توقف دیپلماسی در سایه آدم‌ربایی

به گزارش آتیه‌آنلاین، ونزوئلا همچنان درگیر تنش‌های داخلی و سیاسی است و چنین به نظر می‌رسد که دولت و اپوزوسیون به‌رغم تلاش برای فائق آمدن بر تفاوت‌ها، هنوز نتوانسته‌اند به دستورالعملی برای رسیدن به یک سازوکار دقیق در جهت صلح برسند. مذاکرات نیمه‌کاره طی هفته‌های اخیر مذاکرات میان نمایندگان اپوزوسیون و دولت ونزوئلا در جهت بهبود روابط ادامه داشت، اما ناگهان همه‌چیز به هم ریخت و به بن‌بست رسید. پس از آنکه جمهوری کیپ‌ورد نماینده ونزوئلا را به اتهام پول‌شویی به آمریکا مسترد کرد، کاراکاس اعلام کرد که مذاکرات با اپوزیسیون را که قرار بود روز ‌یکشنبه‌ از سر گرفته شود، به حالت تعلیق در می‌آورد. به گزارش خبرگزاری رویترز، این اطلاعیه توسط «خورخه رودریگز»، قانون‌گذار حزب سوسیالیست و رهبر تیم مذاکره‌کننده دولت ونزوئلا اعلام شد. وی گفت: «دولت ونزوئلا در مذاکراتی که قرار بود روز یکشنبه آغاز شوند، شرکت نخواهد کرد.» دولت ونزوئلا در ماه سپتامبر «الکس ساب»، تاجر کلمبیایی را به عنوان یکی از اعضای تیم مذاکره‌کننده‌اش در مذاکرات با اپوزیسیون در مکزیک معرفی کرد، مذاکراتی که هر دو طرف در آن به دنبال حل بحران سیاسی‌شان هستند. اما الکس ساب در ژوئن سال ۲۰۲۰ هنگامی که هواپیمایش برای سوخت‌گیری مجدد در جمهوری کیپ ورد توقف کرده بود، بازداشت شد رودریگز در بیانیه‌ای گفت: «این تصمیم برای به تعلیق در آوردن مذاکرات، بیانگر عمیق‌ترین اعتراض ما علیه این رفتار وحشیانه با الکس ساب موران، یک انسان و سرمایه‌گذار هیأت‌مان است.» این در حالی است که «خوآن گوآیدو»، رهبر اپوزیسیون ونزوئلا این تصمیم را محکوم کرد. وی در توییتی نوشت: «دولت کاراکاس با این تصمیم غیرمسئولانه برای تعلیق حضورشان در مذاکرات مکزیک، بار دیگر از توجه مبرم و ضروری به ونزوئلا که در حال حاضر از فقر شدید ۷۶.۶ درصدی رنج می‌برد، شانه خالی کردند.» گوآیدو افزود: «من به پافشاری ورزیدن برای دستیابی به یک راه‌حل برای بحران ونزوئلا ادامه خواهم داد.» از سوی دیگر، وزارت ارتباطات ونزوئلا در توییتی اعلام کرد که کاراکاس این استرداد را به عنوان یک «آدم‌ربایی» محکوم می‌کند. دو منبع آگاه اعلام کردند، چند ساعت پس از استرداد ساب، ونزوئلا حکم حبس خانگی شش تن از مدیران سابق شرکت نفت سیتگو، زیر مجموعه آمریکایی کمپانی نفت دولتی ونزوئلا را باطل کرد. وزارت دادگستری آمریکا در سال ۲۰۱۹ میلادی ساب را به ارتباط داشتن با یک طرح رشوه برای استفاده از نرخ ارز تحت کنترل دولت ونزوئلا متهم کرد. آمریکا همچنین وی را به خاطر سازماندهی یک شبکه فساد که به ساب و «نیکولاس مادورو»، رئیس‌جمهوری ونزوئلا اجازه داد تا از برنامه دولتی یارانه مواد غذایی سود ببرند، تحریم کرد. این در حالی است که وکلای ساب تاکید دارند که این اتهامات آمریکا با انگیزه سیاسی مطرح شده‌اند، اما دولت جمهوری کیپ ورد هنوز درباره استرداد ساب هیچ اظهارنظری نکرده است. این در حالی است که یکی از سخنگویان وزارت دادگستری آمریکا استرداد ساب را تایید کرد و گفت که قرار است ساب طی روزهای آینده برای نخستین جلسه دادرسی در دادگاه منطقه‌ای جنوب فلوریدا حضور پیدا کند. از سوی دیگر، «ایوان دوکو»، رئیس‌جمهوری کلمبیا در پیامی توئیتری استرداد ساب را یک پیروزی در مبارزه با قاچاق مواد مخدر، پول‌شویی و فساد توسط نیکولاس مادورو توصیف کرد. تلاش برای بهبود روابط این تحولات در حالی روی داد که طرف‌های درگیر در مذاکرات و همچنین میانجی‌گران همچنان تلاش دارند که ارتباط نیم‌بند میان مخالفان و دولت مستقر در کاراکاس را بهبود بخشد. «جراردو بلاید»، مذاکره‌کننده اپوزیسیون، از مکزیکوسیتی گفت: «ما از طرف مقابل می‌خواهیم در اسرع وقت، نشست مکزیک را، برای دستیابی به توافقات لازم، از سر گیرد.» نروژ نیز این درخواست را در توییتر منعکس کرده و مذاکرات را تنها راه‌حل دانست. وزارت خارجه نروژ در توییتی گفت: «ما همچنان سعی می‌کنیم تا طرفین تلاش‌های مهم خود در پای میز مذاکرات را ادامه دهند.» گفتنی است که حزب اپوزیسیون «نخست عدالت» ونزوئلا خوآن گوآیدو، رهبر اپوزیسیون را محکوم کرد که ایده‌های دیگران را اصلاً به حساب نمی‌آورد. این حزب اپوزیسیون بر این باور است که یک اعتماد دیگر باید برای تضمین این مساله ایجاد شود که مدیریتی شفاف برای دارایی‌های خارجی مورد نظر قرار گیرد. سرویس مطبوعاتی گوآیدو در بیانیه‌ای به این اظهارات واکنش نشان داد و اعلام کرد: «تمامی تصمیمات مرتبط با حفاظت، احیا و مدیریت دارایی‌ها باید با حضور تمامی گروه‌های سیاسی گرفته شود. مسئولیت‌پذیری و تصمیمات درباره حفاظت از دارایی‌ها نباید توسط یک حزب یا یک فرد گرفته شود. ما یکبار دیگر حمایت خود را از مجمع ملی تحت تسلط اپوزیسیون اعلام می‌کنیم که مسئول ارزیابی مکانیسم‌هایی است که تضمین کننده بهتر حفاظت از دارایی‌هاست.» این در حالی است که به گفته «رویدی سازینی»، تحلیل‌گر مسائل آمریکای لاتین، فرصت برای دولت ونزوئلا رو به اتمام است. وی گفت: «به نظر می‌رسد که دولت کاراکاس چندان نمی‌تواند به ادامه مذاکرات خوش‌بین باشد، چراکه اکنون یکی از اعضای اصلی خود را از دست داده و انکار نمی‌توان کرد که این امر بر هژمونی آن‌ها تاثیر بسیار منفی می‌گذارد.» وی در ادامه عنوان کرد: «ربوده شدن این فرد را می‌توان بخشی از عملیاتی گسترده برای خالی کردن پشت دولت مادورو و امتیاز دادن به اپوزوسیون تلقی کرد. اساسا، هرچه دست تیم گوایدو در این مذاکرات بالاتر باشد، واشنگتن نیز بهتر می‌تواند به اهداف خود دست پیدا کند.» از سوی دیگر، «آنتون ویچولیس»، تحلیل‌گر روس در این زمینه به پراودا گفت: «معتقدم که این مذاکرات بالاخره دیر یا زود از سر گرفته می‌شود، چراکه کاراکاس جز پیشبرد مذاکرات و رسیدن به نتیجه‌ای مشخص، راه دیگری پیش روی خود نمی‌بیند و مخالفان نیز به این نتیجه رسیده‌اند که جز با گفت‌وگو نمی‌توانند امتیازگیری داشته باشند. بنابراین به نظر من، هر دو طرف از این تعلیق موقت برای تغییر استراتژی‌ها و ایجاد سازوکارهای نوینی بهره خواهند برد که بتوانند براساس آن و با توجه به شرایط فعلی به دستاوردهای مد نظر خود برسند.» با توجه به این مولفه‌ها و شواهد، چنین به نظر می‌رسد که اختلاف میان مخالفان و دولت ونزوئلا همچنان ادامه داشته باشد و در ادامه شاهد چیدمان‌های جدیدی در گروه‌های مذاکره‌کننده دو طرف باشیم. نکته قابل‌توجه این است که آیا ونزوئلا می‌تواند بار دیگر به این روند مذاکرات اعتماد کرده و آنرا گزینه‌ای قابل‌دستیابی تلقی کند یا خیر! گزارش: فرزاد سیف‌نیا