فریز تخمک تا سن ۴۰ سالگی امکان پذیر است

امروزه با پیشرفت علم پزشکی، فریز تخمک به عنوان راهکاری مؤثر برای حفظ باروری زنان در سنین بالاتر در دسترس قرار گرفته است.

مریم محل دشتیان، عضو هیأت علمی دانشکده علوم و فناوری‌های نوین پزشکی دانشگاه علوم پزشکی شیراز در گفتگو با خبرگزاری ایلنا توضیح داد: فریز تخمک یک راهکار مؤثر برای حفظ باروری زنان در شرایطی است که فرد به دلایل مختلف از جمله ابتلا به سرطان، بیماری‌های خودایمنی، نارسایی تخمدان یا دلایل اجتماعی امکان باردار شدن ندارد.

وی افزود: این تکنیک همچنین برای بانک‌های اهداکننده تخمک و در شرایط خاص بالینی مانند نبود اسپرم در روز جمع‌آوری تخمک، استفاده می‌شود.

این متخصص با اشاره به محدودیت سنی این روش گفت: با افزایش سن و کاهش کیفیت تخمک‌ها شانس بارداری موفق پایین می‌آید که برای جبران این مشکل و حفظ قدرت باروری در سنین بالا می‌توان تا سن ۳۵ تا ۴۰ سالگی نسبت به فریز تخمک اقدام کرد.

به گفته وی، اولین قدم برای فریز تخمک، مشاوره با پزشک متخصص باروری است تا وضعیت سلامت فرد، سطح هورمون‌ها و ذخیره تخمدان را بررسی کرده و بر اساس آن برنامه‌ای برای تحریک تخمدان و برداشت تخمک‌ها تنظیم شود.

محل دشتیان مراحل فریز تخمک را به سه مرحله اصلی تقسیم کرد: تحریک تخمک‌گذاری، استخراج تخمک از تخمدان و انجماد تخمک در دمای پایین.

وی در مورد مرحله تحریک تخمدان توضیح داد: تحریک تخمدان با داروهای هورمونی می‌تواند سبب افزایش تعداد تخمک‌های بالغ شود که این داروها معمولاً شامل هورمون‌های محرک FSH و LH است.

این عضو هیأت علمی دانشگاه در پاسخ به این سوال که آیا تکرار تحریک تخمدان برای فریز تخمک بی‌خطر است، گفت: تحریک تخمدان با داروهای هورمونی گاهی چند بار تکرار می‌شود تا تعداد بیشتری تخمک بالغ جمع‌آوری شود. در حالی که برخی محققان می‌گویند این کار مشکلی برای ذخیره تخمک‌ها ایجاد نمی‌کند، گروه دیگری هشدار می‌دهند که مصرف زیاد داروهای تحریک‌کننده ممکن است باعث کاهش سریع‌تر ذخیره تخمک‌ها شود.

وی در مورد مرحله استخراج تخمک نیز توضیح داد: این مرحله یکی از حساس‌ترین فرآیندهای IVF است که در آن تخمک‌های رشد یافته از تخمدان‌ها جمع‌آوری می‌شوند. در این روش از سونوگرافی ترانس واژینال برای هدایت سوزن به فولیکول‌ها استفاده می‌شود.

محل دشتیان در مورد شرایط خاص نیز افزود: استخراج تخمک در دختران باکره به این صورت است که پزشک با سوزن بسیار نازک از طریق دیواره واژن یا شکم تحت بی‌حسی موضعی یا بیهوشی عمومی به تخمدان‌ها دسترسی پیدا می‌کند.

به گفته وی، این فرایند از زمان استخراج تا انتقال به آزمایشگاه جنین‌شناسی حدود ۳۰ دقیقه طول می‌کشد و فرد معمولاً چند ساعت بعد مرخص می‌شود.

در مورد فرایند انجماد تخمک نیز توضیح داد: تخمک‌ها در آزمایشگاه در نیتروژن مایع با دمای منفی ۱۹۶ درجه سلسیوس نگهداری می‌شوند تا فعالیت بیولوژیکی آن‌ها متوقف شود.

این متخصص در پایان توصیه کرد: با توجه به افزایش خطر بارداری در سنین بالا، توصیه می‌شود که اقدام به بارداری زودتر صورت بگیرد، اما فریز تخمک می‌تواند امکان انتخاب بهتری برای زمان بارداری در اختیار زنان قرار دهد.