تقلا برای کسب مشروعیت

به گزارش آتیه‌آنلاین، چندی قبل با بروز حوادث مختلف سیاسی- نظامی در افغانستان در کمتر از ۲۰ روز طالبان توانست در ارگ ریاست جمهوری کابل مستقر شود و این روند با فرار اشرف غنی و خروج کامل واشنگتن به علاوه اغلب متحدان غربی عضو ناتو کامل شد. به عبارت ساده‌تر تحویل افغانستان به طالبان آن هم پس از دو دهه جنگ و یا به قول استراتژیست‌های پنتاگون، تقلا پس از بیست جنگ یک ساله تنها عبارتی است که می‌توان بر سلسله رخدادهای جاری در همسایه شرقی ایران نهاد. اما حالا بازگشت امارت اسلامی آن هم با نسخه جدید که بر اساس اظهارات برخی از مقامات واشنگتن تفاوت‌های عمده‌ای با طالبان دو دهه قبل دارد، نه تنها وعده‌ها و آینده‌نگری غرب به سردمداری آمریکا را به مثابه سرابی نقش بر آب کرد، بلکه عملاً هیچ یک از تعهدهای دوحه از سوی این ساختار سیاسی اجرا نشده است. موضوعی که اثر مستقیم بر حیات میلیون‌ها افغان گذاشته و با وجود شرایط کنونی این تاثیرات، مرزهای افغانستان را در نوردید و آرام آرام زمزمه تهدید و بازگشت تروریسم تکفیری به گوش می‌رسد. اصرار بر اعلام موجودیت در این میان مقامات طالبان تمام توان خود را به کار گرفته و در ابتدای این مسیر اولین قدم را پذیرش این جریان به عنوان حکومت مستقر در کابل ارزیابی کرده‌اند. موضوعی که میتواند در روزها و ماه‌های آینده این جریان حاکم بر افغانستان را در سازمان ملل متحد دارای کرسی کرده و در نهایت امارت اسلامی افغانستان را به عنوان حکومت سیاسی این کشور به جهانیان معرفی کند. از این رو برای نخستین‎ بار معاون نخست وزیر، سرپرست وزارت خارجه و برخی از مقام‌های دیگر حکومت طالبان در ضیافتی به میزبانی وزارت خارجه با سفیران کشورهای روسیه، چین، پاکستان و کشورهای دیگر دیدار کردند. در همین راستا روزنامه هرات تایمز در گزارشی با اشاره به برگزاری این ضیافت نوشت: «عبدالغنی برادر، در نخستین دیدار سفیران شماری از کشورها با مقام‌های دولت طالبان در وزارت خارجه اعلام کرد که امارت اسلامی سیاست آسیب رساندن به کشورهای جهان را ندارد و می‌خواهد که با تمامی کشورها رابطه خوب داشته باشد». همچنین ملابرادر در سخنرانی‌اش در این نشست از کشورهای جهان خواست تا مخالفت‌هایشان را با امارات اسلامی از راه گفت‌وگو حل کنند. از طرفی سهیل شاهین، سخنگوی دفتر سیاسی طالبان در قطر، در تویتی به نقل از برادر چنین نوشته است: «امارت اسلامی افغانستان می‌خواهد که با کشورهای جهان روابط حسنه داشته باشد، اما اگر کسی با ما مشکلی دارد، ما حاضریم از راه مفاهمه مشکلات را حل کنیم؛ چراکه افغانستان آینده، خانه امن خواهد بود». با آنکه از استقرار حکومت جدید در کشور نزدیک به ۵۰ روز می‌گذرد، اما سرپرست وزارت امور خارجه گفته است که برای داشتن روابط خوب با جهان فصل تازه روابط سیاسی در کشور گشوده خواهد شد. شاهین به نقل از امیر خان متقی، سرپرست وزیر وزارت خارجه نوشته است: «ما می‌خواهیم که فصل جدید سیاسی حکومتداری خوب داخل کشور و روابط با منطقه و جهان را باز کنیم. مقام‌های کابینه موقت به سفیران کشورهای جهان اطمینان دادند که امنیت آنان و اتباع دیگر خارجی در افغانستان تامین خواهد بود». اما در این میان روز گذشته وزیرخارجه دانمارک در دیدار با شاه محمود قریشی همتای پاکستانی خود تاکید کرد که کشورش دولت طالبان را به رسمیت نمی‌شناسد و این در حالی است که اتخاذ چنین موضعی از سوی دانمارک ریشه در نگرانی این کشور در خصوص جغرافیای افغانستان دارد. در واقع دانمارک نگران این است که افغانستان به محلی امن برای گروه‌های بین‌المللی تروریستی بدل شود و آن کابوسی که ۲۰ سال جهان را با تنش و چالش‌های عمیق امنیتی رو به رو کرد که به زعم آنها دوباره سر از خاکستر برآورده است. در این رابطه روزنامه داون در گزارشی با اشاره به دیدار وزرای خارجه اسلام‌آباد و کپنهاک نوشته است که جپ کوفود، وزیر خارجه دانمارک در دیدار با شاه محمود قریشی، همتای پاکستانی خود به بررسی اوضاع افغانستان و امنیت منطقه‌ای پرداخت. به گزارش داون وزیر خارجه دانمارک در این دیدار اذعان داشت که دو طرف درباره اوضاع در افغانستان پس از تصرف کابل به دست طالبان در ۱۵ اوت ۲۰۲۱ نیز گفتگو کردند و دانمارک کماکان بر این باور است که دولت افغانستان باید رعایت حقوق بنیادی شهروندانش را تضمین کند. در بخش دیگری از گزارش روزنامه داون آمده است که جپ کوفود در ادامه دیدار با قریشی با بیان اینکه دانمارک از مردم افغانستان روی بر نمی‌گرداند و تلاش‌هایی را برای تضمین این مساله انجام می‌دهد تاکید کرد که باید حقوق بنیادی ۳۸ میلیون افغان حفاظت شود. دانمارک به شدت نگران اوضاع افغانستان است. طالبان را نباید از روی گفته‌هایش مورد قضاوت قرار داد بلکه باید دید آنها به حقوق مردم این کشور احترام می‌گذارند یا خیر. اما در مقابل قریشی نیز با همتای دانمارکی‌اش درباره وضعیت افغانستان و اوضاع امنیت منطقه به تبادل دیدگاه پرداخته و عنوان کرد که کپنهاگ و اسلام آباد سیر صعودی را در روابط خود شاهد هستند. دو طرف درباره راه‌هایی به منظور افزایش تجارت دو جانبه و جذب بیشتر سرمایه گذاری در افغانستان صحبت کردند. گفتگو و بررسی شرایط افغانستان در حالی به یکی از مهمترین مسائل روز در امور دیپلماتیک میان کشورها تبدیل شده که همزمان با خروج نیروهای آمریکایی از افغانستان، طالبان به سمت کابل پیشروی داشت و در ۱۵ اوت سال جاری میلادی پایتخت این کشور آسیایی را تصرف کرد. اشرف غنی، رئیس جمهوری پیشین افغانستان، فرار کرد و اکنون در امارات به سر می‌برد. نگرانی از بازگشت رادیکالیسم افغانستان و کلیدواژه تروریسم در شرایط کنونی نه تنها اثرمستقیم بر روی واکنش جامعه جهانی در قبال به رسمیت شناختن طالبان دارد، بلکه در نهایت باعث اتخاذ مواضعی تند هم از سوی برخی کشورها همچون دانمارک شده است. در این میان رسانه‌های افغانستانی روز گذشته در خبری اعلام کردند که انبارهای تسلیحاتی‌ که برای حملات فوری آمریکا علیه القاعده و داعش آماده و پنهان شده بود، از سوی طالبان کشف شدند. در همین راستا خبرگزاری دیلی میرور با انتشار گزارشی در این رابطه مدعی شد که دو انبار عظیم کشف شده، حاوی صدها هزار گلوله، سلاح‌های سنگین، موشک، تجهیزات بقا و حتی قطعات یدکی بالگرد هستند. به گفته‌ منابع میرور، این انبارها دارای قطعات یدکی بالگردهای جنگی‌ هستند که در عملیات‌های ضد تروریستی، مسئولیت پشتیبانی هوایی را بر عهده دارند. این بدین معناست که وعده حملات فوری جو بایدن علیه تروریست‌ها، در نبود پایگاه دائمی در افغانستان، با مشکل مواجه خواهد شد. علاوه بر این برخی از کارشناسان مسائل امنیتی معتقدند کشفیات طالبان که در شهرهای مزار شریف در شمال و هرات در غرب افغانستان صورت گرفته،  برای پنتاگون بسیار شرم‌آور است. این انبارها پس از عقب‌نشینی نیروهای آمریکایی به کابل و نداشتن پایگاه داخلی در آنجا، برای مقابله با  دوباره سر برآوردن احتمالی گروه‌های تروریستی در منطقه ساخته شده بودند. در واقع این بدان معنا خواهد بود که حمله نیروهای ویژه آمریکا به تروریست‌ها تا هفته‌ها بدون نیاز به ورود تسلیحات سنگین به افغانستان، به خوبی تامین می‌شد و حالا این مساله یک ارزش افزوده برای رشد نمودار تهدیدهای تروریستی در افغانستان به شمار میرود. در آخر باید خاطرنشان کرد که این یکی از بزرگترین ضربه‌ها به آمریکا از منظر عملیات‌های آینده‌اش علیه القاعده، داعش و دیگر گروه‌های نوظهور است. چراکه به عنوان یک انبار تدارکات لجستیکی که از قبل در خاک افغانستان وجود داشت، این انبارها مخازنی ارزشمند برای حملاتی تمام عیار علیه تروریست‌ها محسوب می‌شدند اما حالا  مشخص نیست که ورق به کدام سمت برمی‌گردد. گزارش: اردشیر حبیبی