بسته‌های آموزشی نابینایان باید متناسب با شرایط‌شان باشد

امید هاشمی در گفت وگو با آتیه‌آنلاین عنوان کرد: نهایت اطلاعی که از برنامه ریزی  این سازمان برای مشارکت  نابینایان در حوزه آموزش حرفه ای داریم در حد انتشار چند خبر  در خبرگزاری‌ها است و هیچ اطلاعی از نحوه آماده سازی بسته‌های آموزشی و  نحوه ارایه آنها  نداریم، اما بهرحال می توانیم به این موضوع فکر کنیم و در حقیقیت  بررسی کنیم اساسا وضعیت  ایده‌آل چیست،  وقتی سازمان فنی و حرفه ای می خواهد  برای افراد آسیب دیده بینایی بسته هایی را ارایه کند ایده آل این است که چه نکته های لحاظ کرده باشد. هاشمی ادامه داد: برای اینکه بتوانیم این موضوع را دریابیم که حالت ایده آل برای طراحی این بسته ها چیست  ابتدای امر باید دسته بندی ارایه بر اساس گروه هدف مشخص باشد. قائدتا اگر از منظر فیزیولوژیک بخواهیم به قضیه نگاه کنیم باید آسیب دیده‌های بینایی را به دو دسته نابینا و کم بینا طبقه بندی  کنیم که کار کردن در زمینه آموزش  حرفه ای برای آنها نیازهای  خاصی را می طلبد. وی بر ضرورت مناسب‌سازی محیط های  آموزشی برای نابینایان تاکید کرد و افزود: اگر مراکزی قرار است  که این افراد را مورد آموزش قرار دهند باید نکات  مربوط به مناسب سازی‌های محیطی را قطعا لحاظ کرده باشند و همچنین تجهیزات حرفه ای که هر دسته از مشاغل ممکن است لازم داشته باشند در بسته های آموزشی دیده شود. سردبیر ماهنامه تخصصی «نسل مانا» افزود: در مورد کم بیناها هم موضوع مناسب سازی محیطی متناسب  با نوع کمک بینایی افراد بسیار مهم است و اگر قرار است  آموزش‌ها به صورت حضوری باشد قائدتا وجود یکسری از تجهیزات مانند انواع ذره بین هاو ویدئو مگنی فایرها برای کم بینا ها ضرورت به نظر می رسد. این روزنامه نگار یادآور شد: اما اگر از دیدگاه دیگری بخواهیم افراد آسیب دیده بینایی را تقسیم بندی کنیم می توانیم این افراد  را به دو گروه تقسیم کرد؛ گروه اول افرادی که سواد آکادمیک ندارند و در واقع  به دنبال مشاغل حوزه های  low-tech باشند ودوم گروهی از نابینایان هستند که در یکی از شاخه‌های سواد - وابسته مهارت و بینشی دارند و قطعا به دنبال حرفه‌هایی هستند که مرتبط با حرفه‌های  High-tech  می شود و به نوعی احتیاج به سواد آکادمیک دارد. هاشمی ادامه داد: اینکه سازمان فنی حرفه ای در خصوص حرف low-tech مثل کارگاه‌های فرش بافی، صنایع دستی و مجسمه سازی چه بسته بندی هایی مدنظر دارد اطلاع خاصی ندارم و به نظرم در کشور ما در این زمینه ها ضعف و کمبودهایی بسیار زیادی وجود دارد و عملا حرفی برای گفتن نداریم و البته تا کنون نیز بسته  آموزشی در این راستا وجود نداشته است و  امید می رود سازمان فنی حرفه ای به شکل کاملا منسجم و مبتنی بر  مباحث حرفه‌ای این موضوع را مدنظر داشته است. وی با اشاره به اینکه آموزش چنین مشاغلی قطعا نیازمند ابزارهای خاصی است، افزود: ابزارهای خاص  به نوعی تسهیلگر امر آموزش یا اشتغال نابیینایان هستند مثلا  دیوایس‌هایی که امکان تشخیص رنگ  را به نابینایان می دهند، ممکن است برخی از این مشاغل نیاز داشته باشند که با استفاده از آنها  فرد بتواند رنگ را تشخیص دهد و یا  دیوایس های تشخیص نور می توانند در مواقع لزوم روشن یا خاموش بودن چراغی را به نابینایان گزارش دهند. ممکن است در مشاغلی چیزهایی مثل فازمتر گویا، سانتی متر و یا خط کش متر مناسب سازی شده اعم از الکترونیکی یا غیر الکترونیکی نیاز باشد و اینها  موضوعاتی است که به فراخور هر یک از حرف ممکن  است به آنها احتیاج داشته باشیم. وی اضافه کرد: ابزارهایی هم هست بسته  که بنا به حرفه ای که دارد آموزش داده می شود و باید امنیت شغلی افراد نابینا نیز  تضمین شود. مثلا چاقوهایی هست که به گونه ای طراحی شده که خطر برش نوک انگشت با چاقو در استفاده از آنها وجود ندارد. متاسفانه نمونه این ابزارها و تجهیزات  در ایران وجود ندارد و به همین جهت با توجه به این کمبودها، این سوال در ذهن ایجاد می شود که سازمان آموزش فنی حرفه ای بدون وجود چنین ابزارهایی به چه شکلی می خواهد  آموزش نابینایان را پیش ببرد. هاشمی گفت: در حوزه حرفه‌های  High-tech با چند چالش مواجه هستیم. خوشبختانه امروزه این حرفه‌ها فرصت های شغلی بسیار پیشرو، جدید و دست یافتنی را برای نابینایان فراهم کرده است، مشاغل زیادی مرتبط با توانایی‌های افراد نابیناوجود دارند که بر بستر ابزارهای دیجیتال اعم از اینترنت، کامپیوتر و موبایل قابل انجام هستند و صرفا با قدری  آموزش  می شود آن مشاغل  را مناسب سازی و آماده کرد که نابنیایان بتوانند متصدی آنها شوند و از آن طریق کسب درآمدی داشته باشند وی با تصریح بر اینکه بسیاری از مشاغل در لیست مشاغل سازمان فنی حرفه ای نیستند، تصریح کرد: خیلی از این مشاغل از جمله مشاغل حوزه‌های تولید محتوا، بازاریابی محتوایی، بازاریابی دیجیتال، برنامه نویسی و ترجمه اساسا داخل لیست مشاغل فنی حرفه ای تعریف نشده اند و بعضا برخی از این دسته مشاغل حتی فاقد بسته آموزشی منسجم برای افراد بینا هستند چه رسد به افراد نابینا که همواره با محدودیت ها و نادیده گرفته شدن‌هایی مواجه هستند.   امیدواریم آن تیمی که  تدوین کننده بسته های آموزشی هستند این مشاغل را نیز در این بسته گنجانده باشند چرا که  مشاغل بسیار سهل الوصولی  برای  نابینایان محسوب می شوند و می توان روی آنها حساب باز کرد. سردبیر ماهنامه نسل مانا تاکید کرد: حرفه های High-tech نیازمند یکسری امکانات و ابزارهایی هستند؛ از جمله  کامپیوترهای مناسب سازی شده، موبایل‌ های گویا شده(که در واقع تنظیمات مربوط به گویا سازی شان به درستی انجام شده باشد) و همچنین ابزارهایی مانند  نمایشگرهای بریل در بعضی مشاغل ممکن است نیاز باشد و تمام این موارد متناسب با نوع افراد دارای آسیب بینایی  مستلزم پرداخت هزینه‌های هنگفت  است. وی تصریح کرد: حقیقتا در حال حاضر نمی‌دانم  سازمان  فنی حرفه ای در خصوص فراهم سازی این تجهیزات و ابزارها تمهیداتی در نظر گرفته است یا خیر، به هر صورت با فراهم شدن چنین امکاناتی می شود امیدوار بود که افراد آسیب‌ دیده بینایی بتوانند از خدمات سازمان  فنی و حرفه ای  استفاده کنند،  آموزش حرفه‌ای ببینند و مدرک دریافت کنند و چه بسا که بشود با تکیه بر آن مدرک از مزایای احتمالی در جهت پیدا کردن شغلی بهره مند شوند. هاشمی افزود:  البته که این مهم تحقق پیدا نمی کند مگر اینکه  پکیچ آموزشی متناسب با افراد نابینا طراحی شده باشد، در حال حاضر بعضا بسته هایی که وجود دارد  باید بخش هایی از آنها برای نابینایان  تغییراتی مناسب سازی شود و امیدواریم سازمان فنی حرفه ای در بسته های تدوینی  این مهم را مدنظر داشته باشد و مهم تر اینکه در مشورت با متخصصان حوزه نابینایان در جهت تامین ابزارهای موردنیاز آموزش های شغلی نیز قدم بردارد اگر اینطور نباشد صرفا یک مرکز وکارگاه آموزشی دایر می شود مانند  خیلی از مراکزی که الان وجود دارند و چون ابزار به اندازه کافی برای آن ها تهیه نشده است آموزش‌ها بعضا کیفیت لازم را ندارد و در نهایت افراد آسیب دیده بینایی نمی توانند از چنین مراکزی استفاده‌ لازم را ببرند امیدوارم که در سایه آموزش‌های متناسب و با کیفیت زمینه اشتغال نابینایان تسهیل شود و بستر حضور این افراد در فضای بازار کار هموارتر شود.   به گزارش آتیه آنلاین، هفته گذشته معاون وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی و رئیس سازمان آموزش فنی و حرفه‌ای کشور از تجهیز کارگاه‌های مخصوص آموزش معلولان و نابینایان در سطح کشور خبر داد.