زیست‌بوم ملی اشتغال؛ بستر فرصت‌های شغلی

به گزارش آتیه آنلاین، آمار بیکاری ۹.۶ درصدی و جمعیت بالای جویندگان کار بخصوص در بین اقشار دانش‌آموخته و همچنین ارتباط و پیوستگی موضوع اشتغال با بسیاری از پدیده‌ها و شرایط اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی در جامعه و البته وظایف دولت‌ها در خصوص ایجاد زمینه برای شکل‌گیری فرصت‌های شغلی، عامل سیاستگذاری در تدوین و اجرای طرح‌های مختلف در حوزه اشتغال بوده است. نگاهی به طرح‌های گسترده اشتغالزایی و مشوق‌های کارفرمایان و حمایت‌های مختلف حقوقی و تسهیلاتی از بازار کار و سرمایه‌گذاران در راستای ارتقاء کمی و کیفی شرایط تولید در سالهای گذشته نشان می‌دهد که این طرح‌ها به دلایل مختلف خروجی پیش بینی شده و لازم را نداشته است. گفتنی است که در حال حاضر وضعیت بازار کار نشان می‌دهد که توازن و تعادل منطقی و در چارچوب نیاز بازار در عرضه و تقاضای نیروی کار وجود ندارد و این شرایط، جمعیت چندمیلیونی بیکاران و نبود شغل مناسب برای دانش‌آموختکان دانشگاهی را موجب شده است که نیازمند بسترسازی مبتنی بر سیاست‌های اثرگذار با همکاری و تعامل تمامی دستگاه‌های دولتی است و این وضعیت وظیفه دولت سیزدهم را در قبال ایجاد اشتغال میلیونی برای جوینگان کار سنگین کرده است. دولت سیزدهم از ابتدای روی کار آمدن سیاستگذاری حوزه اشتغال را در اولویت ها قرارداد و با طرح موضوع اشتغال میلیونی در قالب ایجاد چهارمیلیون فرصت شغلی در طی مدت فعالیت دولت، توجه و تمرکز بر حوزه اشتغالزایی را به عنوان یکی از اصلی ترین برنامه های دولت مطرح کرده است. طرح زیست بوم ملی اشتغال به عنوان یکی از بسترهای اساسی در قالب سیاست های بخش اشتغال دولت در نخستین جلسه شورای عالی اشتغال و با هدف ایجاد سالانه یک میلیون شغل رونمایی شد. زیست‌بوم ملی اشتغال در واقع دو الزام در زمینه تکنیک‌ها و روش‌های ایجاد شغل و  هماهنگی در سطح کلان کشوری برای عملیاتی شدن ظرفیت‌ها و زیرساخت‌های کشور در راستای اشتغال آفرینی دارد که مشخص کننده جزئیات اجراین این طرح بزرگ اشتغالزایی ملی است. گفتنی است که بر اساس مبانی درنظرگرفته شده در تدوین اجرای این طرح، در این زیست بوم، دو محور اصلی تولید و اشتغال محسوب شده و در واقع این دو موضوع اساسی مرتبط با اقتصاد در راستای رونق تولید و ایجاد اشتغال در کنار هم قرار گرفته و از ظرفیت‌های گسترده این بستر استفاده خواهد شد. نگاه به تولید از منظر اشتغال وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی با بیان اینکه در زیست بوم ملی به تولید از منظر اشتغال و نه رشد اقتصادی نگاه می‌شود، می‌گوید: از این منظر، اشتغال‌های متناسب با مزیت‌های ملی، محلی و منطقه‌ای و تولیدات با اشتغالزایی بیشتر در اولویت هستند. حجت‌الله عبدالملکی در نشست ستاد اشتغال قرارگاه رفاه مردم اضافه می‌کند: برای ایجاد هماهنگی، همدلی و همفکری به یک نظام واحد نیاز داریم که بر همین اساس در زیست بوم ملی، وظایف هر دستگاه مشخص می‌شود. به گفته وی برای اجرای زیست بوم ملی اشتغال، نیازمند هماهنگی هستیم و در قانون، این نظام هماهنگ در شورای عالی اشتغال دیده شده است و البته تقسیم کار در زیست ‌بوم ملی اشتغال کاملاً مشخص است، بخش دولتی، کار حاکمیتی انجام می‌دهد، بخش عمومی غیر دولتی، کار توسعه‌ای و بخش خصوصی، کار عملیاتی را برعهده خواهد داشت. وزیر کار با اشاره به اینکه برای ایجاد هماهنگی در شورای عالی اشتغال به یک الگو و نظریه پایه که همان زیست بوم ملی اشتغال است نیاز داریم و در این الگو، اشتغال، تولید و نیروی کار در کنار هم قرار دارند، بیان می‌کند: در شکل گیری این قالب همکاری در زیست بوم ملی اشتغال، ابزار حقوقی یعنی مصوبات شورای عالی اشتغال وجود دارد که در قالب این مصوبات توافق نامه هایی با دستگاه‌های اجرایی به امضا خواهد رسید. وی زیست بوم ملی اشتغال را مدل تعامل و همکاری دستگاه‌های مختلف برای ایجاد اشتغال معرفی کرده و اضافه می‌کند: خروجی این زیست بوم اینکه در قدم اول ۲۶ توافقنامه برای مشخص کردن وظایف دستگاه‌های مختلف تنظیم شد تا یک میلیون و ۸۵۰ هزار شغل برنامه‌ریزی شده، عملی شود. عبدالملکی با بیان اینکه وظیفه‌ وزارت کار نظارت بر اجرای زیست بوم اشتغال است، افزود: ۲ میلیون نفر اشتغال ناقص دارند که می توان گفت وضعیت بهتری دارند اما هدف ما اشتغال شایسته است. جامعه بیکار و شبه بیکار کشور حدود ۸۰۰ گروه هستند و وضعیت‌های مختلفی دارند و ما در زیست بوم ملی اشتغال برای آن‌ها برنامه‌ریزی می‌کنیم. رسالت طرح زیست بوم ملی اشتغال مبارزه با بیکاری است سرپرست معاونت توسعه کارآفرینی و اشتغال وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی زیست بوم ملی اشتغال را برگرفته از فرمان مقام معظم رهبری دانست و گفت: بند یک ابلاغیه اقتصاد مقاومتی به بسیج تمامی امکانات برای حل مساله بیکاری پرداخته است و این طرح می خواهد همه چیز را به هم نزدیک کند تا این جمع برای مبارزه با معضل بیکاری شکل بگیرد. محمود کریمی بیرانوند با اشاره به اینکه طرح زیست بوم ملی اشتغال نیاز به گفتمان سازی و اطلاع رسانی در جامعه دارد، طرح زیست بوم ملی اشتغال را قائل به همفکری و گفتمان سازی دانسته و اضافه می‌کند: ساعت ها باید درباره این طرح بحث و گفت وگو شود و ابعاد مختلف آن شکافته شود تا همه همراه شوند. وی اشتغال را یک مسئله اجتماعی عنوان کرده و اضافه می کند: همه افراد در هر پست، شغل و... که هستند در زیست بوم اشتغال نقش دارند و برای توسعه اشتغال باید این احساس در همه افراد جامعه شکل بگیرد. به گفته کریمی بیرانوند اشتغال بعد دوم تولید است و اگر تولید تقویت نشود؛ اشتغال رخ نمی دهد. بدین مفهوم که اگر اشتغال بدون توجه به اصل تولید روی دهد  اشتغالهای حاصله ناپایدار و مقطعی خواهد شد؛ صرف پرداخت تسهیلات ایجاد اشتغال‌های پایدار نمی کند و آسیب پذیری این قبیل اشتغال‌های بالاست. وی با بیان این که در زیست بوم اشتغال به پنج عامل آموزش، ترویج، اطلاع رسانی، شناسایی و مشاوره که بر تولید و اشتغال تاثیرگذار هستند پرداخته شده است، گفت: در این طرح ملی به چهار برش محلی، منطقه ای، ملی و بین المللی در حوزه اشتغال توجه ویژه ای شده است و در داده ها و اطلاعات باید براساس ظرفیت ها، پتانسیل های هر منطقه ای جمع آوری شود و نیز در هر ناحیه ای دستگاه های متولی حوزه اشتغال چه اقداماتی انجام می دهند که با بسیج کردن آنها بتوان طرح زیست بوم اشتغال را برنامه ریزی کرد و طبق داده ها برای از بین بردن بیکاری در هر منطقه ای تصمیم جداگانه ای گرفت.