افزایش مصرف قلیان در بین جوانان

به گزارش آتیه‌آنلاین به نقل از وبدا، دکتر جعفر جندقی، در نشست خبری به مناسبت «هفته ملی مبارزه با دخانیات»، اظهار کرد: دخانیات، مبحث طولانی داشته و دارد که به علت سود سرشاری که به صنایع دخانی سرازیر می‌کند، این صنایع از لحاظ فرهنگی مصرف آن را به گونه‌ای جلوه می‌دهند که گویی اتفاق خاصی رخ نمی‌دهد که این‌ها ترفندهای صنایع دخانی برای عادی سازی مصرف دخانیات است. برای مثال، تولید سیگار لایت یا کم ضرر، از این دست ترفندها است‌ که مصرف مواد دخانی را در بسیاری از کشورهای دنیا افزایش داده است. تولید سالانه ۸۴ میلیون تن گاز گلخانه‌ای حاصل از دخانیات وی با بیان اینکه دخانیات نه تنها برای سلامت مردم به ویژه گروه‌های پرخطر که برای سلامت محیط زیست هم مشکل آفرین شده است، تصریح کرد: سالانه ۸۴ میلیون تن گاز گلخانه‌ای معادل دی‌ اکسید کربن حاصل از دخانیات تولید می‌شود که می‌تواند کره زمین را گرم کند و تغییرات اقلیمی رخ دهد. وی در ادامه با بیان اینکه سالانه حدود ۳.۵ میلیون هکتار زمین برای کشت توتون از بین می‌رود، گفت: حاصل مصرف مواد سمی که برای کشت توتون استفاده می‌شود این است که موادی مانند آرسنیک یا سایر سموم وارد چرخه غذایی مردم می‌شود. وی گفت: افرادی که توتون کشت می‌کنند نیز دچار مشکل می‌شوند؛ به عنوان مثال، در سال ۲۰۱۴ در بنگلادش در طول یک سال، حدود ۲۱ میلیون دلار صرف معکوس کردن اثرات منفی خاک ناشی از کشت توتون شد. بیابان‌ زایی‌های ناشی از کشت توتون در کشورهایی مانند برزیل، هند، کوبا و اردن مشهود است و اثرات محیط زیستی ناشی از کشت توتون فشار مضاعفی را بر منابع کمیاب و اکوسیستم‌های شکننده زمین تحمیل می‌کند. یک کشاورز توتون ‌کار به اندازه ۵۰ نخ سیگار، نیکوتین در روز جذب می‌کند و این اثرات مخربی بر سلامت افراد دارد. بیماری تنباکوی سبز، نوعی مسمومیت با تنباکو است که از هر چهار کشاورز یک نفر به آن مبتلا می‌شود. افزایش ۲۸ در صدی استعمال قلیان در گروه بالای ۱۸ سال جندقی عنوان کرد: در مطالعه استپس وزارت بهداشت سال ۱۴۰۰ مشخص شد که مصرف روزانه سیگار از ۱۳۹۵ تا ۱۴۰۰ در گروه سنی بالای ۱۸ سال در زنان از ۰.۹۳ درصد به ۰.۷۷ درصد رسیده است و به میزان ۱۷.۲ درصد کاهش داشته است. میزان کاهش در بین مردان در این گروه سنی حدود ۰.۵ بوده است و از ۲۰.۰۶ درصد به ۱۹.۹۵ درصد رسیده است. این نشان می‌دهد که علی‌رغم همه تلاش‌های صنایع دخانی برای افزایش مصرف دخانیات، کاهش مصرف را شاهد هستیم. وی ادامه داد: در مجموع ۱۴.۰۱ درصد از جمعیت بالای ۱۸ سال هنوز دخانیات مصرف می‌کنند که ۲۵.۸۸ درصد را مردان و ۴.۴۴ درصد را زنان تشکیل می‌دهند. جندقی خاطرنشان کرد: مبحث دیگر قلیان است؛ در مصرف سیگار کاهش مختصر و در مصرف قلیان افزایش بارز مصرف را داریم. مجموع آمارها  ۲۸ درصد افزایش مصرف قلیان را در گروه بالای ۱۸ سال را از سال ۱۳۹۰ تا ۱۴۰۰ را نشان می‌دهد. تغییر رویکرد استفاده از مواد دخانی و مصرف قلیان نگران کننده است؛ در حالی که برخی مردم با عوارض آن آشنا نیستند و به استعمال قلیان به عنوان تفریح نگاه می‌کنند. دروازه ورود به مصرف مواد دخانی، سیگار است  وی با بیان اینکه دروازه ورود به مصرف مواد دخانی، سیگار است، تاکید کرد: مصرف در افراد بین ۱۳ تا ۱۵ سال بسیار حساس است. شاید۹۰ درصد افرادی که سوء مصرف مواد دارند، ابتدا مصرف کننده سیگار بوده‌اند. در این زمینه طرحی انجام شد و در زمان انجام طرح، ۱۰.۲ درصد نوجوانان مصرف کننده دخانیات بودند که ۷.۰۷ درصد دختران و حدود ۱۲ درصد پسران بودند. قلیان کشیدن بیش از مصرف سیگار است. ۹.۰۲ درصد نوجوانان در زمان انجام طرح، مصرف کننده مواد دخانی تدخینی بودند که ۷.۰۱ درصد دختران و ۱۱.۶ پسران بودند. وی در ادامه افزود: در مطالعه‌ای در سال ۱۳۹۵ در نوجوانان ۱۳ تا ۱۵ سال، ۱۰.۲ درصد از نوجوانان در زمان انجام مطالعه، مصرف کننده دخانیات بوده‌اند. ۵.۷ درصد از نوجوانان مصرف کننده قلیان، ۳.۴ درصد نوجوان مصرف کننده سیگار و ۱.۹ درصد نوجوانان مصرف کننده مواد دخانی بدون دود بوده‌اند. لزوم فرهنگسازی برای پیشگیری از مصرف مواد دخانی جندقی ضمن تاکید بر لزوم فرهنگسازی برای پیشگیری از مصرف مواد دخانی، بیان کرد: ما برنامه‌های متعددی داریم اما والدین هم باید مراقب فرزندان خود باشند. در طرفی دستگاه‌ها و ارگان‌های مربوطه نیز باید وطایف خود را انجام دهد. اعلام این آمارها باید حساسیت ایجاد کند. وی گفت: امیدواریم در مورد قوانین بازدارنده حوزه دخانیات همراهی بیشتری صورت گیرد که چند مورد مثال می‌زنم. مثلا فروش مواد دخانی به افراد زیر ۱۸ سال، فروش مواد دخانی توسط افراد زیر ۱۸، فروش مواد دخانی در نزدیکی اماکن آموزشی و فروش نخی سیگار ممنوع است، هرکسی که می‌خواهد این کالا را بفروشد باید مجوزهای لازم را کسب کند. بنابراین، وزارت صنعت، معدن و تجارت، وزارت بهداشت، سیستم قضایی کشور، نیروی انتطامی، تعزیرات حکومتی، وزارت کشور و شهرداری‌ها، همگی در قانون وظایفی دارند و امیدواریم بتوانیم جامعه عاری از دخانیات داشته باشیم. وی گفت: همکاران بهداشت محیط ما هم با وجود مشکلات موجود، در حال بررسی و مقابله با بی ‌قانونی در این زمینه هستند.