چگونه از تبعات طلاق بر کودکان بکاهیم؟

به گزارش آتیه‌آنلاین، سیدحسن موسوی چلک رییس انجمن مددکاری اجتماعی ایران، بالا رفتن میانگین سنی ازدواج را در بروز طلاق در دهه سوم زندگی دور از ذهن نمی داند و پیشتر نیز گفته بود: فاصله سنی ازدواج و فاصله سنی بین مرد و زن در ایران تقریبا پنج سال است و از سوی دیگر میانگین سن ازدواج هم بالا رفته است و با توجه به اینکه بیشترین طلاق‌ها در پنج سال اول زندگی اتفاق می‌افتد بنابراین دور از انتظار نیست که بیشترین طلاق‌ها نیز در سن ۳۰ تا ۳۹ سالگی روی دهد. بررسی عوامل کلان و خرد در بروز طلاق بسیار در کنترل و یا درمان این مساله اجتماعی موثر است اما زمانی که زوجین در آستانه جدایی قرار می‌گیرند باید تلاش کنند که با کمترین آسیب و عوارض از این مرحله عبور کنند. طلاق مثل ازدواج یک بدنه و چندین بخش دارد، دعواهای طرفین که تکرار می‌شود مراجعه به روانشناس و تلاش برای حل مشکلات و این روند تکرار می‌شود تا اینکه به بن‌بست عاطفی و سردی عاطفی برمی‌خوریم و مشاور بررسی می‌کند که اگر ادامه زندگی ممکن نیست و زوجین نیز تایید کردند، برنامه‌ریزی برای طلاق به کمک مشاور شروع می‌شود. حال در این میان باید تلاش شود که با کمترین آسیب و عارضه عبور از این مساله اتفاق بیفتد. زندگی متلاطم پیش از طلاق اگرچه بر کودکان آسیب بیشتری نسبت به جدایی مادر و پدر از هم دارد اما پس از وقوع طلاق به منظور کاستن از دلنگرانی کودکان، اقدامات مشاوره‌ای و مددکاری ضرورتی غیرقابل انکار هستند. تک والد سالم خیلی بهتر از زندگی با والدین مشکل دار است پیشتر مرجان انصاری، فعال اجتماعی در خصوص حالات روانی بعد از طلاق اظهار کرد: بعد از طلاق احساساتی همچون خشم، نفرت، ناکامی و شکست و ناامیدی، مخصوصا شرم و ترس به فرد غلبه می‌کند و مجموع این حالات بستگی به خلق‌وخو فرد دارد که آیا زمینه اختلالات شخصیتی دارد، آیا فردی حساس و شکننده است، آیا بیماری خاصی دارد، زندگی سختی داشته و طلاقی طولانی تجربه کرده، آیا از مسائل مالی برای وی حل شده یا خیر، لذا هرچه که پروسه طلاق طولانی‌تر باشد وی آسیب‌های بیشتری را متحمل می‌شود. حالات روحی زوجین مستقیما بستگی به این دارد که فرد چقدر خودش را برای طلاق آماده کرده‌است. این روانشناس خانواده افزود: طلاق برای فرزندان نیز مشکلاتی را به بار می‌آورد، ازین رو تک‌والد سالم خیلی بهتر از زندگی با والدین مشکل دار است، هر رفتاری که پسا پرده آن آموزش و تفکر باشد اولویت دارد و آسیب‌های طلاق وقتی ایجاد می‌شود که بدون گذر دوره سوگواری طلاق و بدون کمک مشاور در جامعه حاضر باشند و به حال خود رها شوند، ازین رو باید دوره روان‌درمانی خود را سپری کرده و مشکلات خود و پارتنرشان را بررسی و رفتارهای مشکل‌دار خود را ترک کنند و بدین صورت نه تنها آسیبی متوجه آن‌ها نخواهد بود بلکه می‌توانند موفق‌تر از قبل به زندگی خود جریان دهند. طلاق مساله‌ای دیرهضم برای کودکان است مهدی لشگری دکتری روانشناسی بالینی نیز در گفت و گو با آتیه‌آنلاین در خصوص تبعات طلاق بر فرزندان اظهار کرد: جدایی پدر و مادر مساله‌ای جدی و غیرقابل باور برای فرزندان است اما وقتی اتفاق می‌افتد باید والدین تلاش کنند که نه تنها خودشان بلکه فرزند خانواده با کمترین آسیب از این مرحله عبور کند. وی تصریح کرد: گاهی فرزندان خود را سرزنش می کنند و یا از عواقب این مساله و برچسب زنی های اجتماعی ناشی از آن احساس نگرانی می کنند که البته در سنین پایین تر این آثار پررنگ تر است اما نوجوانان و جوانان که به فهم و درک مناسبی از زندگی زناشویی مشترک رسیده اند با پذیرش بالایی با این مساله کنار می‌آیند. لشگری افزود: جوانی که با واقعیت جدایی پدر و مادر مواجه می شود نگرانی او کمتر از فرزند خردسال است. او می‌فهمد که به هر دلیلی پدر و مادرش به این نتیجه رسیده‌اند که نمی‌تواند مسیر زندگی را در کنار هم و با هم طی کنند و به همین جهت نگرانی خاصی از این جهت ندارد که مثلا ممکن است به او بگویند فرزند طلاق است و یا در آینده برای ازدواجش با مشکل جدی به خاطر این مساله مواجه شود. این مدرس دانشگاه ادامه داد: در هر صورت والدین باید مراقب باشند که خود سرزنشی، احساس گناه و یا برخی حالات هیجانی مانند خشم و نفرت و... در فرزندانشان شکل نگیرد تا به مرور با فاصله گرفتن از زمان وقوع، بستر رسیدن به آرامش در آن‌ها هموارتر شود. وی در بیان وظایف والدین و کودک پس از طلاق والدین تاکید کرد: حفظ روابط محترمانه و صلح آمیز باید مورد توجه والدین قرار بگیرد مشاجرات پیش از طلاق باید به فراموشی گرفته شود و ضروری است به عنوان والدین ملاقات های به دور از جنگ و دعوا ترتیب دهند که استرس وتنش  فرزندان خود را به حداقل برسانند. لشگری با اشاره به اینکه حفظ ارتباط با هر دو طرف در رفع دلتنگی‌های کودکان موثر است، افزود: حتی در صورت بعد مسافت، باید از فرصت برقراری ارتباط تلفنی و حتی ایمیل در جهت تغییر روحیه و حالات روانی کودکان بهره بگیرند. لشگری افزود: بسیاری از نگرانی‌های کودکان ناشی از تبعات این پدیده در آینده است بنابراین والدین باید پس از فاصله گیری از زمان وقوع طلاق و در نهایت آرامش، در خصوص بسیاری از ناگفته هایی که نگرانی زا هستند با کودکان خود وارد گفت‌وگو شوند و در این زمان باید به صورت منظم و دقیق به مشاوران متخصص و درمانگران خانواده مراجعه کنند که با کمک آنها به مرور به زندگی آرام، بدون نگرانی و تنش دست پیدا کنند.