عبور از پیک تابستان نیازمند جایگزینی نیروگاه‌های برق‌آبی

به گزارش آتیه آنلاین، فارس نوشت: کاهش بارندگی قابل توجه در اغلب حوضه‌های آب‌ریز کشور از یک سال سخت در تامین آب و برق پایدار خبر می‌دهد. میزان بارندگی در برخی از حوضه‌های آبریز نظیر مرز شرقی کشور تا ۷۰ درصد کمتر نسبت به سال گذشته به ثبت رسیده است. این در حالیست که فصل بارش در سال آبی جاری پشت سر گذاشته شده و جبران این کمبود بارندگی در ماه‌های پیش رو دور از ذهن است. یکی از پیامدهای منفی قابل توجه کاهش بارندگی در سطح کشور، ناتوانی سدهای در تولید برق به منظور تامین انرژی پایدار کشور است. تامین هفت درصد اوج بار سال قبل توسط برق‌آبی‌ها در سال گذشته که شاهد ثبت پیک مصرف ۵۸ هزار ۲۵۴ مگاواتی در آخرین روز تیرماه سال ۱۳۹۹ بودیم، نیروگاه‌های برق‌آبی در اوج بار مصرف برق به طور متوسط ۴ هزار ۸۰ مگاوات انرژی برق تولید کرده‌اند که معادل ۷ درصد میزان تولید برق کشور را شامل می‌شود. در همین راستا، محمد حاج‌رسولی‌ها، در بیان میزان تولید برق نیروگاه‌های برق‌آبی در پیک مصرف برق سال ۱۳۹۹، گفت: «آمادگی ۹۵ درصدی نیروگاه‌های برق‌آبی سبب شد تا حدود ۹ درصد بیش از تعهد واحدهای برق‌آبی به شبکه انرژی بیشتری تولید شود.» کاهش ۵۰ درصدی خروجی سدهای کشور در اسفندماه سال ۹۹ در شرایطی که نیروگاه‌های برق‌آبی کمک شایانی به عبور از اوج بار سال ۹۹ کرده‌اند اما بررسی آمارهای موجود در ارتباط با تولید این نیروگاه‌ها در نیمه ابتدایی سال آبی ۱۳۹۹-۱۴۰۰ خبر از کاهش قابل توجه میزان برق تولید شده می‌دهد. بر اساس آمار ماهانه صنعت آب و برق، میزان برق تولید شده تجمعی از ابتدای سال آبی تا اسفندماه سال ۱۳۹۹ نسبت به مدت مشابه سال گذشته با کاهش ۲۹ درصدی مواجه شده است. این در حالیست که آمار مذکور در آبان ماه سال ۱۳۹۹ به کمترین میزان در بین ماه‌های سال آبی جاری رسیده و کاهش ۳۳ درصدی را تجربه کرده است. در همین ارتباط استناد به میزان آب خروجی سدهای کشور در سال آبی ۱۳۹۹-۱۴۰۰ می‌توان افت تولید برق نیروگاه‌های برق آبی را به خوبی توجیه کند. بر همین مبنا در اسفند ماه سال ۱۳۹۹، میزان خروجی آب سدهای کشور با ثبت عدد ۱۹۴۸ میلیون متر مکعب نسبت به مدت مشابه سال گذشته افت ۵۲ درصدی را مشخص می‌کند. همچنین این آمار در حوضه آبریز خلیج فارس که عمده ظرفیت سدهای کشور را در خود جای داده با کاهش ۵۰ درصدی مواجه شده است. این درحالیست که میزان کاهش خروجی آب سدهای کشور در ۵ ماهه نخست سال آبی جاری نسبت به مدت مشابه سال گذشته از ۲۰ درصد فراتر نرفته بود. وزارت نیرو برای جایگزینی ۱۴۸۰ مگاوات برق تولیدی سدها آماده باشد با آگاهی از افت قابل توجه میزان تولید برق نیرگاه‌های برق آبی به سراغ پیش‌بینی میزان اوج بار سال ۱۴۰۰ می‌رویم که احتمالا در اوج گرمای فصل تابستان رقم می‌خورد. در شرایطی که وزارت نیرو در سال ۱۴۰۰ بتواند مشابه سال دو سال گذشته رشد اوج بار را در حد افزایش یک درصدی متوقف کند، پیش‌بینی می‌شود پیک مصرف انرژی در سال جاری به رقم ۵۹ هزار مگاوات نزدیک شود. از سوی دیگر با توجه به اینکه مطابق آمار ظرفیت تولید نیروگاه‌های برق آبی از پیک مصرف سال گذشته تاکنون افزایش پیدا نکرده و همچنین کاهش بارندگی سطح کشور، پیش‌بینی می‌شود، نه تنها مشابه سال گذشته شاهد تولید بیش از تعهد نیروگاه‌های برق آبی نباشیم بلکه میزان تولید برق این نیروگاه‌ها نیز با افت حدود ۳۰ درصدی مواجه شوند. با توجه استنادات مذکور و بر پایه یک محاسبه سرانگشتی، میزان پیک تولید برق نیروگاه‌های برق آبی در اوج بار سال جاری از ۲ هزار ۶۰۰ مگاوات فراتر نخواهد رفت. به عبارت دیگر وزارت نیرو علاوه بر مهیا کردن شرایط برای تامین برق ۷۵۰ مگاوات ناشی از افزایش اوج بار باید شرایط را برای تامین ۱۴۸۰ مگاوات جایگزین نیروگاه‌های برق آبی آماده کند. بهینه‌سازی مصرف تنها راه عبور از بحران تابستان ۱۴۰۰ در همین راستا، محمد پورحمید، کارشناس حوزه انرژی با اشاره به احتمال خاموشی در اوج بار سال ۱۴۰۰ به دلیل افت تولید نیروگاه‌های برق آبی گفت: «سال آینده، سال بسیار دشواری برای صنعت آب و برق است و در تابستان ممکن است با بحران کم آبی و خاموشی برق مواجه شویم.» این کارشناس انرژی ادامه داد: «در شرایطی که استفاده بهینه از آب و برق در دستور کار مردم قرار نگیرد، علاوه بر کمبود آب ناشی از بارش کم با بحران قطع برق به دلیل کاهش تولید نیروگاه‌ها برق آبی مواجه می‌شویم.» نیروگاه‌های برق آبی ۱۴.۵ درصد از ظرفیت نصب شده شبکه نیروگاهی کشور را شامل می‌شود که زمینه تامین پایدار برق مشترکان را مهیا می‌کند اما همواره کاهش بارندگی و خشکسالی می‌تواند تولید برق این نیروگاه‌ها را با چالش جدی مواجه کند.