دوستی شکننده

به گزارش آتیه‌آنلاین، درگیری‌ها در نوار غزه میان جریان مقاومت فلسطین و نظامیان رژیم صهیونیستی بار دیگر خاموش شد. حماس و اسرائیل روز جمعه با امضای یک توافق آتش‌بس به جنگی ۱۱ روزه پایان دادند که منجر به کشته شدن ۲۴۸ نفر و زخمی شدن بیش از هزا و ۹۰۰ نفر دیگر شد. طی این درگیری‌ها، جهان بار دیگر شاهد بود که تل‌آویو در نقض قوانین بین‌المللی از هیچ اقدامی فروگذاری نکرد. از ویران‌سازی دفتر رسانه‌های بین‌المللی در غزه گرفته تا هدف قرار دادن کتابخانه‌ها و دیگر مراکز غیرنظامی. با این همه، این درگیری‌های چندروزه بیش از هر چیز دیگر نشان‌دهنده تنش خاموش میان اسرائیل و متحد قدیمی خود، یعنی «آمریکا»، است. معنای صلح برای واشنگتن با اعلام آتش‌بس در نوار غزه، «جو بایدن»، رئیس‌جمهوری آمریکا بلافاصله به آن واکنش نشان داد. بایدن در یک کنفرانس مطبوعاتی با ابراز امیدواری نسبت به تداوم آتش‌بس میان اسرائیل و حماس، گفت آمریکا با همکاری سایر کشورها به بازسازی غزه کمک خواهد کرد. ‌رئیس‌جمهوری آمریکا شامگاه جمعه که در یک کنفرانس مطبوعاتی مشترک با «مون جائه‌ این»، رئیس‌جمهوری کره جنوبی، شرکت کرده بود خطاب به خبرنگاران گفت: «من دعا می‌کنم آتش‌بس ادامه پیدا کند. وقتی نتانیاهو به من قول می‌دهد من روی حرفش حساب می‌کنم. او هیچوقت قولی که به من داده را نشکسته است». این در حالی است که پیشتر و در میانه درگیری‌های میان فلسطین و رژیم صهیونیستی، خبرگزاری آناتولی ترکیه به نقل از منابع آگاه نقل کرد که نخست‌وزیر این رژیم به واشنگتن اعلام کرده طی سه روز، تجاوز خود به غزه را متوقف می‌کند. آناتولی به نقل از این منابع نوشت که «بنیامین نتانیاهو»، ‌نخست‌وزیر رژیم صهیونیستی به واشنگتن اعلام کرده که به وی مهلت دو تا سه روزه بدهد تا حملات به نوار غزه را متوقف کند. آناتولی نوشت که منابع غربی این تصمیم نتانیاهو را به اطلاع این خبرگزاری رسانده‌اند، اما این منابع را مشخص نکرد. از سوی دیگر طی نشست روز جمعه، بایدن به جزئیات گفتگوی خود با نخست‌وزیر اسرائیل، اشاره‌ای نکرد اما گفت که معتقد است رئیس این رژیم به آتش‌بس احترام خواهد گذاشت. رئیس‌جمهور آمریکا در اظهارات خود با بیان اینکه راه حل دو کشور مستقل تنها پاسخ برای معضل اختلاف طرفین است، مدعی شد تا زمانی که فلسطین به صراحت اعلام نکند اسرائیل را به عنوان یک کشور مستقل یهودی به رسمیت می‌شناسد صلحی در کار نخواهد بود. جو بایدن همچنین متعهد شد با همکاری سایر کشورها، یک بسته بزرگ حمایتی برای کمک به بازسازی غزه تدارک ببیند. مقامات سازمان‌های حقوق بشری می‌گویند خسارات وارد شده به غزه بالغ بر میلیون‌ها دلار است و بازسازی خسارات وارده به زیرساخت‌های این ناحیه سال‌ها طول خواهد کشید. بایدن در نشست مذکور افزود که به صراحت در تماس با «محمود عباس»، رئیس تشکیلات خودگردان فلسطین بر احیای تعهدات خود در قبال امنیت و اقتصاد کرانه باختری تاکید کرده است. بنا به گزارش دویچه وله، بایدن در این نشست افزود: «معتقدم حزب ما همچنان‌ حامی اسرائیل است. باید به صراحت بگویم تا زمانی که منطقه موجودیت اسرائیل را به عنوان یک کشور مستقل یهودی به رسمیت نشناسد، صلح در منطقه محقق نخواهد شد». تنش در روابط واشنگتن - تل‌آویو بایدن در حالی بر طبل حمایت خود از رژیم اشغالگر قدس می‌کوبد که به گفته شماری از کارشناسان، سازوکار دولت جدید آمریکا بنا دارد فاصله خود را با تل‌آویو حفظ کند. به گفته این کارشناسان عدم تماس سریع تلفنی بایدن با نتانیاهو پس از ورود به کاخ سفید، خود یکی از نشانه‌های این رویکرد است. این در حالی است که به گفته صاحب‌نظران، اقدام‌هایی همچو ادامه شهرک‌سازی‌های غیرقانونی بر تیره‌وتار شدن روابط دو طرف اثرگذار بوده است. برخی تحلیلگران سیاسی پیش‌بینی می‌کنند که تصمیم مقامات رژیم اسرائیل برای احداث واحدهای جدید مسکونی در کرانه باختری، خشم جو بایدن را به همراه داشته است که مخالف گسترش شهرک‌های اسرائیلی بوده و در گذشته بر سر آن با تل آویو درگیر شده است. برخی دولتمردان نزدیک به بنیامین نتانیاهو مانند «‌زاخی هانگبی» معقتدند که سیاست‌های کاملاً روشن بایدن و معاونش «کامالا هریس» علیه شهرک‌سازی‌ها و حمایت‌شان از لزوم تجدید مذاکرات سیاسی اسرائیل و فلسطینیان به اختلاف آنچنان شدیدی میان دو طرف ختم نمی‌شود. اما این گفته با تردید دیگر صهیونیست‌ها روبروست که تاکید دارند برای بنیامین نتانیاهو مساله شهرک‌سازی‌ها اهمیت بسزایی دارد؛ هر چند که او ظاهراً باید سخن گفتن از الحاق شهرک‌نشین‌ها در دوران دولت بایدن را به فراموشی بسپارد. تحلیلگران امور سیاسی معتقدند دولت بایدن چنانچه مخالفت جدی و راهبردی خود را از برنامه رژیم صهیونیستی مبنی بر ادامه شهرک سازی در سرزمین های اشغالی ادامه ندهد، حداقل از این برنامه‌ها حمایت نخواهد کرد و در این زمینه رژیم صهیونیستی یکی از بزرگ‌ترین حامیان خود را از دست خواهد داد و اسرائیل در مجامع بین‌المللی از حمایت دولت آمریکا آنگونه که در دولت «دونالد ترامپ»، رئیس‌جمهوری پیشین ایالات متحده برخوردار بود، برخوردار نخواهد شد. این در حالی است که تلاش‌ها در ساختار نظام سیاسی آمریکا برای اعمال فشار بر اسرائیل رو به افزایش است. «برنی سندرز»، سناتور آمریکایی با تاکید بر آتش‌بس در غزه گفت که کمک‌های آمریکا به اسرائیل برای نقض حقوق بشر در این باریکه استفاده می‌شود و این امر غیرقانونی است. به گزارش رویترز، این سناتور مستقلِ ایالت ورمونت یکشنبه شب در توئیتی نوشت: «ویرانی در غزه، بی‌رحمانه است. ما باید مصرانه خواستار آتش بس فوری شویم. قتل فلسطینی‌ها و اسرائیلی‌ها باید تمام شود. ما همچنین باید نگاه دقیقی به حدود ۴ میلیارد دلار کمک نظامی سالانه به اسرائیل داشته باشیم. این غیرقانونی است که با کمک‌های آمریکا از نقض حقوق بشر حمایت شود». از سوی دیگر، تلاش سناتور سندرز برای توقف فروش ۷۳۵ میلیون دلاری سلاح به اسرائیل در سنای آمریکا به شکست انجامید. به گزارش‌ پایگاه خبری هیل، طرح سناتور برنی سندرز برای تصویب شدن به ۵۱ رأی نیاز داشت و ‌معاون بایدن نیز باید علیه فروش سلاح دولت رأی می‌داد، اما با توجه به اختلاف نظر بین دموکرات‌ها بر سر اینکه دولت چه تاکتیک‌هایی را علیه اسرائیل به خدمت می‌گیرد، سندرز نتوانست رأی مورد نیازش را به دست بیاورد. این امر در عین حال بدان معناست که تل‌آویو در زمینه اقدام‌های خود نمی‌تواند انتظار داشته باشد که همچنان از حمایت  تمام ‌و کمال واشنگتن برخوردار باشد و باید دید که روابط میان این دو در آینده چگونه ادامه خواهد داشت. گزارش: فرزاد سیف‌نیا