شرط فرزندخواندگی، سلامت جسم و روان والدین

انتهای سال۱۴۰۰ در راستای ایجاد وحدت ‌رویه بین استان‌ها تمامی ‌نظرات‌ و فرم‌های سنجش آمادگی خانواده‌های متقاضی جمع‌آوری و طی برگزاری جلساتی این موضوع جمع‌بندی شد. 2در فرم‌های جدید، فعالیت‌های اجتماعی و عضویت داوطلبانه در نهادهای امدادی و خیرخواهانه خانواده نیز مدنظر قرارگرفته و تلاش بر این است که موارد مرتبط با سلامت متقاضیان، وضعیت‌اقتصادی و اجتماعی خانواده در کنار هم مورد بررسی قرار گیرد. سلامت‌ جسم و روان زوجین یکی از پراهمیت‌ترین شروط در فرایند فرزندخواندگی است و به همین جهت در جلسات روانشناسی با زوجین این موضوع بررسی می‌شود. تعداد این جلسات متفاوت و معمولاً بین یک تا سه جلسه است. زوجین و متقاضیان پیش از نهایی‌شدن فرزندپذیری با حضور در جلسه روانشناسی مورد ارزیابی قرار می‌گیرند تا آمادگی آنان برای فرزندپذیری سنجیده شود. برخی از ریزفاکتورها باید در ابتدا به‌خوبی ارزیابی شود تا بعدها برای فرزند مشکل ایجاد نشود. مثلاً برخی به اشتباه فکر می‌کنند اگر خانواده‌ای فرزندی را از دست داد باید برای رفع سوگ به‌سرعت به سراغ فرزندخواندگی برود، در صورتی که این نکته‌ای اثبات شده است؛ تا زمانی که دوره سوگ والدین نگذشته فرزندپذیری به کودک آسیب وارد خواهد کرد و حتی منجر به فسخ فرزندخواندگی خواهد شد. پیش از معرفی کودک جلسات روانشناسی به‌منظور ارزیابی و شناخت روحیات زوجین و متقاضیان برگزار می‌شود. در نهایت تمام تلاش سازمان بر این است که بر اساس نوع درخواست متقاضی، کودک برای فرزندپذیری به خانواده معرفی شود که نتیجه این اتفاق به شکل‌گیری بهترین ارتباط حسی و عاطفی بیانجامد. در صورت عدم رضایت زوجین، تا سه مرتبه امکان معرفی مجدد کودک وجود دارد. اگرچه برقراری ارتباط بین متقاضیان و کودک از اهمیت بالایی برخوردار است، اما نباید وسواس بیش از حد داشت. بعضاً دیده می‌شود والدین بعد از تولد فرزند زیستی‌شان نیز این وسواس را در خصوص برقراری ارتباط و حس عاطفی با او دارند. باید تأکید کرد که سازمان بهزیستی مسئول تأمین کودک برای فرزندخواندگی نیست، اما مسئول یافتن والدینی مناسب برای کودکان و نوجوانانی است که مجوز دادگاه برای واگذاری آنان فراهم شده است. بهزیستی در پیاده‌سازی فرایند فرزندخواندگی حساسیت و دقت‌ نظر خاصی دارد و ترجیح می‌دهد که به سبب کمبود کودکان و نوجوانان دارای مجوز از دادگاه، والدینی با بهترین شرایط (نه لزوماً مالی بلکه مجموع شرایط اجتماعی، سلامتی و رفاهی) سرپرستی‌ آن‌ها را به عهده بگیرند. اگرچه مراحل فرزندخواندگی با دقت و حساسیت زیاد طی می‌شود و سلامت متقاضیان نیز توسط پزشکی قانونی مورد بررسی و تأیید قرار می‌گیرد اما بعد اتمام مراحل، سیستم نظارتی بهزیستی بر خانواده‌ها تا زمان مقرر قانونی به قوت خود باقی است. تبدیل سرپرستی موقت به سرپرستی دائمی توسط دادگاه شش‌ماه طول می‌کشد. به همین دلیل نظارت‌های مستمر کارشناسان بهزیستی برای کسب اطمینان ادامه دارد. بر اساس قانون بعد از شش‌ماه خانواده‌های متقاضیان باید آمادگی پذیرش نظارت‌های سازمان را تا ۱۸سالگی داشته باشند. این نکته را باید در نظر داشت که اولویت همیشه حمایت از کودکان در خانواده بوده است. البته سازمان بهزیستی در صورت ضعف اقتصادی خانواده جایگزین از این کودکان حمایت خواهد کرد. با توجه به اینکه مصالح عالیه کودک برای بهزیستی در اولویت است، هر زمان که بهزیستی تشخیص دهد ادامه فرزندخواندگی‌ به ضرر کودک یا نوجوان است می‌تواند با ارائه گزارش مددکاری به دادگاه در مسیر فسخ فرزندخواندگی حرکت کند.