جنگ سرد دوم با محوریت فناوری؟!

به گزارش آتیه‌آنلاین، تنش‌ها میان غرب و شرق در حال شدت گرفتن بوده و جبهه‌های روسیه - ناتو و چین - آمریکا شاهد تحولات بسیاری است. در این میان دیوار بزرگ چین و کاخ سفید طی روزهای اخیر با شدت بی‌سابقه‌ای برای یکدیگر شاخ و شانه کشیده‌اند و حتی یکدیگر را به اقدام نظامی تهدید کردند. ترس از رشد چین توسعه روزافزون پکن در زمینه‌های گوناگون با پاندمی کرونا نیز متوقف نشد. این در حالی است که در بیش از دو سالی که شیوع این ویروس منحوس گذشته است، بسیاری کشورها شاهد عقبگرد در زمینه صنعت و تجارت بوده‌اند، اما چین نشان داد که بیدی نیست که با این بادها بلرزد. اخیراً مقامات آمریکایی هشدارهای جدیدی در مورد برنامه‌های بلندپروازانه چین در زمینه هوش مصنوعی و طیف وسیعی از فناوری‌های پیشرفته که در نهایت می‌تواند منجر به برتری نظامی قاطع پکن و تسلط احتمالی آن بر بخش بهداشت و درمان و سایر بخشهای ضروری در آمریکا شود، ‌داده‌اند. به گزارش خبرگزاری آسوشیتدپرس، به گفته مقامات مرکز ملی ضد اطلاعات و امنیت آمریکا، این هشدارها شامل اطلاعیه مجدد به مدیران تجاری، دانشگاهیان و مقامات دولت‌های ایالتی در مورد خطرات پذیرش سرمایه‌گذاران یا متخصصان چینی در صنایع کلیدی است. بر اساس این گزارش، هر چند این مرکز قصد ندارد به مقامات بگوید سرمایه‌گذاری چینی‌ها را رد کنند، تلاش‌ها برای اعمال کنترل بر مالکیت معنوی و اجرای تدابیر امنیتی را تشویق می‌کند. آژانس‌های امنیت ملی آمریکا در دولت «جو بایدن»،‌ رئیس‌جمهوری آمریکا مقابله علنی شدید علیه چین نشان داده‌اند و برخی مقامات آن را بزرگ‌ترین تهدید استراتژیک برای آمریکا خوانده‌اند. دولت بایدن به طور همزمان تلاش کرده است تا برخی از تنش‌ها با پکن که به زمان دولت ترامپ برمی‌گردند را کاهش دهد و به دنبال اشتراک نظر در زمینه تجارت و تغییرات آب و هوایی با پکن بوده است. این در حالی است که پکن بارها واشنگتن را متهم به هراس‌افکنی درباره نیأتش کرده و به مقامات اطلاعاتی آمریکا از بابت ارزیابی‌هایشان درباره چین از جمله از بابت این ادعا که رهبران چین جلوی انتشار اطلاعات مهم درباره همه‌گیری کرونا را گرفته‌اند، حمله کرده است. «مایکل اورلاندو»، مدیر موقت مرکز ضداطلاعات آمریکا، در نشستی کم‌سابقه به خبرنگاران گفت که آمریکا نباید در چند زمینه مهم شامل هوش مصنوعی، سیستم‌های خودمختار، رایانش کوانتومی، نیمه رساناها و بیو تکنولوژی زمینه را به چین واگذار کند. اورلاندو خاطرنشان کرد که شرکت‌ها و اساتید دانشگاه چینی، وابسته به حزب کمونیست این کشور و ملزم به خدمت به منافع حزب هستند. وی اظهار کرد: «اگرچه ما سال به سال این مساله را گفته‌ایم، اما مردم این را هضم نمی‌کنند.» اورلاندو از بیان اینکه آیا آمریکا باید محدودیت‌های شدیدتر و ممنوعیت‌های تمام عیاری را علیه سرمایه‌گذاری‌های چینی‌ها در برخی بخش‌های مشخص وضع کند، خودداری کرده و گفت که نقش وی پیشنهاد سیاست نیست. این مقام آمریکایی افزود که مرکز ضداطلاعاتی وی به طور مرتب با دانشگاهیان و بخش خصوصی آمریکا نشست می‌گذارد و همچنان تصدیق می‌کند که صنایع و دانشگاه‌ها ممکن است همچنان خواستار جذب دانشجویان،‌ کارشناسان و سرمایه‌گذاران از چین باشند. او از شرکت‌هایی که این مرکز با آنها نشست داشته، نام نبرد. جنگ سرد نوین این تحولات در حالی صورت می‌گیرد که در عرصه نظامی نیز رقابت‌های زیادی با چین وجود دارد. در پی پرتاب آزمایشی موشک‌های فضاپیمای هسته‌ای چین که جو بایدن آن را «نگران‌کننده» خوانده بود، نیروی زمینی و نیروی دریایی ارتش آمریکا نمونه‌های اولیه سلاح فراصوتی را آزمایش کرده و از موفقیت‌آمیز بودن این آزمایشات خبر دادند. به گزارش دویچه‌وله، پنتاگون اعلام کرد که نیروی دریایی و نیروی زمینی ارتش آمریکا آزمایشاتی در راستای پیشبرد برنامه تولید تسلیحات مافوق صوت این کشور و روی نمونه‌های اولیه‌ مربوط به این تسلیحات را به شکل موفقیت‌آمیز اجرا کرده‌اند و این آزمایشات پشتیبان توسعه تسلیحاتی جدید هستند. به گزارش خبرگزاری رویترز،‌ این آزمایش‌ها درست در همان روزی که جو بایدن‌ نسبت به تسلیحات مافوق صوت چین ابراز نگرانی کرد، اجرا شدند. در بیانیه پنتاگون آمده است که لابراتوارهای ملی ساندیا مجری این آزمایشات متعلق به تاسیسات پروازی والوپس ناسا در ویرجینیا بوده‌اند و این آزمایشها به «توسعه قابلیت حمله متعارف فوری در نیروی دریایی و حمله تهاجمی مافوق صوت با استفاده از موشک مافوق صوت دوربرد نیروی زمینی ارتش آمریکا» کمک می‌کنند. پنتاگون در بیانیه‌ای اعلام کرد که این آزمایش‌ها «فن‌آوری‌های پیشرفته مافوق صوت‌، قابلیت‌ها و سیستم‌های نمونه اولیه را در یک محیط عملیاتی واقعی نشان داد.» آمریکا از اوایل سال ۲۰۰۰ به طور فعال توسعه سلاح‌های مافوق صوت را به عنوان بخشی از برنامه حمله سریع جهانی متعارف خود دنبال کرده است. شرکت‌هایی مانند لاکهید مارتین و ریتیون در حال توسعه قابلیتهای سلاح‌های مافوق صوت برای آمریکا هستند. این بیانیه چند روز بعد از گزارش فایننشال تایمز منتشر شد مبنی بر اینکه چین سلاحی را آزمایش کرده که پیش از بازگشت به زمین و ناکامی در اصابت به هدف، دور مدار پایین زمین پرواز کرده است. «جن ساکی»، سخنگوی کاخ سفید، روز چهارشنبه اعلام کرد که دولت از طریق «کانال‌های سیاسی» در مورد فناوری موشکی ما فوق صوتی چین ابراز نگرانی کرده است اما او به خبرنگاران گفت که آن‌ها از «رقابتی تنگاتنگ» تا زمانی که به درگیری تغییر مسیر ندهد، استقبال خواهند کرد. از سوی دیگر، روز گذشته (‌شنبه) بایدن اظهار کرد که آمریکا در قبال تایوان تعهد دارد و قرار است از این جزیره در برابر چین حمایت و دفاع کند. به گزارش ‌رویترز، ‌رئیس‌جمهوری آمریکا در مصاحبه با شبکه سی‌ان‌ان در پاسخ به این سوال که آیا آمریکا از تایوان که تحت فشار سیاسی و نظامی پکن برای پذیرش حاکمیت چین است، حمایت می‌کند، پاسخ داد: «بله، ما نسبت به این مسئله و حمایت از تایوان متعهد هستیم.» سخنگوی دفتر ریاست جمهوری تایوان در واکنش به اظهارات بایدن گفت که موضع آن‌ها ثابت می‌ماند و مسئله این است که در صورت جلب حمایت آمریکا، تایوان نه «تسلیم فشار» می‌شود و نه «پیشروی عجولانه» خواهد داشت. همچنین چین در واکنش به سخنان جو بایدن، درباره تایوان از او خواست تا در اظهاراتش «احتیاط» کرده و از ارسال هرگونه سیگنال اشتباه خودداری کند. با نگاهی به این مولفه‌ها به نظر می‌رسد که شاهد ظهور جنگ سرد جدیدی در عرصه بین‌المللی باشیم و باید منتظر ماند و دید که تحولات اخیر به چه سمت و سویی کشیده می‌شود. گزارش از: فرزاد سیف‌نیا