۱۰۰ روز پیچیده

به گزارش آتیه‌آنلاین، ۱۰۰ روز از زمان زمامداری «جو بایدن» در مقام رئیس‌جمهوری آمریکا گذشته است، ۱۰۰ روزی که دستخوش تغییرات و تحولات گوناگون بود و سبب شد نگاه‌ها به نحوه اداره دولت از سوی او متفاوت و متضاد باشد. روزهای شلوغ کاخ سفید از روز تحلیف بایدن در مقام رئیس‌جمهوری آمریکا به این سو، کرونا یکی از دغدغه‌های اصلی رئیس کاخ سفید بوده است. بایدن در حالی زمام امور در ایالات متحده را برعهده گرفت که کشورش درگیر موج فراگیر پاندمی بود و «دونالد ترامپ»، رئیس‌جمهوری پیشین آمریکا بارها اثبات کرده بود که عزم چندان راسخی برای پایان دادن به این وضعیت درهم‌پیچیده ندارد و ترجیح می‌دهد وقتش را با پیام‌های توئیتری بگذراند. بایدن اما دستکم در این زمینه نشان داد که بنا ندارد همچو ترامپ عمل کند. بنا به گزارش خبرگزاری فرانسه، بیستم ژانویه، هنگامی که جو بایدن به عنوان چهل و ششمین رئیس‌جمهوری ایالات متحده وارد کاخ سفید شد آمریکا به شدت درگیر پاندمی کرونا بود و برنامه واکسیناسیون برای پیشگیری از ابتلا به بیماری کووید-۱۹ بسیار کند جلو می‌رفت. کارگروه کرونا در دولت دونالد ترامپ وعده داده بود تا پایان سال گذشته میلادی ۲۰ میلیون دوز واکسن کرونا در آمریکا تزریق شود در عمل این تعداد کمی بیش از دو میلیون دوز بود. بایدن در مقابل وعده داده بود در ۱۰۰ روز نخست دولت او ۱۰۰ میلیون دوز واکسن کرونا به شهروندان آمریکایی تزریق شود. این هدف در کمتر از دو ماه متحقق شد و در روزهای گذشته تعداد واکسن‌های تزریق شده در آمریکا به ۲۰۰ میلیون دوز رسید. دولت آمریکا در زمینه تامین واکسن مورد نیاز نیز موفق عمل کرد. بایدن میانه ماه فوریه اعلام کرد با امضای قراردادی برای دریافت ۲۰۰ میلیون دوز واکسن اضافه، آمریکا تا پایان ماه ژوئیه ۶۰۰ میلیون دوز واکسن در اختیار دارد که برای واکسینه کردن تمام شهروندان کافی خواهد بود. در همین حال آثار برنامه واکسیناسیون گسترده کاملا آشکار شده و تعداد قربانیان بیماری کووید-۱۹ در ایالات متحده به شکل محسوسی سیر نزولی پیدا کرده است. دومین موفقیت بزرگ دولت بایدن در سه ماه گذشته برنامه احیای اقتصادی است که به خاطر پاندمی کرونا در بخش‌های بزرگی به رکود کشیده شد. بایدن موفق شد برای شکوفایی اقتصاد یک بسته حمایتی نزدیک به دو تریلیون دلاری را به تصویب کنگره برساند. حزب دموکرات با یاری یک رای معاون رئیس جمهوری اکثریت شکننده‌ای در سنا در اختیار دارد و جو بایدن برای تصویب کمک‌های لازم برای احیای اقتصادی باید به‌سختی تلاش می‌کرد. تاثیر این اقدام و موفقیت کارزار واکسیناسیون در نظرسنجی‌ها و افزایش محبوبیت بایدن در میان هواداران دو حزب اصلی آمریکا هم متبلور است. در زمینه سیاست خارجی نیز بایدن کوشید روندی کمابیش متفاوت از بایدن پیش بگیرد. وی البته در زمینه بهره‌گیری از ابزار تحریم‌های یک‌جانبه علیه کشورهایی که به ساز واشنگتن نمی‌رقصند، دستکمی از ترامپ نداشت، اما لااقل نشان داد که بنا ندارد همچو ترامپ هیمه به آتش پرشعله این روزهای جهان بیندازد. بایدن طی دوران کارزار انتخاباتی‌اش اولویت اصلی خود در عرصه سیاست خارجی را ترمیم لطمه‌های دولت دونالد ترامپ به روابط آمریکا و مهم‌ترین متحدانش عنوان کرده بود و به نظر می‌رسد که دستکم در برخی موارد بنا دارد به این وعده‌ها عمل کند. دعوت از نخست‌وزیر ژاپن، به عنوان نخستین دیدار حضوری بایدن با یک مقام ارشد خارجی در کاخ سفید نشان داد که دولت جدید آمریکا در وعده‌های خود برای استحکام بخشیدن به روابط با کشورهای آسیایی جدی است. بر پایه اعلام کاخ سفید، رئیس‌جمهوری آمریکا در نخستین سفر خارجی خود در ماه ژوئن در اجلاس سران کشورهای عضو اتحادیه اروپا، دیدار رهبران کشورهای گروه هفت و نشست سازمان پیان آتلانتیک شمالی (ناتو) حضور خواهد داشت. این اقدام نیز در تقابل با سیاست‌های دولت ترامپ است که اهمیت این روابط را زیر سوال می‌برد. «اندرو بارنیه»، تحلیل‌گر مسائل آمریکا در گفت‌وگو با دویچه وله درباره دستاورد ۱۰۰ روز نخست ریاست‌جمهوری بایدن گفت: «‌بازگشت آمریکا به توافق اقلیمی پاریس، تلاش برای احیای توافق هسته‌ای با ایران و مشخص کردن تاریخ خروج نیروهای آمریکایی از افغانستان از دیگر نقاط روشن در رزومه کاری این روهای بایدن به شمار می‌رود. البته هنوز تا عملی شدن نهایی این وعده‌ها راه درازی باقی مانده، اما نفس چنین گردشی در سیاست‌های آمریکا خود قابل‌تامل است.» این در حالی است که هنوز آینده چندان روشنی در زمینه خروج نهایی نیروهای آمریکایی از افغانستان در دست نبوده و مشخص نیست که تا چه اندازه اقدام‌های دولت آمریکا برای بهبود وضعیت اقلیمی می‌تواند کارآمد باشد. مخالفت‌ با تغییر البته اقدام‌های بایدن در عرصه داخلی و خارجی مخالفت‌هایی را هم به دنبال داشته است. ترامپ پیشتر گفته بود که اقدام دولت بایدن برای به تعویق انداختن زمان خروج نیروهای آمریکایی از افغانستان به تاریخ ۱۱ سپتامبر اقدامی اشتباه بوده و این امر می‌تواند مذاکرات صلح را به خطر بیندازد. این در حالی است که برخی تحلیل‌گراین معتقدند هرگونه خدشه در مفاد توافق صلح دوحه می‌تواند به واکنش طالبان و رد نتیجه بر هم خوردن این معاهده شکننده بینجامد. در داخل آمریکا نیز مخالفت‌هایی با اقدام‌های بایدن وجود دارد. روز گذشته -‌یکشنبه- خبرگزاری آسوشیتد پرس گزارش داد که «لیندزی گراهام»، ‌سناتور جمهوری‌خواه و از هواداران ترامپ، از رویکرد بایدن طی ۱۰۰ روز گذشته در مقام رئیس دولت انتقاد کرده است. این سناتور جمهوری‌خواه آمریکایی با حمله به جو بایدن او را به داشتن رهبری «بی‌ثبات کننده‌» در طول ۱۰۰ روز نخست ریاست جمهوری‌اش متهم کرد. لیندسی گراهام در مصاحبه با فاکس نیوز ساندی خطاب به مجری این شبکه گفت: «جو بایدن، ریاست جمهوری خود را با دور شدن از لحن مربوط به کمپین ریاست جمهوری موفقیت‌آمیز ۲۰۲۰ خود شروع کرد.» وی افزود: «من فکر می‌کنم که او یک رئیس جمهور بسیار بی‌ثبات‌کننده بوده است. به لحاظ اقتصادی او دارد مساله بازیابی را تضعیف کرده و خواستار افزایش مالیات‌ها در حجمی بالا و تنظیم آمریکا اساسا برای ورکشسته ساختنش شده و بنابراین من چندان از ۱۰۰ روز نخست ریاست جمهوری او تحت تاثیر قرار نگرفته‌ام.» از سوی دیگر، «رند پال»، سناتور جمهوری‌خواه ایالت کنتاکی نیز روز یکشنبه ضمن انتقاد از بایدن عنوان کر کرد که وی به وعده خود مبنی بر اداره کشور با رویکردی دوحزبی وفادار نبوده است. وی افزود که بایدن در اکثر تصمیم‌گیری‌ها مهم طی این چند ماه اخیر توجی به نظر جمهوری‌خواهان نداشته و به هیچ عنوان در جهت اتحاد کشور پیش نمی‌رود. رند پال افزود: «من هنوز منتظر چنین اقدامی از سوی رئیس‌جمهور هستم. اما هنوز چنین چیزی مشاهده نشده است. تا به اینجای کار، همه باید به ساز بایدن برقصند!» از قرار معلوم، طی ۱۰۰ روزی که از حضور بایدن در کاخ سفید می‌گذرد شاهد مجموعه‌ای نامتباین از اقدام‌ها و همچنین واکنش‌ها در قبال آن‌ها هستیم. باید منتظر ماند و دید که آیا این روند می‌تواند تا به انتها دوام داشته باشد یا خیر. گزارش از: فرزاد سیف نیا