تکنولوژی در خدمت اطفاء حریق جنگل

به گزارش خبرنگار آتیه‌آنلاین، سال‌های مرطوب، سال آتش را برای جنگل‌ها رقم می‌زند. علوفه‌هایی که در بهارهای پربارش رشد می‌کنند، به سرعت در پایان بهار خشک شده و جنگل یا دیگر عرصه‌های طبیعی را مستعد حریق می‌کنند اما این روند به مفهوم آن نیست که در سال خشکی مانند امسال، جنگل‌ها مصون از حریق می‌شوند بلکه همواره خطر آتش‌سوزی برای عرصه‌های طبیعی وجود دارد. وقوع حریق در مناطق مختلف کشور اگرچه پیش‌بینی می‌شود به دلیل شرایط خشک امسال تعداد دفعات وقوع حریق نسبت به سال ۹۹ کاهش یابد اما از ابتدای سال ۱۴۰۰ تا کنون بیش از ۴۰۰ فقره آتش سوزی در مراتع و جنگل‌های کشور گزارش شده است. گزارش‌هایی از بروز حریق گسترده در برخی نواحی زاگرس توسط کنشگران منابع‌طبیعی و محیط زیست منتشر شده است که نشان می‌دهد این آتش‌سوزی‌ها چندین روز به طول انجامیده است. در خرداد ۱۴۰۰ مراتع و کوهستان‌های بسیاری در استان کهگیلویه و بویراحمد، طعمه حریق شد و در پنج آتش سوزی بزرگ در منطقه «شاه بهرام»، «شکار ممنوع کوه لار»، منطقه حفاطت شده «کوه دیل» در گچساران و «سرابگروه» شهرستان چرام، بیش از ۱۰۰۰ هکتار از مراتع و نهالستان‌ها سوخت و از بین رفته است. استفاده از تکنولوژی برای اطفاء حریق تا مرداد ماه سال گذشته دست کم پنج تن از نیروهای داوطلب جان خود را به خاطر اطفاء حریق جنگل‌ها از دست دادند یا اینکه دچار مصدومیت‌های جدی شدند. به این آمار باید مصدومانی که به صورت سرپایی درمان شدند را هم اضافه کرد. اطفاء حریق کار دشواری است و متاسفانه گاهی تلفات انسانی در جریان عملیات مقابله با حریق اجتناب‌ناپذیر می‌شود. به همین خاطر بهترین راه برای مقابله با این پدیده، پیشگیری از بروز حریق و یا رصد عرصه‌های طبیعی برای جلوگیری از گسترش آن است. شاید به همین خاطر دو سازمان حافظ عرصه‌های طبیعی کشور یعنی سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری و سازمان حفاظت محیط زیست به سمت استفاده از تکنولوژی برای مقابله با حریق رفتند. در دی‌ماه سال ۹۷ تفاهم‌نامه طرح پایلوت سیستم هشدار سریع آتش‌سوزی در جنگل گلستان به‌وسیله تکنولوژی اینترنت اشیا با حضور وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات و عیسی کلانتری رئیس سازمان حفاظت محیط‌زیست به امضا رسید. با اجرای پروژه سیستم هشدار زودهنگام آتش‌سوزی پارک ملی گلستان، پایش این جنگل به صورت هوشمند با تکنولوژی اینترنت اشیا انجام می‌شود. بر اساس گزارش‌های منتشر شده، با اقدامات انجام‌شده برای زیرساخت‌های ارتباطی پروژه پایلوت سیستم هشدار زودهنگام آتش‌سوزی پارک ملی گلستان، این پروژه در آینده نزدیک به بهره‌برداری می‌رسد. بر اساس اعلام شرکت زیرساخت، تمام عملیات مربوط به کابل‌کشی و برقراری ارتباطات فیبر نوری بین ایستگاه‌های در نظر گرفته‌شده، انجام و بستر برای مراحل بعدی آماده‌ شده است. همچنین تجهیزات رادیویی لازم به‌منظور برقراری ارتباط ایستگاه تنگ‌راه و مرکز اداری تهیه و نصب و راه‌اندازی شده است. بر اساس همین گزارش، تجهیزات تأمین پهنای باند ۳۴MB/s برای این پروژه در ایستگاه تنگ‌راه راه‌اندازی شده و تجهیزات برق دائمی و دیزل ژنراتور برای این ایستگاه تأمین‌شده است. بر همین اساس، با تأمین زیرساخت‌های ارتباطی و نصب تجهیزات موردنیاز، پروژه پایلوت سیستم هشدار سریع آتش‌سوزی در پارک ملی گلستان در آینده نزدیک به بهره‌برداری می‌رسد. وزارت ارتباطات در این تفاهم‌نامه متعهد شده است که اعتبار اجرای این پروژه را پرداخت کند. پایش آنلاین حریق در جنگل‌ها مدیرکل دفتر فناوری اطلاعات سازمان جنگل‌ها نیز چندی پیش خبرداد که آفات و حریق در جنگل‌ها به صورت آنلاین پایش خواهد شد. میثم حسینی‌لر ضمن اشاره به راه‌اندازی سامانه حدنگاری در سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری کشور در قالب طرح تحول دیجیتال، گفت: پیش از این حدنگاری یا کاداستر اراضی در کشور به‌صورت دستی انجام می‌شد اما ما نیاز داشتیم که این اطلاعات و مستندات را برای مشخص کردن محدوده اراضی ملی و مستثنیات در سامانه‌ای بارگذاری کنیم. وی ادامه داد: درج اطلاعات در سامانه حدنگاری علاوه بر مستند کردن مدارک سبب خواهد شد که پاسخ به استعلامات سریع‌تر و شفاف‌تر داده شود همچنین این سامانه متشکل از لایه‌های مختلفی ازجمله پایش آفات در عرصه‌های منابع طبیعی، پایش حریق و نقاط بحرانی، بانک اطلاعات معدن و مجوزهای صادر شده در این زمینه است. از این‌رو می‌توان از این سامانه برای کنترل حریق در جنگل‌ها و مراتع کشور، مشخص کردن نقاط بحرانی و مقابله با آفات و امراض استفاده کرد.