تحریم‌ها، تهدیدی خاموش اما مرگبار برای سلامت جهانی

این بیانیه‌ که نسبت به پیامدهای فاجعه‌بار تحریم‌های بین‌المللی بر سلامت عمومی هشدار می‌دهد، تحریم‌ها را عامل «بحران خاموش سلامت» معرفی می‌کند که مستقیماً جان غیرنظامیان را تهدید می‌کند و خواستار اقدام فوری جامعه جهانی شده است.

متن کامل بیانیه وزیر بهداشت  به شرح زیر است: 

ریاست محترم اجلاس، همکاران ارجمند، میهمانان محترم، 

امروز به نمایندگی از میلیون‌ها زن، مرد و کودک در برابر شما ایستاده‌ام که رفاه و سلامتشان گروگان سیاست‌هایی شده که در فراسوی مرزهایشان تدوین می‌شود. از یک «بحران خاموش سلامت» سخن می‌گویم—بحرانی که توسط تشدید تحریم‌ها علیه ملت‌ها تغذیه می‌شود. 

شواهد این تراژدی انسانی دیگر تنها به آمارها محدود نیست؛ بلکه در صفحات مجلات معتبر پزشکی جهان، از جمله لانست، مستند شده است. این انتشارات به وضوح نشان می‌دهند که چگونه تحریم‌ها، دسترسی به داروهای ضروری، تجهیزات پزشکی حیاتی و حتی مواد اولیه مورد نیاز برای تولید داخلی دارو را به شدت محدود کرده‌اند. تحریم‌ها به ابزاری برای «محاصره پزشکی» تبدیل شده‌اند که بر خلاف قوانین بین‌المللی، مستقیماً جان غیرنظامیان بی‌گناه را هدف قرار می‌دهد. تلفات ناشی از تحریم‌ها با تلفات جنگ‌ها برابری می‌کند یا حتی از آن پیشی می‌گیرد. 

دسترسی ناعادلانه به واکسن‌ها و داروها در طی همه‌گیری کووید-۱۹، تنها نوک کوه یخ بود. امروز، بیماران سرطانی با درمان‌های قطع‌شده مواجهند و سیستم‌های سلامت برای تهیه قطعات یدکی دستگاه‌های دیالیز و سیتی‌اسکن تقلا می‌کنند. اینها مشکلات فنی نیستند؛ بلکه پیامدهای مستقیم موانع مالی و بانکی هستند که حتی معافیت‌های ادعایی بشردوستانه را نیز نقض می‌کنند. 

همکاران ارجمند، سازمان جهانی بهداشت از «پوشش همگانی سلامت» دفاع می‌کند. اما چگونه می‌توان به این هدف دست یافت، وقتی سیستم‌های سلامت عمداً در طوفان تحریم‌ها رها شده‌اند؟ 

به گزارش وبدا در ادامه این بیانیه آمده است: درخواست من از این مجمع سه جنبه دارد: 

به رسمیت شناختن و اذعان: از سازمان جهانی بهداشت و کشورهای عضو می‌خواهم که به طور رسمی، تأثیرات شدید تحریم‌ها بر سلامت شهروندان و نقض حق بر سلامت آنان را به عنوان یک نگرانی جدی بین‌المللی به رسمیت بشناسند. 

مستندسازی و گزارش‌دهی: از دبیرخانه سازمان جهانی بهداشت درخواست می‌کنم تا یک گروه کاری ویژه برای مستندسازی سیستماتیک تأثیر این قبیل تحریم‌ها بر سلامت در کشورهای هدف تشکیل دهد و یافته‌های خود را به این مجمع جهانی بهداشت ارائه نماید. 

اقدام عملی: از جامعه بین‌المللی استدعا دارم تا برای ایجاد یک «کانال واقعاً بدون مانع بشردوستانه» برای تجارت داروها، تجهیزات پزشکی و مواد اولیه آن‌ها، که از تحریم‌های مالی و بانکی معاف باشد، فوری اقدام کند. 

(ریاست محترم اجلاس) نکته پایانی من این است: سلامت باید فراسوی سیاست باشد. ما نباید اجازه دهیم کودکانمان، بیمارانمان و آسیب‌پذیرترین افراد جامعه‌مان، به خسارت جانبی در مذاکراتی که در پایتخت‌های دوردست انجام می‌شود، تبدیل شوند. آن‌ها تنها یک زندگی دارند که فقط از طریق دسترسی عادلانه به سلامت می‌توان آن را حفظ کرد