خوابِ اسرائیل برای قاره‌سیاه

به گزارش آتیه‌آنلاین، «وزرای خارجه اتحادیه آفریقا در نشست فوریه آتی خود موضوع عضویت رژیم صهیونیستی در این اتحادیه را بررسی خواهند کرد». این جملات بخشی از اظهارنظر وزیرخارجه الجزایر در رابطه با عضویت تل‌آویو به عنوان عضو ناظر در اتحادیه آفریقا است که توجه بسیاری از تحلیلگران را به خود جلب کرد. اختلاف بر سر موجودیت تل‌آویو در همین راستا شبکه خبری روسیاالیوم با انتشار گزارشی در این رابطه نوشت: «رمطان لعمامره، وزیر خارجه الجزایر اعلام کرده که قرار است مساله پذیرش اسرائیل به عنوان یک عضو ناظر در اتحادیه آفریقا در نشست فوریه آتی اتحادیه مطرح و بررسی شود». به نوشته روسیاالیوم، وزیر خارجه الجزایر با اشاره به عدم اجماع در اتحادیه آفریقا مبنی بر حضور اسرائیل به عنوان عضو ناظر فاش کرد که بحث درباره مساله اعطای عنوان ناظر به اسرائیل برای چند ساعت میان وزرای خارجه اتحادیه آفریقا ادامه داشت و موجب بروز اختلاف عمیقی میان کشورهای عضو اتحادیه شد. الجزایر در راستای دفاع از منافع عالی آفریقا و وحدت ملت‌های آن، با این تصمیم تاسف برانگیز و خطرناک مخالفت کرد. وزیر خارجه الجزایر اعلام کرد که پیشنهاد نیجریه و الجزایر که هدف از آن بازگرداندن فوری وضعیت به شرایط قبلی بود، از سوی اقلیت فعال مراکش و برخی همپیمانان نزدیک آن پذیرفته نشد. اکثر وزرای خارجه اتحادیه آفریقا با مطرح کردن این موضوع در نشست فوریه آتی روسای کشورهای اتحادیه آفریقا موافقت کردند. این اظهارات در شرایطی از سوی نماینده دولت الجزایر در حوزه سیاست خارجی مطرح شد که وزارت خارجه سودان با تصمیم رئیس کمیساریای اتحادیه آفریقا برای قبول عضویت رژیم صهیونیستی در این اتحادیه با عنوان ناظر قبل از مشورت با کشورهای عضو مخالفت کرد. در این رابطه سایت روزنامه عربی۲۱ در گزارش خود با اشاره به بیانیه منتشر شده از سوی وزارت خارجه سودان نوشت: «پس از اظهارات لعمامره سودان نیز با انتشار بیانیه‌ای اعلام کرد که با قبول عضویت اسرائیل به عنوان ناظر در اتحادیه آفریقا قبل از مشورت با کشورهای عضو مخالفیم. این مسئله باعث اختلافاتی میان کمیساریا و اعضا شده است. این روش با اصول اتحادیه مغایرت دارد و روحیه همکاری و احترام متقابل را از بین می‌برد». مخالفت‌ها با عضویت اسرائیل در اتحادیه آفریقا در حالی باعث توجه برخی رسانه‌های بین‌المللی شده است که سوم اوت، هفت کشور عربی در اتحادیه آفریقا اعتراض خود را درباره قبول عضویت رژیم صهیونیستی در این اتحادیه با عنوان ناظر اعلام کردند. این در حالی است که ۲۲  ژوئیه وزارت خارجه رژیم صهیونیستی اعلام کرد که سفیر این رژیم در اتیوپی استوارنامه خود را به عنوان عضو ناظر اتحادیه آفریقا تحویل داده است. اما واکنش‌های منفی در قبال حضور رژیم صهیونیستی به عنوان عضو ناظر در اتحادیه افریقا به کشورهای عضو این اتحادیه محدود نشد. مقامات فلسطینی نیز به عنوان مهمترین عامل در محدود کردن اقدامات بین‌المللی رژیم صهیونیستی با اتخاذ مواضعی رسمی از مخالف‌ها برای حضور اسرائیل در این اتحادیه استقبال کردند. از این رو وزارت خارجه دولت تشکیلات خودگردان فلسطین از موفقیت تلاش‌ها برای جلوگیری از اعطای فوری عضویت ناظر به رژیم صهیونیستی در اتحادیه آفریقا استقبال کرد. بر همین اساس مرکز اطلاع‌رسانی فلسطین با انتشار گزارشی در این رابطه نوشت که وزارت خارجه دولت تشکیلات خودگردان فلسطین با انتشار بیانیه‌ای از موفقیت تلاش‌های کشورهای آفریقایی و جلوگیری آنها از ملحق شدن فوری رژیم صهیونیستی به اتحادیه آفریقا به عنوان عضو ناظر و همچنین ناکام گذاشتن تلاش‌های کمیسر و رئیس این اتحادیه استقبال کرد. به نوشته سما در این بیانیه آمده است که موکول شدن بررسی عضویت رژیم صهیونیستی در اتحادیه آفریقا به ماه فوریه این امکان را برای وزارت امور خارجه دولت فلسطین فراهم می‌کند که از این لحظه تا زمان برگزاری نشست، برنامه عملیاتی یکپارچه‌ای را با هدف تلاش برای جلوگیری از عضویت رژیم اشغالگر در این اتحادیه تدوین کند. وزارت خارجه فلسطین همچنین اعلام کرد که محمود عباس، رئیس تشکیلات خودگردان فلسطین همیشه در اجلاس اتحادیه آفریقا در ابتدای هر سال شرکت کرده و این بدان معنا است که او در نشست مذکور شرکت می‌کند و به نوبه خود به همراه رهبران کشورهای مذکور تلاش بیشتری خواهد کرد تا مانع از پذیرش اسرائیل در اتحادیه شوند. علاوه بر این وزارت خارجه فلسطین تأیید کرد که برنامه عملیاتی مفصلی را در این باره برای تصویب و اجرای فوری به محمود عباس ارائه خواهد کرد. همچنین در ادامه این بیانیه آمده است که بیش از ۲۴ کشور عضو اتحادیه آفریقا توانستند اعتراض خود را به طور رسمی و کتبی به تصمیم کمیسر اتحادیه آفریقا اعلام کنند. لازم به ذکر است این اظهارات پس از آن مطرح شد که کشورهای آفریقایی عضو اتحادیه آفریقا جمعه شب موفق شدند تلاش کمیسر اتحادیه را برای تصویب عضویت دولت رژیم صهیونیستی به عنوان عضو ناظر در اتحادیه آفریقا ناکام بگذارند. احساس خطر توسط اسرائیل شرایط تل‌آویو برای ادامه حضور در سازمان‌های بین‌المللی نه تنها به عنوان چالشی جدی برای مقامات اسرائیل تبدیل شده، بلکه امروزه برخی نگرانی‌ها نیز از حل و فصل مناسبات این رژیم با کشورهای افریقایی مطرح است. در این رابطه میتوان به عقب‌نشینی سودان در توافق سازش اشاره داشت. موضوعی که در ادامه قطار عادی‌سازی و بازسازی روابط میان اسرائیل با کشورهای عربی و افریقایی در جریان بود و حالا باعث بروز برخی نگرانی‌ها در این رژیم شده است. در همین راستا روزنامه عبری زبان معاریو در گزارشی فاش کرد که مسئولان اسرائیلی نگرانند سودان به تدریج از توافق عادی‌سازی روابط با این رژیم خارج شود. این در حالی است که وزارت خارجه سودان جمعه با تصمیم موسی فکی محمد، رئیس کمیساریای اتحادیه آفریقا مبنی بر موافقت با عضویت رژیم صهیونیستی در این اتحادیه به عنوان عضو ناظر، قبل از مشورت با کشورهای عضو، اعلام مخالفت کرد. این وزارتخانه در بیانیه‌ای اعلام کرد که پذیرش عضویت رژیم صهیونیستی در اتحادیه آفریقا بدون مشورت با کشورهای عضو، بر خلاف اصول و مبانی این اتحادیه است. این موضع سودان نگرانی‌هایی را برای مقامات رژیم صهیونیستی که سال گذشته از سازش با خارطوم خبر دادند ایجاد کرده است. به نوشته روزنامه عبری زبان معاریو مسئولان دولت آمریکا اخیراً دیدارهایی با مقامات سودانی به منظور بررسی جزئیات توافق عادی‌سازی روابط این کشور با رژیم صهیونیستی و جلوگیری از خروج سودان از این توافق داشتند. طبق اعلام معاریو، دولت آمریکا فشارهایی بر مسئولان سودانی وارد کرده تا بتواند در نهایت آن‌ها را وادار به امضای رسمی توافقنامه نهایی عادی‌سازی روابط با رژیم صهیونیستی کنند. افزایش نگرانی در رابطه با مناسبات اسرائیل با سودان در شرایطی مقامات اسرائیل را با این چالش رو به رو کرده است که روزنامه معاریو در گزارش خود به نقل از دیپلمات‌های اسرائیلی عنوان کرد که مذاکرات مقامات آمریکایی با مسئولان سودانی با هدف حل تمامی مسائل و اختلافاتی که موجب تاخیر در امضای توافقنامه عادی‌سازی روابط شده، پیشرفت‌هایی داشته است. در بخش دیگری از گزارش معاریو آمده است که توافقنامه عادی‌سازی روابط بین تل‌آویو و خارطوم در روزهای پایانی ریاست جمهوری دونالد ترامپ امضا شد و سودان در آن زمان اعلام کرد که بعدا توافقنامه‌های مرتبط با آن را نیز با این رژیم به امضا می‌رساند اما تاکنون چنین چیزی اتفاق نیفتاده است. در آخر باید خاطرنشان کرد که سودان در مقابل خارج شدن نامش از لیست کشورهای حامی تروریسم وزارت خارجه آمریکا توافقنامه عادی‌سازی روابط با رژیم صهیونیستی را به امضا رساند و وزیر دادگستری سودان این توافقنامه را با آمریکا امضا کرده است. موضوعی که حالا علاوه بر چالش حضور تل‌آویو در اتحادیه آفریقا به عنوان یکی دیگر از نگرانی‌های صهیونیست‌ها در قاره افریقا مطرح شده است. گزارش: اردشیر حبیبی