تقابل گرانی اینترنت با اینترنت ماهواره‌ای

به گزارش آتیه آنلاین اوایل اسفندماه، طرحی توسط کمیسیون تلفیق مجلس به تصویب رسید که حکایت از افزایش ۱۰ درصدی حق‌السهم دولت از اپراتورها داشت. افزایش مالیاتی که به گفته وزیر ارتباطات ۱۰۰ درصد به گرانی اینترنت منجر خواهد شد. با اینکه تحلیل‌ها نشان می‌داد که تصویب این قانون به زیان کاربران است و حتی مصوبه شورای عالی فضای مجازی در خصوص سهم ۲ درصدی اینترنت در سبد خانوار را زیر سوال می‌برد، اما مجلس دیروز (شنبه) در صحن علنی این مصوبه را به تصویب رساند.  بر این اساس، حق‌السهم پرداختی شرکت‌های اینترنتی از سال ۱۴۰۰، به میزان ۱۰ درصد افزایش خواهد یافت که سه هزار میلیارد تومان درآمد حاصل از این اقدام هم به «صداوسیما» برای «نظارت» بر محتوای فضای مجازی خواهد رسید. بخش دوم این پول به «مخابرات ایران» برای توسعه اینترنت خانگی برای «مقابله» و رقابت با «اینترنت ماهواره‌ای SpaceX» و بخش سوم این پول به تولید محتوا در فضای مجازی تخصیص خواهد یافت. همچنین بندی از این تبصره که قبلا در مجلس تصویب شده بود و بر اساس آن هرگونه افزایش قیمت اینترنت را ممنوع اعلام کرده بود، از مصوبه حذف شد. به نظر می‌رسد فشار تامین این ۳هزار میلیارد تومان از جیب مردم خواهد بود. این در حالی است که وزیر ارتباطات قبلا هشدار داده بود که تصویب این پیشنهاد نمایندگان، باعث افزایش چشمگیر قیمت اینترنت خواهد شد. نگاهی به سه بخش هزینه‌کرد گران شدن اینترنت نشان می دهد که مجلس این بار هم در ادامه مسیر مقابله با فناوری و البته محکوم به شکست در حال حرکت است. برای مثال مجلس مشخص نکرده که تولید محتوا در فضای مجازی به چه شکلی است و چه جزئیاتی دارد. صدا و سیما هم برای نظارت بر تولید محتوای فضای مجازی انتخاب شده که خود نشان از کج سلیقگی قانونگذاران در این زمینه میدهد. چه صدا و سیما اگر می توانست ناظر تولید محتوا باشد امروز در وضعیت فعلی با کمترین میزان مخاطب در طول تاریخ خود قرار نمی گرفت. یا شرکت مخابرات ایران قرار است با اینترنت ماهواره ای spaceX مقابله کند، در حالی که نتیجه این مقابله از همین ابتدا کاملا روشن است. سوال اینجاست که چه طرحی برای مقابله با اینترنت ماهواره ای وجود دارد و شرکت مخابرات که در سرویس دهی به مشترکین معمول، دچار اختلال است چطور قرار است با این فناوری مقابله کند؟ اینترنت space x چیست؟ شرکت اسپیس ایکس قرار است اینترنت ماهواره‌ای ارائه کند و برای این منظور ماهواره‌های اینترنت فضایی استارلینک را به مدار زمین فرستاده است که این ماهواره‌ها در مدار ۵۵۰ کیلومتری زمین قرار می‌گیرند. تا کنون بیش از هزار ماهواره استارلینک در مدار قرار گرفته‌اند و خدمات رسانی این اینترنت با سرعتی در حدود ۱۳۰ مگابیت در ثانیه حتی در مناطق قطبی زمین در دسترس است. فعلا در دوبی بیشتر نمایندگی‌های تجهیزات ماهواره‌ای شروع به ثبت سفارش کردند و احتمالا از ۲ تا ۳ ماه آینده پک spaceX روانه بازار ایران می‌شود. یعنی افرادی که از دبی و کردستان عراق تجهیزات ماهواره ای وارد می‌کنند، از تابستان آینده تمرکز اصلی خود را روی واردات پک اینترنت SpaceX متمرکز کنند. قیمت پک کامل $500 + شارژ ماهیانه 100 دلار است که با احتساب دلار ۲۷ هزار تومانی، حدود ۱۳/۵ میلیون تومان برای خرید پک هزینه برمیدارد. شارژ ماهیانه ۲/۷۰۰ میلیونی هم که احتمالا گران به نظر می‌رسد، با در نظر گرفتن اینکه هر ساختمان با تهیه یک پک اینترنت ماهواره ای SpaceX و استفاده ساکنین بصورت  wifi با سرعتی 100 برابر اینترنت موجود در ایران (هر modemRouter  شرکت spaceX قابلیت اتصال ۲۰۰یوزر به صورت wifi را دارد) این مشکل هم حل خواهد شد. حتی فناوری به کار رفته در این سرویس اینترنتی به قدری پیشرفته است که قابل پارازیت و ردیابی هم نیست. البته  اسپیس ایکس خیلی واضح بارها اعلام کرده است که قصد ارائه اینترنت ماهواره‌ای بدون اجازه‌ی دولت‌ها را ندارد. شاید فعلا محتمل‌ترین سناریو برای ارائه سرویس در چنین کشورهایی، فروش پهنای باند به ISP-های آن کشورها است تا آن‌ها پس از اعمال کردن قوانین و محدودیت‌های کشور خود، اینترنت ماهواره‌ای استارلینک را ازطریق روش‌های متداول مثل اینترنت موبایل، DSL یا فیبر نوری به کاربر برسانند. این یعنی استارلینک برای این کشورها نقش ستون فقرات یا Back Bone اینترنت را بازی می‌کند؛ چیزی شبیه کابل‌های اینترنت زیر اقیانوس. در چنین حالتی، اسپیس ایکس می‌تواند در عین درآمدزایی و فراهم‌کردن غیر مستقیم اینترنت، از ایجاد تنش با چنین کشورهایی جلوگیری کند. حالا سوال اینجاست که به راستی با گران کردن اینترنت و کاهش پهنای باند (همانطور که در پیشنهادات بعضی نمایندگان مجلس دیده شده) قرار است با اینترنت ماهواره‌ای مقابله شود؟