تغییر سیستم ایمنی حتی سال‌ها پس از ترک سیگار

به گزارش آتیه آنلاین و به نقل از ال‌پائیس؛ برای درک این موضوع که هر فرد دارای ویژگی‌های دفاعی مختص به خود در برابر بیماری‌ها است، همه‌گیری کووید ۱۹ مانند یک کلاس درسی بود. برخی از افرادی که به ویروس کرونا مبتلا شده بودند حتی ابتلای خود را متوجه نشدند، در حالی که برخی دیگر در عرض چند روز جان خود را از دست دادند. کمی بیش از یک دهه پیش، زیست‌شناس اسپانیایی، «لوئیس کوینتانا مورچی» و همکار آمریکایی‌اش «متیو آلبرت»، آزمایشی جسورانه‌ای را برای درک عوامل تعیین‌کننده این تنوع مقاومتی بدن آغاز کردند. آنها از ۱۰۰۰ فرد سالم بین ۲۰ تا ۷۰ سال در شهر «رن» فرانسه نام‌نویسی کردند و از میان آنها ۱۰۰ داوطلب از هر جنس را انتخاب نمودند. در تمامی موارد نمونه‌های خون و مدفوع و یک پرسشنامه ۴۴ صفحه‌ای در مورد سبک زندگی شرکت‌کنندگان تهیه شد. حتی نمونه‌برداری از پوست جهت رشد دادن سلول‌های شرکت‌کنندگان در آزمایشگاه صورت گرفت. آخرین نتایج این پژوهش ۱۰ ساله روز چهارشنبه هفته گذشته ارائه شد و این نتایج نشان می‌دهند که سیگار عاملی است که حتی سال‌ها پس از ترک آن، بیشتر سیستم دفاعی بدن را تغییر می‌دهد. بر اساس لیست ثبت‌شده «سازمان جهانی بهداشت»، بیش از ۱۰۰ دلیل برای رد دخانیات وجود دارد؛ از جمله مهمترین این خطرات، خطر بالای ابتلا به سرطان یا حمله قلبی، بوی بد بدن، چین و چروک صورت، دندان‌های زرد، آسیب به افراد در معرض دود دست دوم و... است. پیشتر دلایل ۷۹، ۸۰، ۸۱ و ۸۲ «سازمان جهانی بهداشت» به تفصیل بیان می‌کنند که مواد سمی موجود در تنباکو، سیستم ایمنی بدن را ضعیف می‌کند و خطر ابتلا به عفونت‌ها، تومورها، بیماری‌های خودایمنی و ایدز را افزایش می‌دهد اما بر اساس همین مطالعه جدید که در «ژورنال نیچر» منتشر شد، گلبول‌های سفید خون افراد سابقا سیگاری، برای سال‌ها تغییر می‌کند. در این میان این عامل محیطی است که بیشترین تأثیر را در بین ۱۳۶ متغیری دارد که مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته‌اند، به دنبال آن شاخص توده بدن و عفونت‌های نهفته توسط «سیتومگالوویروس»، (یک پاتوژن شناخته شده) در میان متغیرهای بعدی قرار دارند. نویسندگان این مطالعه، از «انستیتو پاستور» در پاریس، بر تولید «سیتوکین‌ها» در بدن تمرکز کرده‌اند؛ «سیتوکین‌ها» همان پروتئین‌هایی هستند که در سلول‌ها با شناسایی پاتوژن آزاد می‌شوند و به هماهنگ کردن پاسخ ایمنی بدن کمک می‌کنند. براین اساس محققان مشاهده کردند که سیگار بر دفاع ذاتی عام بدن که با آن متولد می‌شویم تأثیر می‌گذارد و باعث پاسخ‌های التهابی بیشتر می‌گردد؛ البته این اثر مضر با ترک سیگار از بین می‌رود. با این حال، دانشمندان تشخیص داده‌اند که سلول‌های مسئول ایمنی‌های خاص در بدن تا سال‌ها پس از ترک سیگار همچنان تغییرکرده باقی می‌مانند. بر این اساس سیگار تنها عاملی است که اثرات قابل مقایسه با متغیرهای تغییرناپذیر مانند سن، جنس و ژنتیک دارد. البته با وجود پیامدهای بالینی بالقوه سیگار برای خطر ابتلا به عفونت‌ها، سرطان‌ها یا بیماری‌های خودایمنی که در این پژوهش مشخص شده است محققان همچنان محتاط هستند. آنها هنوز رابطه بین تغییر گلبول‌های سفید و تومورها را مطالعه نکرده‌اند. پژوهشگر ایمینولوژیست «دافی» در اینباره توضیح می‌دهد: «با توجه به بسیاری از کارهای قبلی به خوبی شناخته شده است که سیگار کشیدن خطر ابتلا به انواع مختلف سرطان را افزایش می‌دهد، اما هر چه از ترک سیگار بیشتر می‌گذرد، خطر نیز کاهش می‌یابد». این ایمونولوژیست به مطالعه اخیر با تقریباً سه میلیون شرکت‌کننده در کره جنوبی اشاره می‌کند که در آن محققان کاهش ۵۰ درصدی خطر ابتلا به سرطان را پس از ۱۵ سال ترک سیگار مشاهده کردند. ۱۰۰۰ داوطلب این مطالعه در «رن» دارای اجداد اروپای غربی هستند تا تجزیه و تحلیل را در یک جمعیت ژنتیکی همگن تسهیل کنند، اما نویسندگان در حال حاضر روی آزمایش‌های مشابه در مکان‌های دیگر مانند «سنگال» و «هنگ کنگ» کار می‌کنند. رئیس انجمن ایمونولوژی اسپانیا، «مارکوس لوپز هویوس»، این پژوهش جدید را تحسین کرد. وی خاطرنشان می‌کند: «در بسیاری از بیماران سیگاری مزمن مبتلا به COPD (بیماری انسدادی مزمن ریه) همیشه یک یافته بالینی خاص را مشاهده کرده‌ایم؛ این یافته «هیپوگاماگلوبولینمی» یا همان سطوح پایین آنتی‌بادی‌ها در بدن است که علت نقص سیستم ایمنی ثانویه محسوب می‌شود». در «بیماری انسدادی مزمن ریه» سیگاری‌ها، عفونت‌ها و سرطان بیشتر است. همچنین به گفته «آلبرتو اوکانیا»، متخصص سرطان، که می‌خواهد با احتیاط بیشتری درباره نتایج این پژوهش سخن بگوید، این نتایج جدید «بسیار جالب هستند، اما تعجب‌آور نیستند». در این معنا «اوکانیا» معتقد است که «این مطالعه فقط نشان می‌دهد که تنباکو سیستم ایمنی را تغییر می‌دهد، نه اینکه این تغییرات علت سرطان است. سرطان یک بیماری ژنتیکی است که به تغییرات دیگری مانند سیستم ایمنی ناکارآمد نیز نیاز دارد». ایمونولوژیست دیگر «افریکا گونزالس»، از دانشگاه «ویگو»، مدت زمان اثرات سیگار را شگفت‌انگیز می‌داند: «شگفت‌انگیز است که امضای سیگار در سیستم ایمنی حفظ می‌شود»، انگار که بدن شخص می‌گوید که او سیگار کشیده‌ است اما نهایتا این آزمایشات نمی‌توانند به‌طور قطعی بگویند که «تغییرات ناشی از سیگار در سیستم ایمنی، خطر ابتلا به سرطان را افزایش می‌دهد، ولی خود تنباکو نه تنها واکنش ایمنی بدن را تغییر می‌دهد، بلکه حاوی مواد بسیاری است که به خودی خود سرطان‌زا هستند».