درمان ناباروری در ایران براساس آخرین یافته‌های دنیا

دکتر محمد ابراهیم پارسانژاد، در گفت‌وگو با آتیه‌آنلاین به مناسبت هفته سلامت، با بیان اینکه سیاست‌های جمعیتی در هر کشور براساس ضرورت کنترل یا افزایش جمعیت از سوی مسئولان اتخاذ می‌شود، افزود: اکنون در کشور در جایگاهی ایستاده‌ایم که باید جمعیت و نفوس را جوان‌سازی کنیم و این تصمیم در قالب «سیاست‌های کلی جمعیت» از سوی مقام معظم رهبری ابلاغ شده است. وی با اشاره به اجرای سیاست‌های جمعیتی از منظر درمانی و کمک‌هایی که علم پزشکی می‌تواند در این زمینه انجام دهد، اظهار کرد: ابتدا باید شرایطی فراهم شود تا جمعیت زایای کشور، یعنی آن گروهی که در سن زایمان قرار داشته و می‌توانند فرزندآوری داشته باشند، از امکانات پزشکی برخوردار شوند. وی افزود: همچنین باید شرایطی فراهم شود تا جمعیت نابارور کشور که براساس یک مطالعه اپیدمیولوژیک، بین ۱۲ تا ۱۵ درصد از جوانان کشور را شامل می‌شود، بتوانند از امکانات درمانی بهره‌مند شوند. رئیس بخش ناباروری دانشگاه علوم‌پزشکی شیراز گفت: یکی از راه‌های ارائه خدمات درمان ناباروری، کاهش هزینه‌های آن است؛ در چهار پنج سال اخیر هزینه‌های ناباروری توسط بیمه‌های پایه پوشش داده نمی‌شد؛ اما اکنون تمام این خدمات زیر پوشش بیمه تامین‌اجتماعی قرار گرفته است. پیشرفت درمان ناباروری پارسانژاد با بیان اینکه دانش ناباروری در ایران بسیار پیشرفته است، تصریح کرد: به نحوی که در سال‌ ۱۳۶۹ اولین نوزاد محصول روش‌های «کمک ناباروری» (ARI) در دانشگاه علوم‌پزشکی یزد توسط دکتر افلاطونیان به دنیا آمد و سپس به سرعت دانش و تکنولوژی این شیوه در کل کشور به کار گرفته شد. وی افزود: حدود ۱۱۰ تا ۱۲۰ مرکز درمان ناباروری در کشور فعالیت دارد که در این مراکز از تکنیک‌های پیشرفته علمی برای درمان استفاده می‌شود؛ زیرا کشور ما در این زمینه فعالیت گسترده‌ای دارد؛ به گونه‌ای که هر سال تعداد زیادی مقاله تحقیقی از ایران در کنفرانس‌ها یا کنگره‌های بزرگ دنیا ارائه می‌شود و نیز سالیانه به طور متوسط هر ماه کنگره ناباروری در سطح بین‌المللی در کشور برگزار می‌شود. سطح‌بندی مراکز درمانی فلوشیپ ناباروری، با اشاره به یکی از طرح‌های مهم در راستای درمان ناباروری که پیشنهاد آن به مسئولان نظام سلامت ارائه شده است، اظهار کرد: همواره معتقدیم برای حمایت از هزینه‌های درمان ناباروری، نمی‌توان این هزینه‌ها را به صورت نقدی در اختیار بیماران قرار داد؛ زیرا بسیاری از آن‌ها نمی‌دانند چگونه، کجا و با چه کیفیتی برای درمان ناباروری هزینه کنند. پارسانژاد گفت: پیشنهاد ما این بود که وزارت بهداشت، مراکز دولتی و دانشگاهی درمان ناباروری را سطح‌بندی کند و براساس این سطح‌بندی، تجهیزات و امکانات درمانی مناسب را در اختیارشان قرار دهد. این مراکز از یک خانه بهداشت شروع می‌شود، سپس پایگاه‌های درمانی شهرستان‌ها را شامل شده و پس از آن مراکز درمانی دانشگاهی در سطح استان‌ها را دربر می‌گیرد تا امکانات درمانی در سطح عالی ارائه شود. وی با بیان اینکه خوشبختانه این طرح در وزارت بهداشت، درحال اجرا است، تصریح کرد: اخیرا معاونت درمان وزارت بهداشت تجهیزات مناسبی را تهیه کرده که به زودی تحویل داده می‌شود؛ همچنین با ایجاد نظام سطح‌بندی از رده یک تا چهار، درمان ناباروری از سطح ساده که همان تجویز دارو و مشاوره‌های اولیه زوجین در خانه‌های بهداشت است، شروع شده و تا خدمات بسیار پیشرفته تشخیصی و درمانی ناباروری را دربر می‌گیرد. به این ترتیب، فردی که در روستای محروم کشور زندگی می‌کند، با مراجعه به مرکز بهداشتی محل زندگی خود و با انجام یک مشاوره و آزمایش در روند درمان قرار گرفته و در صورت لزوم به سطح‌های بالاتر ارجاع داده می‌شود. شیوه‌های درمان ناباروری رئیس انجمن تخصصی باروری و ناباروری ایران، با بیان اینکه هیچ روشی در دنیا در زمینه درمان ناباروری وجود ندارد که کشور ما آن را به‌کار نبندد، در شرح روش درمان ناباروری به شیوه IVF که سالیان متمادی است در کشور استفاده می‌شود، افزود: IVF لقاحی است که به وسیله سلول‌های جنسی زن و مرد در خارج از بدن انجام می‌شود. در محیط آزمایشگاه، این دو سلول با هم ترکیب شده و جنین در مرحله تکثیر ۸ سلولی به داخل رحم مادر منتقل می‌شود که این روش ساده‌ترین نوع ARP (کمک ناباروری) به شمار می‌رود. با پیشرفت علم، رفته رفته شیوه‌های کارآمدتری برای درمان ناباروری ایجاد شده است که می‌توان گفت، تمامی این شیوه‌ها در کشور ما استفاده می‌شود.