آب طالقان به تهران می رسد؟ پروژه‌ای که به پایان رسیده اما ممکن است متوقف شود

در روزهایی که بحران آب بار دیگر به یکی از دغدغه‌های اصلی پایتخت بدل شده، طرح انتقال آب از سد طالقان به تهران وارد مرحله‌ای مبهم از اجرا و توقف هم‌زمان شده است. وزارت نیرو از تکمیل پروژه و تزریق مستقیم آب طالقان به شبکه پایتخت سخن می‌گوید، اما در اظهاراتی دیگر، از موقتی بودن آن خبر می‌دهد.

عیسی بزرگ‌زاده، سخنگوی صنعت آب کشور، در گفت‌وگو با رادیو تهران گفته است: انتقال آب از طالقان صرفاً در قالب یک سامانه پشتیبان طراحی شده و تنها در مواقع اضطراری مورد استفاده قرار می‌گیرد؛ بنابراین با بهبود وضعیت سدها و منابع ذخیره، نیازی به بهره‌برداری از این مسیر نخواهد بود.

اما همین مقام، در گفت‌وگویی دیگر با خبرگزاری فارس از پایان پروژه و تحویل ۵ مترمکعب آب در ثانیه به تهران خبر داده و گفته است: طرح انتقال آب از سد طالقان به تهران به ایستگاه پایانی رسید و اکنون هر ساعت بین ۶۰۰ تا ۷۰۰ لیتر به ظرفیت انتقال آب به پایتخت اضافه می‌شود.

به گفته او، خط لوله ۶۴ کیلومتری میان طالقان و آب‌گیر بیلقان در کرج تکمیل شده و اکنون این آب مستقیماً به شبکه آب تهران تزریق می‌شود.

با این حال، او در گفت‌وگوی دیگری با خبرگزاری ایسنا تأکید کرده است که طرح انتقال آب از طالقان به تهران راهکاری موقت است و نمی‌توان آن را راه‌حل نهایی برای بحران آب دانست.

بزرگ‌زاده در توضیح بیشتر گفته سامانه دوم انتقال آب از طالقان به تهران به‌عنوان سامانه‌ای پشتیبان برای مدیریت شرایط اضطراری در تأمین آب تهران و کرج در نظر گرفته شده و یک طرح دائمی نیست. هرگاه منابع آبی سدهای لتیان، ماملو و لار در وضعیت مناسبی باشند، نیازی به بهره‌برداری از این سامانه نخواهد بود و فقط در شرایط خاص و بحرانی از آن استفاده می‌کنیم.

او در عین حال تأکید کرده است که طرح‌های انتقال و تأمین آب موجود به‌تنهایی پاسخگوی نیاز شهرهای بزرگ مانند تهران، کرج و قزوین نیستند و باید تمرکز کشور بر مدیریت مصرف و کاهش برداشت از منابع زیرزمینی باشد.

 مهدی پیرهادی، رئیس کمیته محیط‌زیست شورای شهر هم با اشاره به همکاری شهرداری با وزارت نیرو برای تکمیل پروژه گفته است: شهرداری تاکنون بیش از ۱۵۰۰ میلیارد تومان به‌صورت نقدی به شرکت‌های طرف قرارداد پرداخت کرده تا پروژه اجرایی شود.

او در عین حال هشدار داده که سیاست‌های مقطعی و پرهزینه در حوزه آب باید پایان یابد و کشور به سمت فناوری‌های نوین مدیریت منابع حرکت کند.

حفر چاه در بوستان‌های تهران نباید راهکار تأمین آب باشد؛ این اقدام در مناطق جنوبی نه‌تنها ناعادلانه است، بلکه خطر فرونشست زمین و آسیب به زیرساخت‌های شهری را افزایش می‌دهد.

کارشناسان هشدار می‌دهند که منطقه طالقان خود در سال‌های اخیر با کاهش بارش و افت سفره‌های زیرزمینی روبه‌رو بوده است و برداشت مداوم از منابع آن می‌تواند به‌طور مستقیم بر زیست‌بوم، کشاورزی و آب شرب ساکنان محلی اثر بگذارد.

بزرگ‌زاده در پاسخ به این نگرانی‌ها گفته است:تأمین آب شرب مردم طالقان در اولویت نخست قرار دارد و حجم برداشت‌ها به‌گونه‌ای تنظیم شده که منابع محلی آسیب نبینند.

پیرهادی، رئیس کمیسیون سلامت شورای شهر تهران، در گفتگو با آتیه آنلاین  با تأکید بر قانونی و مصوبه‌محور بودن همکاری شهرداری با وزارت نیرو گفت که کمک مالی شورا برای خط انتقال آب طالقان به البرز طبق مصوبات بالادستی انجام شده و هیچ مانعی قانونی ندارد.

او در توضیح روند همکاری شهرداری با وزارت نیرو گفته است: کمکی که شهرداری به وزارت نیرو کرده در دو حوزه هزینه شده، بخشی از آن صرف منابع حوزه آب شرب تهران و بخشی نیز برای کاهش نشتی سد لار بوده است. این اقدامات هیچ‌گونه معارض قانونی ندارد و با تصویب شورای شهر انجام شده است.

به گفته پیرهادی این پروژه دارای مصوبه شورای شهر و نهادهای بالادستی است و تصمیم‌گیری درباره آن به‌صورت فردی ممکن نیست. شهرداری آمادگی کرده تا این کمک را در شورا نیز تصویب کند و وزارت نیرو مکلف شده این پروژه را اجرا کند. اظهارنظرهای غیرکارشناسی و سیاسی که برخی افراد مطرح می‌کنند، خلاف مصوبات رسمی است و راه به جایی نمی‌برد. تصمیم‌گیری درباره چنین پروژه‌هایی در نهادهای بالادستی صورت گرفته و شفاف و قانونی است.

پیرهادی گفت که همکاری شهرداری با وزارت نیرو در پروژه خط انتقال طالقان به البرز، اقدامی قانونی و با هدف بهبود شرایط آبی تهران است و هیچ تصمیم‌گیری فردی نمی‌تواند جایگزین مسیر مصوب و رسمی آن شود.

به‌نظر می‌رسد آب طالقان، پیش از آن‌که به شیرهای تهران برسد، به یکی از بحث‌برانگیزترین موضوعات زیست‌محیطی پایتخت بدل شده؛ طرحی که قرار بود اضطراری و موقت باشد، اکنون به مرحله بهره‌برداری کامل رسیده و هم‌زمان سخنگویان همان نهاد، از ضرورت توقف آن سخن می‌گویند.