به گزارش آتیه آنلاین، استفاده غیرقانونی از انرژی در اوج مصرف تابستان، علاوه بر تخلف اقتصادی، بهعنوان تعرض به سرمایههای ملی، تضییع حقوق مشترکان و تهدیدی برای پایداری شبکه برق مطرح است. در این میان، فعالیت مراکز غیرمجاز استخراج رمزارز و سرقت برق فشار مضاعفی به شبکه وارد میکند و میتواند پایداری برق و فعالیت مراکز درمانی، واحدهای تولیدی و خدمات عمومی را تحت تأثیر قرار دهد.
به گزارش ایسنا، استخراج رمزدارایی در ایران از سال ۱۳۹۸ بهصورت جدی وارد مرحله عملیاتی شد و از آن زمان فعالیت غیرمجاز این حوزه در مقاطع مختلف به یکی از عوامل افزایش مصرف برق تبدیل شده است. دستگاههای ماینر در سالهای اخیر در خانهها، واحدهای صنعتی متروکه، ساختمانهای کمتردد، ادارات و مراکز مختلف کشف شدهاند.
فعالیت شبانهروزی این دستگاهها علاوه بر افزایش مصرف، میتواند موجب ناپایداری شبکه و تشدید خاموشیها در تابستان شود. همچنین مزارع استخراج به دلیل تولید گرمای زیاد، به تجهیزات سرمایشی نیاز دارند که این مسئله نیز مصرف برق را افزایش میدهد.
طبق اعلام مسئولان صنعت برق، هر دستگاه ماینر بهطور متوسط حدود ۳.۵ کیلووات برق مصرف میکند و مصرف ماهانه آن تقریباً معادل مصرف برق ۱۰ واحد مسکونی است. متوسط توان مصرفی هر کنتور واگذارشده به مشترکان نیز حدود پنج کیلووات اعلام شده است.
محمد الهداد، مدیرعامل توانیر، از شناسایی و توقیف بیش از ۳۰۰ هزار دستگاه ماینر غیرمجاز و دستگاههایی که در ساعات غیرمجاز فعالیت میکردند خبر داده است. به گفته او، بار مصرفی این تعداد دستگاه حدود ۱۳۰۰ مگاوات است؛ ظرفیتی که از ظرفیت نیروگاه اتمی بوشهر نیز بیشتر عنوان شده است.
بخشی از ماینرهای غیرمجاز از طریق اقدامات تخصصی کارکنان شرکتهای برق و بخش قابلتوجهی نیز با گزارشهای مردمی شناسایی شدهاند. گزارش مصرف غیرعادی برق، صدای تجهیزات، افت ولتاژ و نوسان برق میتواند در کشف مراکز غیرمجاز مؤثر باشد.
برخی مراکز نیز در خانههای متروکه یا ساختمانهای کمتردد مستقر بودهاند. مصرف بالای برق در چنین مراکزی میتواند باعث افت ولتاژ و نوسان شبکه و در نتیجه آسیب به تجهیزات برقی سایر مشترکان شود.
بر اساس اطلاعات اعلامشده، خوزستان، تهران، آذربایجان شرقی و خراسان رضوی بیشترین میزان فعالیت در حوزه استخراج رمزارز را دارند. سهولت ورود دستگاههای ماینر در برخی استانهای مرزی، شبکه قدرتمند توزیع برق در خوزستان و شرایط شبکه و مرزی بودن خراسان رضوی از جمله دلایل مطرحشده برای گسترش این فعالیت است. هرمزگان نیز به دلیل مرز آبی و برخورداری از شبکه نسبتاً پایدار برق در شمار استانهای درگیر قرار دارد.
بخش عمده مراکز غیرمجاز برق مورد نیاز خود را از روشهایی مانند دستکاری کنتور، انشعاب غیرمجاز، دریافت برق از پشت کنتور یا تعرض به شبکه تأمین میکنند. طبق اعلام مسئولان، بیش از ۹۰ درصد فعالیت استخراج رمزارز در بخش غیرمجاز با استفاده از برق غیرمجاز شبکه انجام میشود.
وزارت نیرو برای گزارشهایی که به کشف مراکز غیرمجاز منجر شود، پاداش در نظر گرفته و میزان آن را افزایش داده است. برای ۱۰ دستگاه نخست، پاداش هر دستگاه از یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومان به سه میلیون تومان و برای ۱۰ دستگاه دوم به دو میلیون تومان افزایش یافته است. برای مراکز دارای ۳۰ تا ۲۰۰ دستگاه نیز پاداش هر دستگاه یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومان تعیین شده است.
گزارشهای مردمی درباره مراکز غیرمجاز استخراج رمزارز از طریق پیامک به شماره ۳۰۰۰۵۱۲۱ دریافت میشود.
با وجود افزایش برخورد با مراکز غیرمجاز و همکاری دستگاههای امنیتی، اطلاعاتی و قضایی، مسئولان صنعت برق بر تداوم این همکاریها تأکید دارند. یکی از دلایل تداوم فعالیت ماینرهای غیرمجاز، بازدارنده نبودن مجازاتها عنوان شده است.
بر اساس اظهارات مطرحشده، عملکرد دستگاههای مسئول در سال ۱۴۰۴ نسبت به سال ۱۴۰۳ تقریباً سه برابر شده و عملکرد سال جاری نیز نسبت به سال گذشته روند مشابهی داشته است. در همین حال، پیشنهادهایی برای افزایش بازدارندگی مجازاتها در کمیسیون قضایی و حقوقی مجلس مطرح شده و صنعت برق همچنان جرمانگاری استخراج غیرمجاز رمزارز و برخورد جدیتر با این فعالیت را پیگیری میکند.