسیه است که روز گذشته (پنجشنبه) به سر خط اخبار رسانه‌های این کشور تبدیل شد.   خروج توأم با شکست در همین راستا خبرگزاری اسپوتنیک روسیه با انتشار گزارشی در این رابطه نوشت: «سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در این نشست اعلام کرد که ایالات متحده صرفاً نیروهایش را از افغانستان خارج نمیکند، بلکه با این کار به شکست ماموریتش اذعان می‌کند». به گزارش اسپوتنیک لاوروف همچنین در بخش دیگری از اظهارات خود با بیان اینکه سازمان پیمان امنیت جمعی (CSTO) باید هر چه سریعتر هرگونه حمله به تاجیکستان از اراضی افغانستان را بررسی کند تاکید کرد که اگر حمله‌ای به تاجیکستان باشد، فوراً از طرف سی.اس.تی.او بررسی خواهد شد. نمایندگان این سازمان از مرز تاجیکستان – افغانستان بازدید به عمل آورده‌اند و در حال بررسی مسائل هستند. این درحالی است که برخی رسانه‌های بریتانیایی به نقل از سازمان مبارزه با افراطگرایی اروپا که در افغانستان مستقر است مدعی شدند که گروه تروریستی داعش حضور خودش را در بخش‌های شمالی افغانستان و در نزدیکی مرزهای متحدان روسیه، تقویت میکند. از سوی دیگر ساندیتایمز در گزارشی به چند و چون بحران تروریستی در افغانستان پرداخته و ریشه‌های این بحران را بررسی کرده است. به گزارش ساندی تایمز تهدیدی با عنوان حملات تروریستی در افغانستان در سایه خروج نظامیان آمریکایی از این کشور رو به افزایش است و امروز میتوان با قاطعیت حملات تروریستی طراحی شده از سوی برخی گروه‌های مسلح در این کشور را  اصلی‌ترین مشکل جاری در افغانستان مطرح کرد. رشد روزافزون تروریسم و تهدیدهای برآمده از این پدیده در حالی به عنوان مهمترین چالش کابل شناخته شده است که براساس آخرین گزارش‌های منتشر شده از سوی برخی سازمان‌های امنیتی بین‌المللی حاضر در افغانستان، با خروج نظامیان اشغااگر آمریکایی طالبان جنگ طلبی بیشتری نشان میدهد. در این میان برخی کارشناسان مسائل افغانستان بر این باورند که کابل در بحبوحه خروج نظامیان آمریکایی به تشکیل دولت انتقالی مطابق به توافق‌های حاصل شده بی‌میل است و مطمئنا این موضوع یک راهکار جنگ‌طلبانه برای این درگیری ایجاد میکند. اما خبرگزاری راشاتودی روسیه در جواب رسانه‌های بریتانیایی در گزارشی با اشاره به سخنان بالاترین مقام دیپلماتیک مسکو یعنی سرگئی لاوروف نوشت: «لازم به ذکر است که روسیه همواره بر بازیگری در جهت منافع ملت افغانستان پایبند بوده و امنیت این کشور برای مسکو بیش از سایر دول غربی در اولویت است». این در حالی است که سرگئی لاوروف در نشست خبری روز گذشته در خصوص تشکیل جلسه با مجمع کشورهای جنوب شرق آسیا تاکید کرد که نشست روسیه – آ.سه.آن برای اکتبر ۲۰۲۱ برنامه‌ریزی شده و مسکو همواره مسائل داخلی افغانستان را مدنظر قرار میدهد. به نوشته راشاتودی وزیرخارجه روسیه در پاسخ به محتوای برخی رسانه‌های غربی مبنی بر دعوت مسکو از طالبان و نقش روسیه در افزایش بحران و درگیری‌های مسلحانه در افغانستان اعلام کرد که این قبیل مسائل در حالی در برخی رسانه‌های غربی منتشر میشود که تاکنون ایالات متحده هیچ پاسخ روشنی به ابتکار مسکو برای مقابله جدی با جرایم سایبری ارائه نکرده است و این در حالی است که از همین یک پرونده میتوان فهمید که کدام دولت‌ها خواهان مبارزه واقعی با تروریسم هستند. ما مرتباً به حملات هکری متهم میشویم و این منافع تقریباً تمام کشورهای غربی را تضعیف میکند اما تاکنون چندین پیشنهاد ما برای آغاز یک کار مشترک به منظور حل و فصل اساسی مسائل مطرح شده و مدیریت مشکلات واقعی، بدون پاسخ مشخص باقی مانده است. عقبگرد لندن موضع‌گیری مقامات مسکو در خصوص تحولات داخلی افغانستان در حالی توجه رسانه‌های بین‌المللی را به خود جلب کرده است که بوریس جانسون، نخست وزیر انگلیس در اظهاراتی روز گذشته (پنجشنبه) اعلام کرد که همه سربازان انگلیسی از افغانستان به انگلیس برمی‌گردند. خبر خروج نظامیان اشغالگر بریتانیایی درست در شرایطی از سوی رسانه‌های این کشور منتشر شد که گروه طالبان افغانستان با پیشروی مسلحانه توانسته شهرهای متعددی را به تصرف خود در بیاورد. در همین راستا روزنامه گاردین در گزارشی با بیان اینکه سیاست‌های لندن نشان میدهد که سربازان بریتانیا در کنار ارتش آمریکا وارد عملیات خروج و تخلیه شده‌اند تاکید کرد که بوریس جانسون با بسیار خطرناک توصیف کردن اوضاع افغانستان اعتراف کرد که او نسبت به آینده افغانستان نگران است. به نوشته روزنامه گاردین نخست وزیر انگلیس در اظهاراتی مدعی شد که تمام نیروهای بریتانیایی در ناتو در افغانستان در حال بازگشت به خانه هستند. به دلایل واضح من برنامه زمان عزیمت خود را اعلام نمی‌کنم، اما می‌توانم به مجلس عوام بگویم که بیشتر پرسنل ما قبلاً آنجا را ترک کرده‌اند. نخست وزیر انگلیس به پارلمان گفت که انگلیس چالش مأموریت ناتو در افغانستان را دست کم نگرفته و متعهد شده که پس از عقب نشینی نیروها، به حمایت از کابل ادامه دهد. جانسون در همین راستا اعلام کرد که حضور نظامی بین‌المللی در افغانستان هرگز به صورت دائمی نبوده است. ما و متحدان ناتو همواره می‌خواستیم نیروهایمان را بازگردانیم، اما وضعیت فعلی افغانستان پر از خطر است. اگر از من بپرسید آیا از اوضاع کنونی افغانستان خرسندم به طور قطع پاسخ خواهم داد خیر. من بسیار نگرانم. بر اساس گزارش خبرنگار گاردین دولت انگلیس پیش از این اذعان داشته بود که ۷۵۰ نیروی باقی مانده این کشور در افغانستان که عمدتاً به آموزش نیروهای ارتش افغانستان مشغول بودند، این کشور را ترک خواهند کرد؛ زیرا زمانی که اکثریت دو هزار و ۵۰۰ نیروی رزمی باقی مانده آمریکا این کشور را ترک کنند، محافظت از جان نیروهای انگلیسی غیرممکن خواهد بود. نیروهای انگلیسی در سال ۲۰۱۴ به مشارکت در عملیات رزمی در افغانستان خاتمه دادند، اما به عنوان بخشی از هفت هزار و ۵۰۰ نیروی ناتو در این کشور ماندند. به نوشته این روزنامه انگلیسی جانسون در پاسخ به پرسش رئیس کمیته روابط خارجی پارلمان انگلیس اعلام کرد که ما باید درباره اوضاع افغانستان واقع بین باشیم و آنچه که به آن امید داریم این است که خون و پولی که در این چند دهه برای حفاظت از مردم افغانستان هزینه کرده‌ایم، هدر نرفته باشد. باید خاطر نشان کرد که از آغاز جنگ علیه تروریسم پس از ۱۱ سپتامبر، در مجموع ۴۵۴ سرباز انگلیسی در افغانستان کشته شدند که بیش از ۴۰۰ نفر آنها در نتیجه اقدامات خصمانه به کام مرگ کشیده شدند. هزاران نفر دیگر هم در این درگیری کشته شده‌اند، از جمله بیش از ۵۰ هزار غیرنظامی افغان و ۲۳۰۰ سرباز آمریکایی. آماری که در درگیری با نیروهای طالبان به ثبت رسیده و این درحالی است که انتقادهای تندی از سوی برخی کارشناسان و تحلیلگران با مطرح شدن دوباره حضور طالبان، مقامات سیاسی و امنیتی-نظامی غرب را هدف گرفته است. به گفته نخست وزیر بریتانیا توافق صلح نهایی باید شامل نیروهایی باشد که انگلیس و دیگران علیه آنها جنگیده‌اند. ما باید امیدوار باشیم که طرفین در کابل بتوانند برای رسیدن به یک توافق دور هم جمع شوند و تصمیمی ملی با حضور همه طوایف به دست آید. این در حالیست که وزیران بریتانیا این هفته طرحی را در جلسه شورای امنیت ملی امضا کردند و انتظار می‌رود جانسون تایید کند که انگلیس سفارت خود را در کابل حفظ خواهد کرد؛ چراکه پرچم انگلیس قبلاً در فرودگاه بین‌المللی کابل پایین آورده شده است و سایر نیروهای نظامی در حال خروج، مراسم خود را بی سر و صدا انجام داده‌اند. گزارش: اردشیر حبیبی