گازهای گلخانه‌ای عامل دو سوم مرگ‌های ناشی از گرما در اروپا

تابستان امسال، قاره اروپا بار دیگر با چهره مرگبار تغییرات اقلیمی مواجه شد. تحلیل اولیه پژوهشگران نشان می‌دهد که گرمایش ناشی از فعالیت‌های انسانی، عامل اصلی در دو سوم مرگ‌های ناشی از گرما در شهرهای بزرگ این قاره بوده است.

گاردین گزارش می‌دهد که بر اساس پژوهشی که در امپریال کالج لندن انجام شده، از ژوئن تا اوت سال جاری میلادی دست‌کم ۲۴ هزار و ۴۰۰ نفر در اروپا بر اثر گرما جان باخته‌اند. از این میان، ۱۶ هزار و ۵۰۰ نفر به‌طور مستقیم قربانی افزایش دماهایی شده‌اند که بدون وجود گازهای گلخانه‌ای ناشی از سوخت‌های فسیلی رخ نمی‌داد. این بررسی بر داده‌های ۸۵۴ شهر بزرگ تکیه دارد که نزدیک به یک‌سوم جمعیت اروپا در آن‌ها ساکن است.

به گفته «فریدریک اوتو»، دانشمند اقلیم و از نویسندگان گزارش، «زنجیره علّی از سوزاندن سوخت‌های فسیلی تا افزایش گرما و مرگ ناشی از آن انکارناپذیر است.» او تأکید کرده که اگر در دهه‌های اخیر روند مصرف این سوخت‌ها متوقف می‌شد، بیشتر این مرگ‌ها هرگز رخ نمی‌داد.

برآوردها نشان می‌دهد که تغییرات اقلیمی، دمای شهرهای مورد مطالعه را به طور متوسط ۲.۲ درجه سانتی‌گراد افزایش داده است؛ افزایشی که مرز تحمل بسیاری از بیماران و سالمندان را در هم شکست.

چه کسانی بیشترین آسیب را دیدند؟

این مطالعه نشان می‌دهد که ۸۵ درصد از قربانیان بالای ۶۵ سال و ۴۱ درصد بالای ۸۵ سال داشته‌اند. «گریفالوس کنستانتینودیس»، اپیدمیولوژیست امپریال کالج و یکی از نویسندگان پژوهش، توضیح می‌دهد: «بیشتر مرگ‌ها در خانه‌ها و بیمارستان‌ها رخ می‌دهد، جایی که بیماری‌های پیش‌زمینه‌ای مرتبط با گرما تشدید می‌شوند. اما گرما به ندرت در گواهی فوت به عنوان عامل ذکر می‌شود.»

در کنار این آمار کلی، موارد فردی نیز گزارش شده است. از جمله، «مانوئل آریزا سرانو»، عضو سابق شورای شهر لا رامبلا در اسپانیا، در دمای ۴۵ درجه هنگام پیاده‌روی جان باخت. در شمال ایتالیا نیز «ابراهیم آیت ال حجّام»، کارگر ۴۷ ساله و پدر چهار فرزند، در گرمای ۳۸ درجه، حین کار ساختمانی مُرد.

تهدیدی که دست‌کم گرفته می‌شود

«کنستانتینودیس» هشدار می‌دهد که «خطر گرما همچنان جدی گرفته نمی‌شود. هیچ‌کس انتظار ندارد در باران سیل‌آسا یا طوفان کار کند، اما گرمای کشنده هنوز بیش از حد عادی است.»

این درحالی است که اروپا نسبت به فاجعه موج گرمای ۲۰۰۳  که جان ۷۰ هزار نفر را گرفت آماده‌تر شده است. با وجود این، خدمات اورژانس همچنان در برابر دمای رو به افزایش و جمعیت سالخورده قاره، با چالش‌های جدی روبه‌رو است.

پزشکان و کارشناسان حوزه سلامت خواستار تدوین برنامه‌های محلی مقابله با موج گرما، افزایش فضای سبز شهری و ایجاد سیستم‌های سرمایشی برای گروه‌های آسیب‌پذیر شده‌اند.

«مدلین تامسون»، کارشناس سازگاری اقلیمی از مؤسسه غیرانتفاعی ولکام، با تاکید بر اینکه هیچ شهری در اروپا از خطر مرگ ناشی از گرما مصون نیست، هشدار داد: «اگر همین امروز اقدام نکنیم، تلفات افزایش خواهد یافت. ما باید فورا مصرف سوخت‌های فسیلی را متوقف کرده و سیاست‌هایی برای حفاظت از گروه‌های در معرض خطر اجرا کنیم.»