یافته محققان ایرانی برای پیشگیری اولیه ۵۰ درصدی از مرگ‌های قلبی

نتایج متاآنالیز سه مطالعه بزرگ کارآزمایی بالینی «تاثیر مصرف پلی پیل همراه یا بدون آسپرین، بر پیشگیری اولیه از حوادث عمده قلبی عروقی» که با همکاری محققان ایرانی و بین‌المللی انجام و به تازگی در مجله پزشکی بین المللی «لنست» منتشر شده، ضمن اثبات تاثیر چشمگیر این دارو در کاهش بیماری‌های قلبی عروقی، سکته‌های قلبی و مغزی و مرگ‌های قلبی عروقی در افراد بدون سابقه این بیماری‌ها، بر فواید قابل توجه و موثر آسپرین ترکیب یافته در این دارو و جدی نبودن عوارض آن مهر تایید زد. یافته های این مطالعه تحت عنوان Fxed Dose Combination Therapies with and without Aspirin in Primary Prevention of Cardiovascular Disease که ۲۹ آگوست ۲۰۲۱ منتشر شده، حاکیست مصرف قرص ترکیبی پلی پیل با آسپرین موجب پیشگیری اولیه از حوادث قلبی عروقی در افراد بدون سابقه این بیماری‌ها، به میزان ۴۷ درصد، کاهش سکته قلبی ۵۳ درصد، کاهش سکته مغزی ۵۱ درصد، کاهش عمل جراحی بای پس عروق قلب ۶۱ درصد و کاهش مرگ و میر قلبی عروقی به میزان ۴۹ درصد می‌شود. پیشگیری از بیماری‌های قلبی عروقی شامل دو نوع اولیه (کسانی که حداقل یک عامل خطر از میان  سن بالای ۵۰ سال، فشار خون بالا، کبد چرب، چربی خون بالا، دیابت، مصرف سیگار، چاقی و کم تحرکی دارند و خطر بروز بیماری‌های قلبی عروقی آنها در حد متوسط است اما هنوز به  بیماری‌های قلبی عروقی و سکته‌های قلبی و مغزی مبتلا نشده‌اند) و پیشگیری ثانویه (افرادی که دارای دو یا چند عامل خطر هستند و سابقه بیماری‌های قلبی عروقی، تنگی رگ‌های کرونر قلب، سکته قلبی و یا مغزی دارند) است. مطالعه حاضر که با همکاری محققان ایرانی و بین‌المللی از ۲۶ کشور جهان بر روی ۱۸ هزار شرکت کننده در ۱۳ کشور انجام شده، حاصل متاآنالیز سه مطالعه بزرگ کارآزمایی بالینی «تاثیر داروی ترکیبی پلی پیل، با یا بدون آسپرین، بر پیشگیری اولیه از حوادث  قلبی عروقی» است که اولین مطالعه تحت عنوان «پلی ایران» توسط محققان ایرانی به سرپرستی دکتر رضا ملک‌زاده، استاد دانشگاه علوم پزشکی تهران انجام و نتایج آن در سال ۲۰۱۹ در مجله «لنست» منتشر شد و دو مطالعه دیگر توسط محققان بین‌المللی به سرپرستی دکتر سلیم یوسف، استاد دانشکده پزشکی دانشگاه مک مستر کانادا انجام و یافته‌های آن در مجله پزشکی نیوانگلند انتشار یافت. هر سه مطالعه قبلی، حاکی از کاهش چشمگیر حوادث عمده قلبی عروقی (بیماری‌های قلبی عروقی، سکته‌های قلبی و مغزی، مرگ‌های قلبی عروقی) با استفاده از راهبرد درمانی «پلی پیل با یا بدون آسپرین» بوده است. به گفته ملک زاده، مجری اصلی مطالعه «پلی ایران» و نویسنده اصلی مطالعه متآانالیز جدید، با وجود انجام سه مطالعه بزرگ و طولانی کارآزمایی بالینی «تاثیر پلی پیل بر پیشگیری اولیه از حوادث قلبی عروقی در افراد سالم» قبلی، اما، گنجاندن آسپرین (داروی ضد انعقاد خون) در داروی ترکیبی پلی پیل، مورد بحث برخی مطالعات و شماری از متخصصان قلب و عروق بوده که مصرف آسپرین را زیر سوال برده و نگرانی‌هایی از عوارض این دارو داشتند. به گزارش پژوهشکده بیماری‌های گوارش و کبد دانشگاه علوم پزشکی تهران ملک‌زاده افزود: با همکاری تیم پژوهشی دکتر سلیم یوسف، «تاثیر داروی  ترکیبی  پلی پیل با آسپرین» را به طور ویژه در متاآنالیز نتایج سه مطالعه کارآزمایی بالینی بر روی  ۱۸ هزار و ۱۶۲ مشارکت کننده که به مدت ۵ سال مورد پیگیری قرار گرفته بودند، مورد بررسی دقیق قرار دادیم تا با ارائه شواهد علمی قوی‌تر، به این دو پرسش مهم پاسخ قطعی‌تری دهیم که: «آیا  آسپرین هم باید بخشی از راهبرد درمانی پیشگیری از حوادث قلبی عروقی با داروی پلی پیل باشد و آیا همه افراد مصرف کننده قادر به تحمل رژیم درمانی  پلی پیل با آسپرین هستند؟» وی افزود: در مطالعه متاآنالیز حاضر، همه  ۱۸ هزار فرد شرکت کننده با میانگین سنی ۶۳ سال، فاقد سابقه حوادث عمده قلبی عروقی (بیماری قلبی عروقی، سکته قلبی و سکته مغزی) بودند. ۵۳ درصد افراد مورد مطالعه، دارای عامل خطر فشار خون بالا، ۱۶ درصد دارای دیابت و ۲۳ درصد دارای سابقه مصرف سیگار بودند. استاد دانشگاه تهران ادامه داد:‌ رژیم درمانی اصلی هدف این متاآنالیز برای بررسی تاثیر آن در پیشگیری از حوادث قلبی عروقی را قرص ترکیبی پلی پیل شامل دو داروی کاهش دهنده فشار خون، یک استاتین، یک آسپرین/ بدون آسپرین) معرفی کرد و گفت: افراد مورد مطالعه به سه گروه مداخله تقسیم شدند: «پلی پیل بدون آسپرین»، «پلی پیل با آسپرین» و گروه کنترل (گروه دارونما که هیچ دارویی دریافت نکرده و افرادی که تحت مراقبت اولیه مثل اندازه گیری فشار خون و آموزش سبک زندگی قرار داشتند) نویسنده اصلی مطالعه حاضر در تشریح نتایج آن گفت: یافته‌های حاصل از مداخله با رژیم درمانی «پلی پیل با آسپرین» که هدف اصلی بررسی ما بود، نشان داد که مصرف پلی پیل با آسپرین موجب پیشگیری اولیه از حوادث قلبی عروقی به میزان ۴۷ درصد، کاهش سکته قلبی ۵۳ درصد، کاهش سکته مغزی، ۵۱ درصد، کاهش عمل جراحی بای پس عروق قلب ۶۱ درصد و کاهش مرگ و میر قلبی عروقی به میزان ۴۹ درصد می‌شود. قوی‌ترین شواهد بی خطر بودن آسپرین در داروی ترکیبی «پلی پیل» ملک‌زاده  تصریح کرد: نتایج مطالعه با ارائه قوی‌ترین شواهد علمی اثبات کرد که رژیم درمانی «پلی پیل با آسپرین» علاوه بر مزایای فوق‌العاده در پیشگیری از حوادث عمده قلبی عروقی، به خوبی در مصرف کنندگان تحمل می‌شود و از سویی دیگر، آسپرین، فاقد عوارض جدی برای مصرف کنندگان بوده و هیچ تفاوت معناداری از نظر عوارض «آسپرین» در داروی ترکیبی پیلی پیل (خونریزی دستگاه گوارش، زخم معده، سکته مغزی ناشی از مصرف آسپرین و ...) در مقایسه با گروه «پلی پیل بدون آسپرین» مشاهده نشد. به گفته نویسنده اصلی این مطالعه، مزایای استفاده از رژیم درمانی پلی پیل با آسپرین، با افزایش طول مصرف، افزایش می‌یابد. مجری مطالعه پیشگیری از بیماری‌های قلبی عروقی در ایران، افزود: نتایج بررسی جدید همچنین حاکیست رژیم درمانی «پلی پیل فقط با داروهای کاهنده فشار خون و چربی خون، بدون آسپرین»، حوادث اولیه قلبی عروقی را ۳۲ درصد، سکته‌های قلبی را ۴۱ درصد، سکته مغزی را ۳۸ درصد، عمل جراحی بای پس عروق قلب را ۴۵ درصد و مرگ و میر قلبی عروقی را تا ۲۷ درصد در مقایسه با گروه کنترل که هیچ ترکیب دارویی پلی پیل – با یا بدون آسپرین- دریافت نکردند، کاهش می‌دهد. مزایای بیشتر «پلی پیل و آسپرین» برای افراد مسن همچنین به گفته دکتر غلامرضا روشندل، از نویسندگان مطالعه حاضر، تاثیر رژیم درمانی «پلی پیل با ترکیب آسپرین» در پیشگیری از حوادث اولیه قلبی عروقی و سکته‌های قلبی و مغزی که برای همه سنین مختلف جمعیت مورد مطالعه، قابل توجه بوده، در سنین بالاتر، مزایای بیشتری به همراه داشته و خطر حوادث قلبی عروقی را به میزان بیشتری کاهش می‌دهد. نویسنده اول مطالعه «پلی ایران» افزود: بیشترین مزیت مصرف «پلی پیل با یا بدون آسپرین»، برای جمعیت‌هایی با خطر متوسط یا شدید حوادث عمده قلبی عروقی است. دانشیار دانشگاه علوم پزشکی گلستان گفت: اثرات رژیم درمانی «پلی پیل با آسپرین» در پیشگیری از حوادث قلبی عروقی برای افراد با «سطوح مختلف چربی خون، فشار خون و سایر عوامل خطر» و نیز «با یا بدون عوامل خطر حوادث قلبی عروقی» یکسان است. روشندل خاطرنشان کرد: مطالعه جدید ما نشان داد بیشترین مزیت رژیم درمانی «پلی پیل همراه با آسپرین» در بین حوادث عمده قلبی عروقی به ترتیب مربوط به عمل جراحی بای پس عروق قلب ۶۱ درصد، سکته قلبی ۵۳ درصد، سکته مغزی ۵۱ درصد بوده و در بین گروه‌های سنی، بیشترین مزیت برای افراد ۶۰ سال و بالاتر مشاهده شده است.