آسیب به مشترکان صنعت برق با یارانه پنهان انرژی

به گزارش آتیه آنلاین، اصلاح اقتصاد صنعت برق یکی از مهمترین خواسته کارشناسان حوزه نیرو است. به اعتقاد این کارشناسان برق ارزان سبب شده است که هیچ کس به دنبال بهینه‌سازی مصرف انرژی نباشد. اخیرا وزارت نیرو اقداماتی را برای دریافت قیمت واقعی برق از مشترکان پرمصرف آغاز کرده است. اقدامی که بر اساس آن یک سقف برای مصرف بهینه تعیین شده و در پلکان‌ها بعدی، میزان مصرف بیشتر به مفهوم اضافه مصرف است و رقم آن به صورت تصاعدی حساب شده و از مشترکان دریافت می‌شود. این مسئله قبض‌های چند هزار تومانی را به سمت خانه‌ها گسیل کرده و صدای مشترکان را درآورده است. این در حالی است که بسیاری از کارشناسان نسبت به تبعات عدم توجه به پرداخت یارانه پنهان برق هشدار داده‌اند. برخی کارشناسان بر این باورند که صنعت فولاد به‌عنوان یک صنعت انرژی‌بر از برق یارانه‌ای و تعرفه ارزان صنعتی استفاده کرده و محصول خود را با قیمت بازارهای جهانی به خارج از کشور صادر می‌کند یا به تولیدکنندگان صنعت برق می‌فروشند. در حالی که اگر برای این دسته از صنایع، یارانه پنهان برق حذف شود، مشکل کمبود منابع مالی دولت در حوزه تامین برق نیز حل خواهد شد. یارانه پنهان دو میلیون میلیارد تومانی برآوردها نشان می‌دهد که یارانه تخصیصی دولت به حامل‌های انرژی سالانه مبلغ ۲ میلیون میلیارد تومان است. این رقم چیزی حدود۶۰ درصد تولید ناخالص داخلی و بیش از چهار برابر بودجه عمومی‌دولت است. ایران کشوری است که بعد از کویت رتبه دوم پرداخت یارانه به حامل‌های انرژی را به خود اختصاص داده است. به این ترتیب به ازای هر ایرانی ۲۵ میلیون تومان یارانه در سال در حوزه حامل‌های انرژی پرداخت می‌شود که بخشی از این یارانه مربوط به مصرف برق است. ایران و ونزوئلا بالاترین میزان یارانه بنزین و برق را درجهان دارند اما این یارانه عادلانه در دهک‌های مختلف درآمدی توزیع نمی‌شود و رقم دریافت شده توسط پایین‌ترین دهک جامعه تنها حدود ۷۰۰ هزار تومان است. پر مصرف‌ها باید هزینه‌های خود را بدهند هدف دولت‌ها از پرداخت یارانه کمک به اقشار آسیب‌پذیر است اما برآوردها نشان می‌دهد که در ایران، این دهک‌های بالا هستند که نفع بیشتری از یارانه‌های پنهان می‌برند. البته اجرای طرح هدفمندی یارانه‌ها با هدف اصلاح این مشکل بود. به اعتقاد علی خضریان سخنگوی کمیسیون اصل ۹۰ مجلس پرداخت یارانه توانست عدالت را تا حدودی در جامعه ایجاد کند. وی در گفتگو با خانه ملت با تاکید بر ضرورت کاهش یارانه برق مشترکانی که بیش از الگوی مصرف استفاده دارند، بیان کرد: برای پرداخت یارانه‌های مستقیم و غیرمستقیم در طی چندسال اخیر و از زمان دولت نهم مسائلی به صورت عملیاتی مطرح شد که ما نباید عدالت را با برابری یکسان بدانیم و این بحث مطرح شد که اگر فردی پرمصرف بوده باید هزینه مصرف خود را بالاتر از استانداردها و الگوی تعریف شده پرداخت کند. وی در ادامه گفت: این بحث رسید به حذف یارانه‌های غیر مستقیم و پرداخت یارانه‌های مستقیم و ما به سمت واقعی کردن قیمت‌ها حرکت کردیم. این اقدام تا بخشی موثر واقع شد و توانست الگوی مصرف را در خیلی از بخش‌ها اصلاح کند. این نتیجه به ما نشان می‌دهد که ما می‌توانیم با کاهش یارانه مشترکان پرمصرف، به سمت اصلاح الگوی مصرف جامعه حرکت کنیم. اگر بخشی از طبقه مرفه می‌خواهد بیشتر از سقف الگوی مصرف از برق استفاده کند، باید هزینه مازاد آن را خودش بپردازد و نباید هزینه آن بر دوش قشر مستضعف بیفتد. رشد یارانه غیر مستقیم به دلیل تغییر قیمت‌ها نماینده تهران، ری، شمیرانات، اسلامشهر و پردیس در مجلس شورای اسلامی، تصریح کرد: بعد از اینکه به مرور زمان از اجرای طرح قبلی گذشت، با توجه به اینکه عدد یارانه مستقیم ثابت ماند و متاسفانه در چند سال اخیر ارزش پولی خود را از دست داد، مجددا ما در حقیقت داشتیم یارانه غیرمستقیم خود را رشد می‌دادیم. من معتقدم ما باید زودتر از اینها در این حوزه اقدام می‌کردیم. البته بنده موافق افزایش یارانه مستقیم برای همه طبقات اجتماعی نیستم و آن را برابر عدالت نمی‌دانم. سخنگوی کمیسیون اصل ۹۰ مجلس در ادامه تاکید کرد: حتما باید دهک‌های پایین‌تر حمایت بشوند و دهک‌های بالاتر هزینه‌های مازاد خودشان را بر دوش بگیرند. در مورد یارانه‌های غیرمستقیم نیز بنده معتقدم که ما باید به این سمت برویم که دهک‌های بالای جامعه اگر نمی‌خواهند الگوی مصرف خود را اصلاح کنند، رقم‌ها برای آنان تصاعدی محاسبه شود و یارانه‌ای به پر مصرف‌ها تعلق نگیرد. مشترکان پرمصرف نباید یارانه انرژی دریافت کنند وی افزود: در عین حال که تاکید دارم مشترکان پرمصرف نباید یارانه انرژی دریافت کنند اما نباید مشترکان پرمصرف در فرمولی غیرمنصفانه شناسایی شوند. به‌عنوان مثال فرمولی که این روزها در محاسبه برق استفاده شده و از یکجایی به بعد مشترکان را پرمصرف تلقی می‌کند، اگر نیاز به اصلاح داشته‌ باشد، باید اصلاح شود. تنها آن بخش از اقشار مرفهی که الگوی مصرف را رعایت نمی‌کنند باید هزینه مصرف اضافه‌تر خود را بپردازند. خضریان در پایان با تاکید بر ضرورت تعیین سقف میزان مصرف مشترکان پر مصرف متناسب با شرایط هر منطقه و بر اساس عدالت اجتماعی، خاطرنشان کرد: حتما الگوی مصرف برق باید در هر منطقه‌ای متناسب با شرایط بومی آن سنجیده شود. مثلا در بخشی از مناطق شمالی کشور به دلیل رطوبت بالا تقریبا استفاده از کولر گازی ناگزیر است. الگوهای مصرف باید براساس شرایط بومی هر منطقه سنجیده شود و قضاوت افراد بر اساس آن صورت گیرد و نباید یک الگوی یکدست در نظر گرفت.